zondag 22 mei 2016

Top 5 – Bouwwerken die erkenning verdienen en waarvoor een vergunningsplicht moet gaan gelden

De Horster gemeenteraad weet soms van gekkigheid niet wat te doen. Zo sloot de voltallige raad zich dit weekend samen met het gemeentebestuur 24 uur vrijwillig op in het gemeentehuis. Waardoor het nóg lastiger wordt de gemeenteraad serieus te blijven nemen.
Maar goed, af en toe doet de gemeenteraad ook wat hij zou moeten doen: het controleren van het gemeentebestuur. Zo ook afgelopen dinsdag. D66 was tot de ontdekking gekomen dat voor het stapelen van strobalen een bouwvergunning vereist is. ‘Maar een stapel is helemaal geen constructie’, zo betoogde D66-raadslid Jim Weijs (klik hier en ga naar 1.10.30 minuten) en dus diende hij mede namens de SP een motie in waarin hij het gemeentebestuur opriep ‘middels een eenvoudige actie het aanvragen van een vergunning voor het stapelen van gedroogd gras op een agrarische bestemming overbodig te maken’.
Verantwoordelijk wethouder Paul Driessen (Essentie) was duidelijk overvraagd: ‘Ik ben bereid om effe te onderzoeken waar het hier feitelijk inhoudelijk, ook vergunningstechnisch, om gaat. Dat is mij nog niet helemaal duidelijk.’
Besloten werd de motie aan te houden. Dit betekent dat er pas in een later stadium over wordt gestemd. Het uitstel biedt mij de mogelijkheid de wethouder te waarschuwen voor onbezonnen daden. In zijn reactie proefde ik namelijk enige welwillendheid om tot uitvoering van de motie over te gaan. Dit zou een blunder van de eerste orde zijn.
De motie van Jim Weijs zal menigeen sympathiek in de oren klinken. Toch is de gedachte die eraan ten grondslag ligt fundamenteel onjuist. Die gedachte is dat een stapel strobalen geen bouwwerk zou zijn. Dat nu is een totale miskenning van de feiten en een belediging voor strobaalstapelbouwers. Er is toch niemand die met droge ogen zal durven te beweren dat dit géén bouwwerk is?
Strobalen (al dan niet verpakt) stapelen is een vak. Een vak dat erkenning verdient. De hoogste erkenning is een vergunning. Een vergunning is immers een kwaliteitskeurmerk, het middel bij uitstek om het kaf (de klungelaar) van het koren (de vakman) te scheiden, het ultieme bewijs dat iets de toets der kritiek kan doorstaan.
Als wethouder Driessen verstandig is, zal hij de motie ontraden, zal hij verklaren dat de vergunningsplicht voor gestapelde strobalen nooit en te nimmer zal verdwijnen en zal hij er met nadruk op wijzen dat wat voor strobalen geldt, evenzeer geldt voor een aantal andere typen van bouwwerken die vaak niet als zodanig herkend en erkend worden. Aan welke typen van bouwwerken daarbij moet worden gedacht? De Horst-sweet-Horst top 5 van bouwwerken die erkenning verdienen en waarvoor een vergunningsplicht moet gaan gelden:

5. Hopen veelkleurig bladafval, zoals hier aan de Seurenweg in Meterik:

4. Stamstapels, zoals hier aan de Schadijkerweg in Meterik:

3. Gestapelde pallets, zoals hier aan de Vlasvenstraat in Melderslo:

2. Gestapelde oud papierdozen, zoals hier aan de Kerkstraat in Horst:

1. Tot boven de rand gevulde bladkorven, zoals hier aan de Tienrayseweg in Horst:

zaterdag 21 mei 2016

Intermezzo – Hap, slik, spuit (1)

