zondag 24 maart 2019

Klein mysterie 767 – Graffiti (8)

Verschijnen er ineens opmerkelijke graffiti in het centrum van Horst, is het nota bene iemand anders die mij als erkende graffitiliefhebber daarop moet wijzen! Op 12 februari ontving ik van Peter Janssen het volgende berichtje met foto: ‘Wim, heb jij enig idee wat hier staat? Is de deur van het Witveld, in het Botterpedje.’


Wow! Apart! Bijzonder! En dat in Horst! Hoe kan ik die in godsnaam hebben gemist? Maar nee, geen idee wat er staat. Wel, rechtsonder, gesigneerd: ‘Elle Finn 2018.’ Ook daarom waarschijnlijk niet illegaal aangebracht. Hetgeen Annemie Janssen-Haegens, eigenaar van Witveld Bloembinders, desgevraagd bevestigt: ‘Een kleurloze roldeur in een steegje is natuurlijk ideaal om tags op te spuiten. Dat gebeurde dan ook regelmatig. En wij konden die dan steeds verwijderen. Wat te doen? Konden we van iets negatiefs misschien iets positiefs maken? Door jongeren te vragen een schildering op de deur aan te brengen? Met dat idee zijn we naar OJC Niks gestapt en daar zag men het meteen helemaal zitten. Elle van Lier en Finn Sassen zijn er daarna mee aan de slag gegaan.’


Elle van Lier (22), vrijwilliger bij Niks en student aan de kunstacademie in Breda: ‘Eerst was het de bedoeling alleen een schildering te maken, maar ik bedacht me dat een combinatie van schilderen en graffiti eigenlijk veel leuker was. Toen heb ik Finn gevraagd, hij studeert aan het Koning Willem I College in Den Bosch en komt ook vaak in de Niks. Samen hebben we een ontwerp gemaakt, waarbij Finn verantwoordelijk was voor de letters en ik voor de rest. Annemie en Jan van het Witveld waren razend enthousiast toen we het hen voorlegden.’


Twee middagen hadden ze vervolgens nodig om het kunstwerk aan te brengen. Elle: ‘Veel voorbijgangers vroegen zich af wat we aan het doen waren. “Mag dat wel?”, zag je ze denken.’ Even waren ze bang dat iemand de politie zou gaan bellen. Zover kwam het niet. Scepsis sloeg om in waardering: van Annemie en Jan natuurlijk, maar ook van voorbijgangers en van het Centrummanagement, dat een berichtje op zijn Facebookpagina plaatste. En dat leidde weer tot een nieuwe opdracht: de roldeur van Old School Toys in de Kerkstraat.


Is het duo Finni$h en Elle$d in voor meer opdrachten? Elle: ‘Zeker! Dit is een superleuke manier om wat bij te verdienen. En het maakt Horst minder saai en veel jonger.’ Hebben ze geen angst dat hun werk wordt overschilderd? Elle: ‘We hebben er wel vertrouwen in dat dit niet gebeurt. En mocht het toch zo zijn, dan herstellen we het, zo hebben we met de eigenaren afgesproken.’


Oh ja, voordat ik het vergeet: wat er nu op de deur van Witveld staat geschreven? ‘Witveld’, natuurlijk! Elle: ‘Je moet het de mensen ook weer niet te gemakkelijk maken.’

woensdag 20 maart 2019

Intermezzo – Verkiezingen

Langs de A73, tussen Horst en Grubbenvorst:


Nóg meer asfalt, nóg meer beton, nóg meer verkeer in aantocht voor nóg meer stront, nóg meer varkens, nóg meer kippen. En ergens in het midden prijkt een CDA-verkiezingsdoek. Het een valt onmogelijk los te zien van het ander. 

Misschien iets om in uw achterhoofd te houden als u vandaag uw stem gaat uitbrengen?

dinsdag 19 maart 2019

Intermezzo – OptiZeen (4) / Marian Litjens-Lenssen

De etalage van voormalig winkelpand Kruytzer in winkelcentrum Kloosterhof in Horst was de afgelopen maanden achtereenvolgens gevuld met een aantal vergulde objecten, een serie treinteksten en een reeks Rowwen Hèze-objecten. And now for something completely different: sinds  gisteren hangt diezelfde etalage vol met veertien aquarellen uit 2018 en 2019 van de hand van Marian Litjens-Lenssen.


‘Mijn beeldend werk is afgeleid uit alledaagse natuurlijke vormen’, schrijft Marian op haar website (klik hier). En verder: ‘De kleurwerking van (on)controleerbare, sterk verdunde verf vind ik fascinerend en vormt een uitgangspunt om verder uit te werken.’ De cruciale woorden in die twee zinnen zijn achtereenvolgens ‘afgeleid’ en ‘(on)controleerbare’. Eerst dat ‘afgeleid’. Van sommige van de geëxposeerde werken is in een oogopslag duidelijk dat het verbeeldingen betreft van planten of bomen en hun wortels.


Aan andere werken valt lastiger af te lezen dat ze zijn afgeleid van alledaagse natuurlijke vormen. Daarin heeft het ‘controleerbare’ het moeten afleggen tegen het ‘oncontroleerbare’. Het lijkt erop alsof de verf hier meer de vrije hand heeft gekregen. Alsof de verf gewoon z’n eigen gang heeft mogen gaan. ‘Ik drop je op dat papier en kies vervolgens maar je eigen weg.’ Ja, dat heeft geleid tot spatten en vlekken. Maar nee, die verstoren de harmonie niet, ze versterken haar juist.


In 2017 en 2018 vervaardigde Marian een aantal ‘bomenschilderijen’ (niet te zien in de etalage, wel hieronder en vooral op haar website).


Die ‘bomenschilderijen’ ontberen het intuïtieve en associatieve dat de aquarellen kenmerkt. En toch lijken die aquarellen op de een of andere manier ook weer voort te vloeien uit de meer expliciete ‘bomenschilderijen’. Zijn de aquarellen misschien een tussenstap op de weg van figuratie naar abstractie?


Marian is opgeleid aan het Grafisch Lyceum in Eindhoven en de Hogeschool voor de Kunsten in Arnhem. Daarna was ze jarenlang werkzaam als docent Beeldende Vakken, onder meer aan het Dendron College. Sinds 2010 heeft ze een eigen atelier waar ze teken- en schilderles geeft aan volwassenen en daarnaast beeldend werk maakt.


De expositie in het tot sloop veroordeelde winkelpand is onderdeel van OptiZeen, een initiatief waarbij leden van het Horster kunstenaarscollectief Zeen hun werk tonen. De aquarellen van Marian zijn nog te zien tot en met 7 april.

maandag 18 maart 2019

Top 5 – Door toedoen van Rudy Tegels afgeschafte regels

‘Betrokken en oprecht, doen wat je zegt’ is een van de slogans waarmee Rudy Tegels woensdag namens het CDA hoopt te worden herkozen in Provinciale Staten.


Rudy belandde in 2015 in de Staten, onder meer dankzij de slogan ‘Voor minder regels stem Tegels!’. In het kader van ‘Doen wat je zegt’ vroeg ik (klik hier) Rudy mij informatie te doen toekomen over tien regels die in de afgelopen vier jaar door zijn toedoen zijn afgeschaft. Op basis daarvan wilde ik vervolgens een Top 5 van door toedoen van Rudy Tegels afgeschafte regels opstellen. Gisteren ontving ik de volgende reactie van Rudy:

  
Beste Wim,

Dank voor je mail en zeer terecht dat je daar naar vraagt! Dat geeft mij de gelegenheid om jou uit te leggen wat er op dat gebied door mijn toedoen de afgelopen jaren allemaal gebeurd is. Het afschaffen van overbodige regels is een lang proces, dat begint bij bewustwording en het verzamelen van feiten. Hierna volgen een aantal initiatieven die ik opgepakt heb en die uiteindelijk gaan leiden tot minder regels.