Donderdag 19 mei 2016, Wittebrugweg te Horst (klik op pijltje, absoluut afspelen met geluid aan):

maandag 16 mei 2016

Klein mysterie 698 – Dendron

‘Je gaat het pas zien als je het door hebt.’
JC
Ze staan er vermoedelijk een kleine twintig jaar. Ik heb ze dan ook al heel vaak gezien, maar het duurde tot gisteren voordat ik ze ook bekeek, de 22 bomen op het grasveld voor het Dendron College. Dat is best gek, want het zijn bijzondere bomen.
Hoe het kan dat ik er tot gisteren een blinde vlek voor heb gehad? Geen idee, waarschijnlijk omdat mijn registratievermogen eenvoudigweg grenzen kent. Bovendien stonden er, als mijn geheugen me niet bedriegt, jarenlang veelkleurige palen – ook die heb ik wel gezien, maar nooit bekeken – bij die bomen. Hebben die palen wellicht mijn blik vertroebeld?
Enfin, gisteren viel me dus pas voor het eerst daadwerkelijk op dat op het evenwijdig aan de Gebroeders Van Doornelaan gelegen grasveld behalve twee solitaire bomen ook 22 bomen in formatie staan. Ze vormen onderdeel van drie door houtsnippers gemarkeerde, naar het zuiden gerichte driehoeken. De driehoek die het dichtst bij de ingang van het schoolgebouw ligt telt vijftien bomen, de middelste vijf en de verst van de ingang verwijderde twee. Stuk voor stuk staan die 22 bomen meer uit het lood dan de toren van Pisa en stuk voor stuk wijzen ze naar het zuiden.
Wat zijn het voor bomen? Waarom wijzen ze, net als de driehoeken, naar het zuiden? Waarom drie driehoeken? Waarom drie driehoeken met een verschillend aantal bomen? Wie is de maker van deze land art? Wat waren zijn of haar bedoelingen ermee? Hoe is men erin geslaagd de bomen allemaal uit het lood te laten groeien en dan ook nog allemaal in zuidelijke richting? Hebben ze hun maximale hoogte bereikt? Of groeien ze tot in de hemel? En de meest intrigerende vraag van allemaal: het lijkt erop alsof op de noordoostelijke punt van de het verst van de ingang verwijderde driehoek een boom ontbreekt. Klopt dat? Zo ja, waarom?   
Op deze en andere vragen verwacht je antwoord te krijgen op de website van het Dendron College. Misschien kijk ik eroverheen, maar ik kan die antwoorden niet vinden. In de wetenschap dat ‘dendron’ (δενδρον) boom betekent en dat in het schoollogo een gestileerde boom is verwerkt, kan ik zelf wel het begin van een antwoord op een aantal vragen verzinnen. Maar daar blijft het dan ook bij. Wie heeft en geeft de volledige antwoorden? 

Klik hier, hier en hier voor het vervolg.

Top 5 – Opzienbarende conclusies uit onderzoek naar vanuit Horst aan de Maas verzonden tweets

Waar ik ook een beetje spijt van heb, is dat ik op 31 maart niet naar Heerlen ben gegaan. Het is eigenlijk altijd wel fijn om in Heerlen te zijn, maar op 31 maart moet het er helemaal prettig toeven zijn geweest. Op die dag vond in Heerlen namelijk de conferentie Horst aan de Maas en Big Data plaats. Uit de aankondiging (klik ook hier):
‘De conferentie is gericht op kennisdeling en toekomstperspectieven in een interactieve setting over Horst aan de Maas. Dit gebeurt vanuit verschillende invalshoeken, waaronder veldonderzoek, taalcultuur, Twitter-berichten en mogelijkheden van Big Data, en de expertise van burgers, politici en beleidsinstanties.’
Geef toe: een aankondiging om van te watertanden. Helaas bereikte ze me pas na 31 maart. Waardoor ik nu in spanning de verschijning van de conferentiebundel zit af te wachten. Mede omdat de meeste lokale en regionale media de conferentie links hebben laten liggen. Alleen Omroep Reindonk zond er een korte reportage over uit (klik hier). Het mooie van die reportage is dat enkele dia’s worden getoond die – neem ik aan – op de conferentie zijn gebruikt. Die bevatten conclusies uit onderzoek naar vanuit Horst aan de Maas verzonden tweets. Opzienbarende conclusies. Zo opzienbarend dat ze een Horst-sweet-Horst top 5 rechtvaardigen. Hier komt-ie, de Horst-sweet-Horst top 5 van opzienbarende conclusies uit onderzoek naar vanuit Horst aan de Maas verzonden tweets:

5. Het sentiment in Horst aan de Maas over Ajax is positiever dan dat over PSV
Ik bespeur een heel ander sentiment. Wreekt zich hier het feit dat de conferentie plaatsvond op 31 maart en niet op of na 9 mei? Ander leuk weetje qua voetbaltweets: in Horst aan de Maas wordt meer getwitterd over Vitesse dan over NEC.
4. Horst aan de Maas is niet geïsoleerd
Wat een opluchting! Ik was er niet helemaal gerust op met ons station in the middle of nowhere en met dat haperende glasvezelnetwerk in het buitengebied. Volkomen ten onrechte, blijkt nu.
3. Tienraynaren hebben meer vriendschappen met Lottumers dan met Meerlonaren en Swolgenaren
Aan de dia over de vriendschapsbanden in Horst aan de Maas zou met gemak een aparte Horst-sweet-Horst-serie kunnen worden gewijd. Waarom zijn er bijvoorbeeld veel meer vriendschappen tussen Horstenaren en Americanen dan tussen Horstenaren en Meterikers? Omdat veel Horstenaren vriend zijn van Rowwen Hèze? Wat verklaart de populariteit van Lottumers en de geringe aantrekkingskracht van Grubbenvorstenaren? Mag uit het ontbreken van Broekhuizen op de dia worden geconcludeerd dat de Broekhuizenaren uitsluitend vriendschapsbanden onderhouden met inwoners van andere gemeenten? Of hebben zij überhaupt geen vrienden?
2. Veel tweets in het dialect bevatten geen diakritische tekens
Klein smetje, laat dialectvereniging Veldeke het niet horen. Zou het niet goed zijn als Twitter een blokkade opwerpt voor dialecttwitteraars uit Horst aan de Maas die geen diakritische tekens gebruiken?
1. ‘Joa’ staat op de derde plaats in het lijstje van meest populaire onderwerpen in tweets uit Horst aan de Maas
Dat onderwerpen als ‘Horst’, ‘Sevenum’ en ‘Toverland’ hoog scoren op dit lijstje mag geen verbazing wekken. Maar die derde plaats van joa is werkelijk hoogst sensationeel. Zeker als je daarbij in aanmerking neemt dat waarschijnlijk hele volksstammen jao twitteren als ze joa bedoelen. Verheugend is die hoge positie van joa natuurlijk wel, want als er één onderwerp is dat de inwoners van Horst aan de Maas ter harte zou moeten gaan, is het joa. De gemeenteraad heeft er dus niet voor niets vele vergaderuren aan gewijd.

zondag 15 mei 2016

Klein mysterie 697 – Stiekeme stickers (1)

‘Een bewoner uit Horst heeft onlangs een sticker gevonden op de geleider van een rolluik. Op deze sticker waren markeringen aangebracht. De sticker was daar door een onbekende vastgehecht.’
Aldus berichtte Omroep Reindonk afgelopen dinsdag, 10 mei (klik hier). Alle alarmbellen in Horst aan de Maas begonnen uiteraard meteen te rinkelen want ‘gasten die stiekem stickers plakken op gesloten rolluiken’ hebben weinig goeds in de zin: een gemarkeerde sticker op een rolluik betekent dat de betreffende woning voor het langvingerig gilde een potentieel goudmijntje is. ‘De bewoner merkt er niks van, want eenmaal de oogjes open worden de rolluiken omhoog getrokken en verdwijnen de stiekeme stickers uit zicht’, aldus Reindonk. De omriep citeerde voorts uit een bericht van ‘de politie’: ‘Het hoeft natuurlijk niets te betekenen, maar het is voor ons, de politie, belangrijk genoeg om dit even te melden.’
Het Reindonkbericht werd op Facebook liefst 155 keer gedeeld (klik hier). Zelf was ik er ook kapot van. Zo vaak gebeurt het immers niet dat Reindonk zich bedient van zo’n vlot taalgebruik. Denk aan ‘gasten’. Denk aan ‘de oogjes open’. Denk vooral aan het zo fraai allitererende ‘stiekeme stickers’.
 