  1. Allereerst is er op mijn initiatief een meldpunt regeldruk geopend. Dat gaf alle burgers en ondernemers in Limburg de mogelijkheid om overbodige regels te melden via dat meldpunt: https://www.facebook.com/rudy.tegels
    De reacties die binnen kwamen waren zeer divers en hadden te maken met regels op Europees, landelijk, provinciaal maar vooral ook gemeentelijk niveau. Daarom heb ik vervolgens met Europarlementariër Jeroen Lenaers, Kamerlid Martijn van Helvert en diverse lokale politici aan tafel gezeten en afgesproken om met het verminderen van regels aan de slag te gaan. Daarbij heb ik de verantwoordelijkheid genomen om dit binnen de provincie Limburg op te pakken.
  2. Bij het streven naar het verminderen van regels, is het belangrijk dat we er ook niet meer onnodige regels bij krijgen. Ook daar heb ik aan gewerkt, anders is het dweilen met de kraan open! We zien in Nederland provincies die besluiten om landelijke wetgeving vele jaren eerder in laten gaan. Daarmee maken bepaalde provincies strengere wetgeving dan noodzakelijk is. Hierover hebben we in Limburg ook discussie gehad en ik heb me er hard voor gemaakt dat we daar niet toe over gaan. Ik ben dan ook blij dat we dat hebben kunnen voorkomen.
  3. Het verminderen van regels is ook een continu proces. Ik ben er echt van overtuigd dat er geen enkel ander statenlid is geweest dat de afgelopen jaren meer aandacht heeft gevraagd voor het verminderen van regels. Of het nu in de fractievergaderingen was of in gesprekken met gedeputeerden, heel vaak heb ik dit onderwerp aan de orde gebracht. Door daar op de juiste momenten aandacht voor te vragen, kun je mensen er van bewust maken dat we overbodige regels echt moeten afschaffen, want dat kan ik niet alleen!  
  4. Op mijn aandringen wordt er door het college van GS al meer dan een jaar gewerkt aan het verminderen van regeldruk voor evenementen. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om het afschaffen van bepaalde vergunningen (een voorbeeld is de Nb-wetvergunning). Zeer binnenkort neemt het college daar een besluit over, hier komen ook adviezen voor deregulering richting gemeentes in te staan. Omdat ik zelf ook betrokken ben bij het organiseren van diverse evenementen, ben ik er echt van overtuigd dat veel mensen gebaad zijn bij het afschaffen van bepaalde regels voor evenementen-organisaties, van klein tot grote evenementen.
  5. Waar ik ook aan gewerkt heb is het verminderen van regels bij het toetsen van subsidie-aanvragen. Een voorbeeld daarvan is dat maatschappelijke organisaties geen accountantsverklaring meer hoeven te overhandigen aan de provincie. Doordat regels voor maatschappelijke organisaties zijn afgeschaft, stimuleren we initiatieven van dit soort organisaties door heel Limburg.
Je ziet het Wim, ik ben er volop mee bezig en er gebeurt veel op dit gebied, maar er moet nog veel meer gebeuren. Ik ben daarom ook echt nog niet klaar met mijn werk in Maastricht. Ik ga er van uit dat ook jij daarom aanstaande woensdag stemt op Lijst 1, nummer 4!

Groeten,

Rudy


Vier opmerkingen hierbij:
1. Mijn welgemeende dank aan Rudy voor zijn reactie;
2. Ik stel vast dat de door mij gewenste top 5 er niet in zit: de enige door toedoen van Rudy afgeschafte regel is dat maatschappelijke organisaties geen accountantsverklaring meer hoeven te overhandigen aan de provincie voor het toetsen van subsidieaanvragen;
3. Verdere conclusies laat ik graag aan de lezer over;
4. De reactie van Rudy heeft me niet doen besluiten woensdag mijn stem op hem uit te brengen.

zondag 17 maart 2019

Intermezzo – Christiaan Hesen (‘Rowwen Hèze’) (2)

Wat ik van tevoren niet had kunnen bedenken: door m’n artikel in De Maasgouw over Christiaan Hesen (klik hier) werd ik een autoriteit op Christiaan Hesengebied. Dé autoriteit zelfs. Niet tot m’n hele grote vreugde (zacht uitgedrukt) werd ik de afgelopen twintig jaar met enige regelmaat gevraagd om op radio en televisie, in de krant en in boeken m’n licht te laten schijnen over het leven van Christiaan.


In 2014 was het weer eens zo ver: er was een documentaire in de maak over Christiaan. Of ik kon opdraven? Ok dan maar weer. De opnamen waren thuis bij Jan Philipsen in Kronenberg. Jan Philipsen, die een jaar eerder na 28 jaar uit de band Rowwen Hèze was gestapt. Onder meer – zo werd me toen duidelijk – om tijd te krijgen voor het schrijven van een roman over Christiaan.


Het bleef die middag bij handjes schudden met Jan. Pas twee jaar later leerden we elkaar echt kennen, eerst in een groepje mensen dat zich het lot van vluchtelingen aantrok, daarna als vrijwilliger bij VluchtelingenWerk. We raakten bevriend en maakten zo nu en dan een wandeling. Zo leerde Jan dankzij mij het centrum van Horst beter kennen en leerde ik dankzij Jan De Peel een beetje kennen. Het hyperboolduin op de Zwarte Plak, de vreemde hoek in het kanaal tussen Griendtsveen en Helenaveen, de Zuringsberg, de waterscheiding, de Kamiël vaan de Piël, twee bijna parallel lopende Peelkanalen: dat en nog veel meer liet Jan me de afgelopen jaren zien tijdens onze wandelingen. En hij onderwees me erover, dat vooral. Deskundig en gepassioneerd.


Onvermijdelijk kwam tijdens die wandelingen ook Christiaan Hesen wel eens ter sprake. Jan vertelde even deskundig en gepassioneerd over hem als over De Peel. Tegelijkertijd schepte hij er groot genoegen in zijn fantasie los te laten op het leven van Christiaan. Al proefde ik in dat laatste soms ook enige terughoudendheid. Ik, de man van de feiten, de archivalia, de documenten over Christiaan Hesen, zou die fantasieën immers maar niks vinden, zo veronderstelde hij. En zeker niet als die in boekvorm zouden verschijnen. Telkens weer probeerde ik hem duidelijk te maken dat hij van mij met Christiaan mocht doen wat hij wilde: in een roman mag alles. Nooit kreeg ik de indruk dat ik Jan helemaal wist te overtuigen. Grote kans dat hij nu met angst en beven zit te wachten op het moment dat ik hem op Horst-sweet-Horst met de grond gelijk maak vanwege het feit dat hij van Christiaan een (roman)held heeft gemaakt. Welnu, dat moment komt niet, al was het maar omdat ik Jan veel te dankbaar ben dat hij met de verschijning van Icoon voortaan - gewild of ongewild - dé autoriteit op Christiaan Hesengebied is.


(wordt binnenkort vervolgd)

zaterdag 16 maart 2019

Intermezzo – Christiaan Hesen ('Rowwen Hèze') (1)

In het eerste jaar van deze eeuw vroeg de redactie van het eerbiedwaardig historisch tijdschrift De Maasgouw me om een kort artikel te schrijven over het leven van Christiaan Hesen (1853-1947), beter bekend onder zijn bijnaam Rowwen Hèze. Aan dat verzoek gaf ik graag gevolg. Tot m’n verrassing bleek de man nogal wat sporen in een aantal archieven te hebben achtergelaten. Komt er nu eenmaal van als je niet altijd de raechte waeg bewandelt.

De geboorteakte van Christiaan
Dat Christiaan aan de rand van De Peel in America op z’n minst een schilderachtig leven leidde, was al eerder duidelijk geworden uit opgetekende herinneringen van buurtgenoten. Hand Litjens: ‘Na de hoogmis ging Hesen meestal naar het café van Heldens Grad of van Kloas Kennis. En als wij dan ‘s middags naar het lof gingen, vonden we hem vaak liggend in de slootkant. Met een flink stuk in de kraag.’ Frans Litjens: ‘Row­wen Hèze groef bij boeren de dode beesten op die aan een of andere ziekte gestor­ven waren. Je mocht het vlees dan niet meer eten, maar hij at het wél.’ Hand Litjens: ‘Als hij ‘s morgens opstond, was het eerste dat Hesen deed in de put plassen. Uit dezelfde put haalde hij het water om te drinken.’ Frans Litjens: ‘Hij at elke week wel een pond pruimtabak en overal waar hij zat of stond, sprietste hij het sap in het rond. Als de mensen er wat van zeiden dan liet hij het sap door zijn stoppelbaard naar beneden in zijn open gulp drijven.’

Beschrijving van het uiterlijk van Christiaan in het plaatselijke militieregister
Uit de herinneringen van buurtgenoten zou nog de indruk kunnen ontstaan dat Christiaan een vrijgevochten figuur, een soort Swiebertje avant la lettre was. De uit de archieven opgeduikelde documenten legden vooral een leven vol dramatiek en tragiek bloot: twaalf ambachten dertien ongelukken, armoede, honger, vechten, dronkenschap, jong overleden echtgenote, alleenopvoeder van vijf kinderen, wonen in een plaggenhut (ook toen al niet meer gebruikelijk), oog verloren, ontzet uit de ouderlijke macht, kinderen in een opvoedingsgesticht, stropen, stelen. 


Mijn conclusie in 2000: ‘Gedurende zijn hele leven verkeerde Christiaan op de rand van het bestaansminimum. Dit vormt wellicht mede een verklaring voor het feit dat hij regelmatig kleine vergrijpen pleegde. Dat hij zijn toevlucht zocht in de drank en dat hij niet in staat was om voor zijn kinderen te zorgen, maakt zijn lot alleen maar triester.’


Ik sloot het artikel in De Maasgouw af met de conclusie dat er geen enkele aanleiding is om het leven van Christiaan Hesen (en andere Peelbewoners) te idealiseren of te romantiseren. En wat doet Jan Philipsen, voormalig bassist van de band Rowwen Hèze? Hij schrijft een vorige week gepubliceerde roman over het leven Christiaan Hesen …


(klik hier voor het vervolg)

donderdag 14 maart 2019

Top 5 – Schoolstraatklinkervierkanten

Ach, weet je, ik zou hier natuurlijk een potje moeilijk kunnen gaan doen over al die voor fietsers zo ontzettend hinderlijke Schoolstraatincisies en -perforaties,





maar er zijn verdorie wel belangrijker zaken om een potje moeilijk over te gaan doen. Bovendien zou een potje moeilijk gaan doen over die incisies en perforaties slechts afleiden van het ware hoogtepunt van het westelijk van de Westsingel gelegen deel van de Schoolstraat in Horst: de klinkervierkanten.