‘Stiekeme stickers’ leek me geen term die de Horster politie bezigt. Hoe zou die de gemarkeerde rolluikstickers dan wel hebben omschreven? ‘Stickers met een verborgen boodschap’? ‘Duistere plakplaatjes’? ‘Heimelijke stickers’? Driftig ging ik er naar op zoek. Wat denk je? Zowel op de website als op het Twitteraccount als op de Facebookpagina van de Horster politie geen woord te vinden over stickers op rolluiken, laat staan stiekeme stickers! Vreemd: boeven hebben het gemunt op Horst aan de Maas en de lokale politie geeft niet thuis. En hoe kan het dan dat Reindonk citeert uit een bericht van de politie?
In zulke gevallen is er altijd nog Google. Tik ‘stiekeme stickers’ in en je belandt binnen een paar seconden bij een bericht op de website Dichtbij.nl (klik hier). Dat is afgelopen maandag, 9 mei, gepubliceerd en is nagenoeg identiek aan het bericht van een dag later op Reindonk. Er zijn drie verschillen:
1. ‘een bewoner uit Horst’ is in het bericht op Dichtbij ‘een bewoner van de Oranjelaan in St. Odilienberg’;
2. ‘onlangs’ is op Dichtbij ‘afgelopen vrijdag’;
3. ‘schrijft de politie’ is op Dichtbij ‘schrijft de wijkagent op Facebook’.
Waar woont die ‘bewoner uit Horst’ eigenlijk? Wanneer heeft hij of zij de sticker aangetroffen? Op wie beroept Reindonk zich? Waarom heeft de Horster politie op haar eigen kanalen geen bericht over gemarkeerde rolluikstickers geplaatst? Het zal toch niet zo zijn dat Reindonk het bericht op Dichtbij klakkeloos heeft overgenomen en op eigen gezag ‘een bewoner van de Oranjelaan in St. Odilienberg’ heeft veranderd in ‘een bewoner van Horst’?
Vermoedelijk zullen deze vragen wel weer onbeantwoord blijven. Dat valt ernstig te betreuren: mensen nodeloos angst aanjagen gebeurt dezer dagen al meer dan genoeg.

donderdag 12 mei 2016

حلب

بالتزامن  مع احتفالات الرابع والخامس من ايار بيوم الحرية في هولندا , وعكساً لواقع  الحرب المرعبة الحاصلة في سوريا , لفت الانتباه  بعد ظهيرة يوم أمس في وسط مدينة هورست آن دي ماس (Horst aan de Maas ) . إلى  الحالة العصيبة والمؤلمة التي تعيشها حلب مؤخرا  وهي احدى اكبر المدن السورية ففي الاسابيع الاخيرة المئات من الأبرياء من أطفال ونساء ماتوا نتيجة الحرب .
تحديدأ في ساحة Peelkabouter  قام اللاجئ السوري ابراهيم الصالحاني المقيم في مدينة Sevenum   بلفت انتباه مدينة هورست ان دي ماس لما يحدث في حلب وتم ذلك بطريقة حضارية من خلال طباعة صور  وكتابات تعكس واقع للدمار والمعاناه التي تعيشها حلب وإتاحة الفرصة للمارة من الناس بمشاركة  مشاعرهم وكتابتها وبكل شفافية على الوحة الورقية .
وبرأيي كانت فرصة عظيمة للتكلم مع ابراهيم وباقي المقيمين السوريين في مدينة هورست ومن بينهم شخصا من اهالي حلب سابقا , وللأسف استغلت فرصة التحدث معهم بزهد شديد وخجل وذلك بسبب لعدم الدراية الكافية من أهالي مدينة هورست بحال السوريين وما الذي يجري في سوريا . ولم أكن موجوداً بنفسي بالحادثة لما صدقت ما حصل فعلى سبيل المثال هنالك شخص وبعد معرفته بأن ابراهيم قد جاء من سوريا قام الشخص بسؤال ابراهيم وبكل جدية وبدون طبعا أي نية خبيثة : هل أنت هنا بغرض قضاء عطلتك أو بغرض العمل ؟؟؟؟..... البعض يعرف أن هنالك بعض الأمور تحدث  في سوريا ولكنهم على غير دراية بما يحدث فعلياً . وهنا علينا أن نتوقف قليل ونفكر بأن السوريون ليس هم الملامون لانهم وببساطة سعداء جدا للتحدث حتى لو اضطروا لاستخدام ايدهم وارجلهم للدلالة على مقصدهم .
ابراهيم هو الشخص الثاني من اليسار ومعه بعض السوريين
صحيح  أن الحرب في سوريا بعيدة عن بلادنا ولكن دعونا لا نغلق أعيننا عن الحقيقة والتي تتمثل بوجود عدد لا بأس به من السوريين المقيميين في مدينة هورست وهذا العدد قابل للتزايد في المستقبل القريب ومن الممكن أن يكون أحد جيرانك من السوريين أو الرجل أوالمراة الذي يقف أمامك في دوره لدفع ثمن أغراضه في السوبر ماركت , قد يكون دكتور من حلب أو صانع احذية من حمص أو تقنيأ للمعلوماتية من دمشق .( اضغط على الصورة لتكبيرها )
 قلت وأقولها مجدداً أن كنت مع أو ضد وجود اللاجئين , الحقيقة انهم موجودن الان , وسيستمرون بوجودهم على الأقل لبعض الوقت , فلما لا نحاول أن نستثمرها معاً  للأفضل ؟؟