Niet dat de Schoolstraatklinkervierkanten voor fietsers niet ontzettend hinderlijk zijn – integendeel zelfs – maar de Schoolstraatklinkervierkanten vergeef je alles. Vanwege hun uniciteit, vanwege hun schoonheid, vanwege hun authenticiteit, vanwege hun pretentieloosheid. Komt ie, de exclusieve Horst-sweet-Horst top 5 van Schoolstraatklinkervierkanten:

5.

Zó irritant, die beschadigde klinker direct rechts naast de putdeksel! Daarbij vergeleken zinken de onregelmatigheden in het patroon in de onderste helft van het vierkant in het niet.  

4.

En toch vraag je je af of het nu per se nodig was de perfecte orde in het patroon van dit vierkant te verstoren (namelijk in de derde rij van boven, naast het derde vierkant van links). Of heeft de putdeksel dit dan toch op z’n geweten?

3.

Naar de letter der wet geen vierkant (‘een gelijkzijdige rechthoek’) maar een rechthoek. Regelmaat heerst, zij het niet absoluut. Toch verstoren de twee enigszins rood getinte klinkers en de donkergrijze accenten op sommige klinkers de rust niet. Zelfs de doodlopende halve rij klinkers boven de eerste rij van beneden detoneert niet.

2.  

Onweerstaanbaar door die donkergrijze punt links naast de putdeksel.

1.

Creatief met klinkers.  

woensdag 13 maart 2019

Intermezzo – Rudy Tegels

E-mail die ik vanochtend heb verzonden aan Rudy Tegels, nummer 4 op de kandidatenlijst van het CDA voor de komende verkiezingen voor Provinciale Staten:

Geachte heer Tegels,


‘Betrokken en oprecht, doen wat je zegt’ is een van de slogans waarmee u vandaag over een week hoopt te worden gekozen in Provinciale Staten. Een prachtige slogan wat mij betreft, hoewel ik van mezelf niet zou durven te beweren dat ik altijd betrokken en oprecht ben. En al helemaal niet dat ik altijd doe wat ik zeg. Des te beter dat u, als volksvertegenwoordiger, wel betrokken en oprecht bent en doet wat u zegt. In dit kader heb ik een vraag aan u.


In 2015 was u ook al kandidaat voor Provinciale Staten. U kreeg destijds voldoende stemmen om een zetel te bemachtigen, onder meer dankzij de slogan ‘Voor minder regels stem Tegels!’. Vier jaar later ben ik ontzettend benieuwd naar de regels die allemaal door uw toedoen zijn afgeschaft. Dit mede in het kader van ‘Doen wat je zegt’. Ik zou de lezers van Horst-sweet-Horst, mijn weblog over Horst aan de Maas, heel graag willen verblijden met een Top 5 van door toedoen van Rudy Tegels afgeschafte regels. Die top 5 zou dan tevens een klein steuntje in de rug kunnen zijn op weg naar uw herverkiezing.  


Met het oog op die top 5 zou ik u willen verzoeken mij informatie te doen toekomen over tien regels die in de afgelopen vier jaar door uw toedoen zijn afgeschaft. Op basis daarvan kan ik vervolgens een verantwoorde top 5 samenstellen. De informatie hoeft niet uitputtend te zijn – u hebt dezer dagen uiteraard nog wel meer aan uw hoofd. Met weblinks naar uw betrokkenheid bij de afschaffing van de betreffende regels helpt u me al een aardig eind op weg.


Als u mij uiterlijk zondagavond van de gevraagde gegevens kunt voorzien, dan garandeer ik u (‘Doen wat je zegt’) dat de bedoelde top 5 nog voor de verkiezingen op Horst-sweet-Horst zal worden gepubliceerd.

U bij voorbaat dankend voor uw medewerking, verblijf ik,

Met vriendelijke groet,

Wim Moorman

maandag 11 maart 2019

Intermezzo – De megjes in Kronenberg

Op 10 november van het afgelopen jaar bezocht ik in het Odapark in Venray de expositie Weil ich ein Mädchen bin. Grootste blikvanger was een volledige wand met vrouwenportretten, gemaakt door de uit Horst afkomstige Jeanny van Lieshout.


Tot mijn verrassing dook een afbeelding van diezelfde wand met vrouwenportretten afgelopen vrijdag (Internationale Vrouwendag!) ineens op in gemeenschapshuis De Torrekoel in Kronenberg. En wel tijdens een presentatie over De megjes in Kronenberg. Met dit fotoproject beoogt Marleen Wijnen zoveel mogelijk megjes uit Kronenberg vast te leggen op de gevoelige plaat. Met megjes worden in dit geval bedoeld: chicks, grieten, jongedames, meiden, vrouwen, manninnen, vrouwmensen, dames, vrouwspersonen, wijven, besjes, madammen en alles wat daar verder nog tussen zit. De inspiratiebron voor Marleen? De vrouwenportretten van Jeanny van Lieshout!


In een zaal bomvol megjes (en wat verdwaalde jungskes) gaf Marleen vrijdag uitleg over haar project, waarop ze later dit jaar hoopt af te studeren aan de Academie voor Beeldende Kunsten in Mol. Op 41 fotodagen heeft Marleen in totaal 8512 foto’s gemaakt van de 357 Kronenbergse megjes die bereid waren mee te werken. 718 uur heeft ze tot dusverre in het project gestoken. Die uren zitten misschien nog wel meer in gesprekken met de megjes dan in het pure fotograferen. Behalve een fotografisch project is De megjes in Kronenberg daarmee ook een sociologisch project geworden, dat overeenkomsten en verschillen tussen de verschillende generaties aan het licht brengt. Denk aan oudere megjes die graag wilden werken of studeren maar niet mochten, of aan jongere megjes die misschien niet willen werken maar uit economische noodzaak (bijna iedereen in Kronenberg woont in een koopwoning) wel moeten. Naar het antwoord op de vraag welke generatie eigenlijk de meeste keuzevrijheid had/heeft is Marleen dan ook nog zoekende.


Overigens vertoont De megjes in Kronenberg enige verwantschap met het in 2016 verschenen  Melderslo 100 jaar – Huizen en bewoners 1916-2016 (klik hier), met in elk geval dit verschil dat in Melderslo zowel megjes als jungskes (en alles wat daar verder nog tussen zit) werden geportretteerd door 29 verschillende (amateur)fotografen. Een ander verschil is dat in Melderslo de straten leidend waren, terwijl Marleen de foto’s thematisch heeft geordend. Thema’s zijn bijvoorbeeld ’50-jarigen’, ‘drie generaties’ en ‘voornamen’ (wist u dat Nel en Truus de meest voorkomende megjesnamen zijn in Kronenberg?).


De megjes in Kronenberg resulteert uiteindelijk in een fotoboek en een expositie. Het boek verschijnt op 30 juni, de expositie is te zien van 30 juni tot en met 6 juli. Ik kijk er nu al naar uit! Tot die tijd zal ik me moeten behelpen met de speciale Facebookpagina (klik hier).

zondag 10 maart 2019

Klein mysterie 766 – Nieuw Gemengd Bedrijf (8)

Op 11 augustus 2008 dook het Nieuw Gemengd Bedrijf (een te bouwen megastal voor meer dan dertigduizend varkens en meer dan een miljoen kippen aan het Witveld) voor de eerste keer op in de kolommen van Horst-sweet-Horst (klik hier). Het Nieuw Gemengd Bedrijf zou er nooit meer uit verdwijnen. Het zal er voorlopig ook nog wel even in blijven.


Twee weken geleden was het Nieuw Gemengd Bedrijf, en in het bijzonder de uitstootreductie van luchtwassers, weer eens onderwerp van gesprek in de gemeenteraad (klik hier en ga naar 1.12.00). Vooral Richard van der Weegen (PvdA), het op dit punt best ingevoerde gemeenteraadslid, en verantwoordelijk wethouder Eric Beurskens (Essentie) kruisten de degens. Uit beider betogen een aantal passages. Oordeel ditmaal maar eens zelf.  