الترجمة إلى العربية بواسطة ابراهيم الصالحاني

maandag 9 mei 2016

Intermezzo – Algemene ontwikkeling

‘Houd het volk dom en geef het brood en spelen.’ Al sinds de Romeinen handelen machthebbers naar dit adagium. Met de nadruk op handelen: de machthebbers die er openlijk voor uitkomen dat ze het volk het liefst dom houden, zijn niet bijzonder talrijk. Des te verheugender als je er een weet te vinden. Helemaal om je vingers bij af te likken als die man dan ook nog eens uit Horst komt. Wat de vreugde dan weer een beetje tempert is dat ‘machthebber’ net niet het juiste woord is voor de persoon in kwestie. ‘Would-be machthebber’ is een treffender benaming. Het betreft namelijk een gemeenteraadslid.
Gemeenteraadsleden worden geacht machthebbers te controleren, maar zouden het liefst zelf aan de knoppen draaien. Dat is nu zo en dat was een eeuw geleden niet anders. Dus toen het in de gemeenteraadsvergadering van 26 februari 1915 ging over de vraag of in Horst een MULO of ULO, een school voor (meer) uitgebreid lager onderwijs, moest komen, liet het ene na het andere raadslid (fracties bestonden nog niet) weten wat er zeker wel en wat er per se niet diende te gebeuren.
Het voert te ver hier de even interessante als vermakelijke discussie gedetailleerd samen te vatten, maar neem van mij aan dat zowel uitgesproken voor- als tegenstanders van een (M)ULO het woord namen. Ook burgemeester en wethouders roerden zich. Zo betoonde burgemeester Esser zich verklaard tegenstander: onderwijs in vreemde talen en ‘bijvakken’ zouden ertoe leiden dat lezen, schrijven en rekenen in het gedrang raakten en daar waren de Horster landbouwers- en arbeiderskinderen niet bij gebaat. Wethouder Drabbels was het opgevallen dat slechts een enkeling vreemde talen leerde of herhalingsonderwijs genoot. Daaruit concludeerde hij dat er geen behoefte bestond aan vervolgonderwijs.
Het meest uitgesproken van allemaal was Antoon Haegens (1863-1944), gemeenteraadslid van 1903 tot 1919 en nota bene een broer van mijn overgrootvader. ‘Te hooge algemeene ontwikkeling acht hij verkeert; onze tijd lijdt reeds onder den zucht zonder werken den kost te verdienen’, zo berichtte de Nieuwe Venlosche Courant (klik hier en zoek naar de krant van 6 maart 1915). Met andere woorden: houd het volk dom, anders gaat het zonder te werken de kost verdienen.
Haegens heeft me toch aan het denken gezet: zegt het feit dat ook anno 2016 hier nog altijd hele volksstammen de kost verdienen met werken misschien iets over het peil van onze algemene ontwikkeling?