Richard van der Weegen:
‘Het knelpunt zijn de slecht presterende luchtwassers. Het lijkt erop dat de gemeente gewoon accepteert dat de geurbelasting fors toeneemt als gevolg van veel slechter presterende luchtwassers. Het is te goedkoop om te zeggen dat de provincie hierover gaat. Was het niet de gemeente die in 2008 opdracht gaf aan Blonk Milieu Advies om het duurzame en innovatieve karakter van het NGB hard te maken? We lezen in dat rapport: “Met het gebruik van luchtwassers zal het kiemniveau in de uitgaande lucht sterk worden gereduceerd.” Of: “De stallen van het NGB zullen worden uitgerust met combiluchtwassers die ammoniak, geur en fijnstof filteren.” Tachtig procent reductie! De GGD bevestigde in 2012 met een gezondheidskundige risicobeoordeling dit overwegend positieve beeld. “Een minimaal extra gezondheidsrisico”, was de conclusie. Op basis daarvan zijn toen politiek vergaande conclusies getrokken. En later ook juridisch vergaande conclusies. Met een toename van 25 duizend varkens op die locatie toch minder fijnstof, minder ammoniak, minder geur. Het leek te mooi om waar te zijn: méér dieren, minder belasting.’
‘Jarenlang is ons door uw college en ook door de provincie Limburg voorgehouden dat sturen op dierenaantallen helemaal niet nodig was. Weet u dat we er bijna in gingen geloven? Dat het allemaal te mooi was om waar te zijn, bleek op 3 april vorig jaar. Toen kwam de staatssecretaris met het rapport Evaluatie geurverwijdering door luchtwassystemen bij stallen. De luchtwassers blijken vele malen slechter te presteren. Natuurlijk hebben we oog voor bestaande bedrijven die dit niet in één keer kunnen aanpassen. Maar bij het NGB is het volstrekt anders. Er zijn nog geen dieren, er is nog geen uitstoot en er is nog geen geurbelasting. Het betreft hier de grootste veefabriek van Nederland. In 2007 liep iedereen van enthousiasme over. Van minister tot wethouder tot gedeputeerde. Zelfs de toenmalige burgemeester slaagde er niet in zijn enthousiasme te verbergen. Miljoenen aan subsidies werden verstrekt. Want het NGB was duurzamer dan duurzaam. Nemen diezelfde bestuurders ook nu hun verantwoordelijkheid?’
‘Feitelijk kunnen we alle onderzoeken, MERS en andere uitspraken door de papierversnipperaar halen. In het Witveld werken we nu willens en wetens mee aan het verder om zeep helpen van ons milieu en worden de risico’s voor de volksgezondheid er in ieder geval niet kleiner op. En het gaat er zeker meer stinken. En met het houden van dieren op deze schaal kunnen we een milieuramp niet uitsluiten.’

Eric Beurskens:
‘Het is niet helemaal zeker dat de uitkomsten uit het onderzoek naar de luchtwassers wel kloppen. Voelt de gemeente zich verantwoordelijk voor de volksgezondheid van de burgers? Ja. Is die hogere uitstoot toelaatbaar? Nee, in de basis niet, laten we daar eerlijk over zijn. Maar hebben we een alternatief dat we op dit moment kunnen aanbieden, waarbij we niet in eerste instantie van plan zijn bedrijven stil te leggen? Dat laatste zou u ook niet moeten willen, want dan legt u een hele sector op slot. Maar dat hier iets moet gebeuren is voor ons duidelijk, is voor de provincie duidelijk en is voor het ministerie duidelijk. Het duurt alleen wel erg lang.’
‘We hebben nog niet overwogen de bouw stil te leggen en we hebben nog geen opdracht tot onderzoek gegeven.’

Richard van der Weegen:
‘U haalt onmiddellijk het bedrijfsbelang aan: “We zouden niet moeten willen dat een bedrijf wordt stilgelegd.” Nee, natuurlijk niet. Maar we zouden ook niet moeten willen dat hier een milieuramp ontstaat met enorme overlast voor de omgeving. De besluiten van destijds hebben we genomen op basis van heel andere aannames.’
‘Natuurlijk is het ontoelaatbaar dat daar in deze omvang dieren komen zo lang hier geen goede oplossing voor is. Het is een ontoelaatbaar risico om er al dieren in te zetten voordat we zeker weten dat er een hele goede oplossing is. Dit gaat niet over klein geld, dit gaat over enorme aantallen dieren, waarover we in het verleden richting samenleving hebben gezegd “Het wordt er allemaal beter op, beste samenleving. Dít is de goede manier om in de toekomst dieren te houden.” Nu moeten we ook onze verantwoordelijkheid hierin nemen.’
‘We zijn erg verbaasd dat u de GGD nog geen opdracht heeft gegeven voor het gezondheidsonderzoek. Laten we alsjeblieft vaststellen of er gezondheidsrisico’s zijn vóórdat er ook maar één dier in de stallen van het NGB zit.’

zaterdag 2 maart 2019

Intermezzo – Arnold

5 februari 2019 (klik op de afbeeldingen om ze te vergroten):


28 februari 2019:


Zo Arnold, je bent gelukkig weer aan de beterende hand zie ik?
‘Zó flauw …’
Wat?
‘Dat “beterende hand”!’
Sorry, ik kon het niet laten. Maar er zit toch vooruitgang in?
‘Zeker. Links is de polssteun er alweer af. Rechts heb ik ‘m nog even laten zitten. Is toch altijd uitkijken voor een distale radius fractuur en dan zou het hele liedje weer van voren af aan beginnen.’
Schone broek aangetrokken ook?
‘Nou het was meer dat ik die vorige toch wat aan de korte kant vond. Zag er ook niet uit dat m’n shirt onder het middenrifmanchet uit kwam. Het oog wil ook wat.’
En links de kinesiotape weggewerkt onder een zwarte kniebrace?
‘Klopt. Oogt eveneens beter en bevordert bovendien de stabiliteit van de mediale banden.’
Waardoor je rechts wel een andere oplossing moest bedenken?
‘Was nog niet zo eenvoudig. Uiteindelijk bleek een ouderwetse knieband te volstaan, dat is toch het meest probate middel bij letsel aan de ligamentum cruciatum anterius.’
Zit er nog een gedachte achter de vleeskleur van die knieband?
‘Ja, contrasteert mooi met die brace links en sluit ook perfect aan bij de vleeskleurige enkelbrace rechts.’
Die rechterenkel is een nieuw probleem?
‘Inderdaad. Van de regen in de drup, het houdt maar niet op. Distorsie van de enkel. Vorige week opgelopen bij het buiten zetten van het oud papier. Nu is de dorsaalflexie ernstig verstoord. Ik mag m’n handjes dichtknijpen dat de plantairflexie wél normaal is blijven functioneren.’
Je handen dichtknijpen lukt dus ook weer?
‘Erg grappig, ja.’
Excuses. Laatste vraag: loop je morgen mee in de optocht?
‘Lopen, en zeker zo’n afstand, blijft een probleem met die plaat onder m’n linkervoet. Ik hoop dat ik er nog ooit van af kom. Zo lang dat niet het geval is, kan ik de optocht wel op m’n buik schrijven.’
Op het middenrifmanchet schrijven bedoel je?
‘Als je nu niet ophoudt, laat ik m’n handjes wapperen!’
Dus met de handjes wapperen kun je ook alweer?
‘Wacht eens even, ventje. Hier, dan laat ik het je voelen!’

vrijdag 1 maart 2019

Klein mysterie 765 – Gasthoês (14)

Voor de verandering hield de gemeenteraad zich deze week maar weer eens ruim een uur lang bezig met het nieuwe Gasthoês. Iets waar heel Horst aan de Maas reikhalzend naar zou moeten uitkijken, is nu al vijf jaar een bron van vaagheid, verwarring, onbegrip en ergernis. Dinsdag was het niet anders.


Bovenop de 12,5 miljoen euro die al voor ’t Gasthoês waren gereserveerd, vraagt het gemeentebestuur nu nog eens een extra krediet van ruim 4 miljoen euro. De inleidende beschietingen daarover vonden dinsdag plaats. Duidelijk (klik hier en ga naar 2.19.40) werd dat de raad niet zonder slag of stoot akkoord gaat. Bij de 618 duizend euro kostende blunder met de berekening van de BTW legt de raad zich nog wel neer, zij het tandenknarsend. Ook de 1,9 miljoen extra uitgaven aan duurzaamheid lijkt de raad te kunnen billijken. Maar 1,5 miljoen extra voor ‘een eenduidige samenhangende inrichting en uitstraling’? Eric Thissen (VVD): ‘Is er behoefteonderzoek gedaan? Ligt er een businesscase onder?’ Annemie Craenmehr-Hesen (CDA): ‘Hoe kan het dat de extra wensen nu pas boven komen?’ Richard van der Weegen (PvdA): ‘We kunnen niet aan de gang blijven.’ Bart Cox (SP): ‘Ik heb niet het idee dat we in control zijn.’


De kritische opstelling van de gemeenteraad is een rechtstreeks gevolg van de incompetentie in dezen van het gemeentebestuur, en meer in het bijzonder die van de voor ’t Gasthoês verantwoordelijke wethouders. Zo is het natuurlijk ongehoord dat men nu pas, na vijf jaar praten, denken en onderzoeken, en nauwelijks een jaar voor de beoogde opening, tot het inzicht is gekomen dat een grote theaterzaal met een tribune noodzakelijk is. En het is helemaal van de gekke dat de raad hiervoor geld beschikbaar zou moeten stellen terwijl over de exploitatie nog geen enkele duidelijkheid is. En terwijl het nog altijd wachten is op een bibliotheekvisie, schijnt wel al het waanzinnige denkbeeld te bestaan dat de telkens verder uitgeklede bibliotheek straks onder de Gasthoês-organisatie zou dienen te vallen. Vreemd is het ook dat het nieuwe Gasthoês nu ineens de concurrentie aan zou moeten gaan met bijvoorbeeld de schouwburg in Venray, terwijl jarenlang zo ongeveer het tegendeel is beweerd.


De dinsdag schutterende wethouder Han Geurts wekt niet bepaald de indruk dat hij is berekend voor zijn taak. Een adequaat antwoord op de vragen van de raad bleef dinsdag veelal uit. Vooral het feit dat hij de raad niet eerder heeft geïnformeerd over de kostenoverschrijdingen werd hem, terecht, zwaar aangerekend. Als hij op 19 maart, wanneer de gemeenteraad besluit over de extra kredietaanvraag, niet véél beter voor de dag komt, zal hij moeten vrezen voor zijn politieke toekomst. En terecht.