Actualisatie – Olifantenpaadjes (20)

Een van mijn favoriete Horster olifantenpaadjes van jongere datum bevindt zich aan de Westsingel. Het verbindt de Frans Woltersstraat met de Zwaluwstraatflats. Iets wat een officiële weg met voetgangers- en fietsersoversteekplaats honderd meter verderop in noordelijke richting eveneens doet.
Maar waarom zou je die omweg nemen als je uit de zuidelijke aftakkingen van Pieter Belsstraat en Frans Woltersstraat komt of ernaartoe wilt? Dan zou je toch wel gek zijn als je geen gebruikmaakt van dit olifantenpaadje?
Twee dingen spreken me er vooral in aan. In de eerste plaats het avontuur dat je aangaat als je je bedient van dit paadje. Omdat het deels door een greppel voert (hetgeen op de foto’s helaas niet heel goed is te zien), bergt het de sensatie van de bergbeklimming en -afdaling in zich. Zeker voor ongeoefende fietsers is een waarschuwing daarom zeker op z’n plaats: één onachtzaamheid en je ligt met je snufferd in het greppelgras.
Daar staat tegenover dat degene die de beklimming van de steile greppelwand weet te overleven, wordt beloond met een majestueus uitzicht op de Zwaluwstraatflats.
Maar wat me nog veel meer bevalt aan het paadje is de noeste volharding die er uit spreekt. Ik bedoel: het creëren van een olifantenpaadje zoals dit
is een betrekkelijk koud kunstje. Alle waardering hoor, maar de opofferingen die ervoor zijn getroost staan in geen verhouding tot die aan de Westsingel. Het Westsingelpaadje kan onmogelijk in een vloek en een zucht tot stand zijn gekomen. Terwijl de greppelhelling nu nog slechts een Vaalserbergachtige allure heeft, moet die ooit Mont Ventouxachtige proporties hebben gehad.
De pioniers hebben lijf en leden geriskeerd bij het scheppen van dit olifantenpaadje. Niet alleen dat: hun doorzettingsvermogen heeft ertoe geleid dat dit tot een volwaardig paadje, een pareltje zelfs, is uitgegroeid. Met hun beulswerk hebben zij letterlijk de weg bereid voor de velen die het nu benutten.
Zou het deze profiteurs, navolgers of hoe je ze ook moet noemen, niet sieren als ze de anonieme voortrekkers ter plekke op de een of andere manier eren voor hun baanbrekend werk? Met een gedenkplaatje? Met een verguld olifantje? Met een gedenksteen? 

zondag 8 mei 2016

Intermezzo – Aleppo

4 en 5 mei deze week. Dodenherdenking en Bevrijdingsdag. Goed dat wordt herdacht, goed dat wordt gevierd. Even goed, of misschien nog wel beter, is het om ook stil te staan bij de oorlogsverschrikkingen van vandaag de dag. Zoals die in Syrië. Meer dan zinnig dus dat gistermiddag in het centrum van Horst de aandacht werd gevraagd voor de recente dramatische gebeurtenissen in Aleppo. In de grootste stad van Syrië vonden honderden onschuldige mannen, vrouwen en kinderen de afgelopen weken door oorlogsgeweld de dood.
Op wat ik bij gebrek aan beter maar het Peelkabouterplein zal noemen, maakte de in Sevenum woonachtige Syrische vluchteling Ibrahim Alsalhani Horst aan de Maas hierop attent. Op ingetogen wijze: door middel van foto’s van de verwoestingen en het leed en door middel van korte, informatieve teksten. Voorbijgangers werden uitgenodigd hun gevoelens op papier te zetten. In al haar bescheidenheid een roerende manifestatie.
Mooie gelegenheid ook om een praatje aan te knopen met Ibrahim en de andere aanwezige nieuwe Horstenaren, onder wie voormalige inwoners van Aleppo. Van die gelegenheid werd jammer genoeg slechts mondjesmaat gebruikgemaakt. ‘Jammer genoeg’ omdat me zo langzamerhand steeds duidelijker wordt dat in Horst aan de Maas nog veel onwetendheid heerst over Syrië en Syriërs. Als ik er niet zelf bij was geweest, zou ik bijvoorbeeld nooit geloofd hebben dat iemand, nadat hij had gehoord dat Ibrahim afkomstig is uit Syrië, hem doodserieus en zonder kwade bijbedoelingen vroeg of hij hier was ‘for work or for holiday’. Anderen weten wel dat er in Syrië iets aan de hand is, maar hebben geen flauw idee wat. Hier zijn beslist nog wat werelden te winnen. Aan de Syriërs ligt het niet, die zijn doorgaans maar al te graag tot praten bereid, desnoods met handen en voeten.
Ibrahim (tweede van links) met enkele landgenoten
De oorlog in Syrië afdoen als de ver-van-mijn-bedshow is de ogen sluiten voor de realiteit. Die is dat in Horst aan de Maas inmiddels een behoorlijk aantal Syriërs woont. Dat zullen er in de nabije toekomst alleen nog maar meer worden. De kans dat je buurvrouw, die voorkruiper in de rij voor de kassa bij de Lidl of die vriendelijke man op z’n aftandse fiets een arts uit Aleppo, een schoenmaker uit Damascus of een ict’er uit Homs is, wordt met de dag groter (klik op de afbeelding om haar te vergroten).
Ik herhaal, en blijf herhalen: of je nu voor- of tegenstander bent van de opvang van vluchtelingen, feit is dat ze er zijn en dat ze op z’n minst nog een tijdje zullen blijven. Waarom zou je dan niet proberen er samen het beste van te maken?

maandag 2 mei 2016

Intermezzo – Vaerkesloëzie (1)

In januari en februari 2004 organiseerde Kring Ter Horst van het Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap (LGOG) een cursus Limburgse dialecten. De 31 voornamelijk Horster en Sevenumse cursisten kregen onder meer opdracht de tien meest karakteristieke woorden van hun dialect op te schrijven. Dat leidde tot een weinig verrassende top 10:
10. doorslag / dörslag (vergiet)
9. kerboet / karboet (balkenbrij)
8. beiepikker / beejepik (koolmees)
7. taffel (tafel)
6. kwekker / kwegke (kikvors)
5. schótelslet (vaatdoek)
4. foetele (oneerlijk handelen)
3. jiets (huismus)
2. inkàts / in(k)ketske (eekhoorn(tje)
1. zekdumpel / zekdempel (mier)
Veel interessanter zijn de meer dan honderdvijftig woorden die de top 10 niet haalden. Waaronder mij volslagen onbekende woorden als zomedienig (dadelijk), nirke (herkauwen), nuem (bomen – of zou dit een tikfout zijn en is buëm bedoeld?), roeëmekar (melkkar), zinnig (zachtjes), huiveule (onnozelaar), tisdook (lap waarmee men het fornuis poetst) en brilleschej (etui). Wellicht allemaal Sevenumse woorden?
Ik kwam zelfs een woord tegen waarvan ik niet zou weten hoe je het uitspreekt en waarvan de Nederlandse betekenis me bovendien volkomen vreemd is: totöu, dat blijkbaar ‘toetouw’ betekent – ik kom niet verder dan een associatie met het door peuters gebrabbelde toetoe als ze ‘auto’ bedoelen.
Maar goed, mijn absolute favoriet onder de woorden die de top 10 niet haalden is vaerkesloëzie. Ik vermoed dat het in elk geval een Horster woord is. De vraag of het ook in Sevenum werd of wordt gebezigd, kunnen Sevenumse Horst-sweet-Horst-lezers ongetwijfeld beantwoorden.
Wat vaerkesloëzie betekent? Hoho, even geduld nog. Eerst als luchtig intermezzo een snelle Horst-sweet-Horst top 5 van wat vaerkesloëzie allemaal niet betekent:
5. een mechanisch horloge met een kroon waarin een krul zit;
4. een horloge met een bandje van varkensleer;
3. een horloge dat de boer herinnert aan de tijdstippen waarop de varkens moeten worden gevoerd;
2. een roze horloge;
1. een horloge dat op elk heel uur even knort.
Wat vaerkesloëzie dan wel betekent? Het geslachtsdeel (klokkenspel) van een varken! Prachtig.

N.B. De top 10 en de lijst van woorden die de top 10 niet haalden, zijn te vinden in de papieren versie van nummer 30 van Info LGOG Kring Ter Horst. Ze ontbreken helaas in de gedigitaliseerde versie van dat nummer (klik hier, klik op ‘Info LGOG’, klik op nummer 30 en ga naar bladzijde 20).

Top 5 – Razend interessante wetenswaardigheden over het Horster paaltjesparadijs

De Horst-sweet-Horst top 5 van met voorrang te verwijderen Horster paaltjes van vorige week (klik hier) leidde tot drie Facebookreacties (klik hier). De meest opmerkelijke was die van de gemeentelijk palenverwijderaar in hoogsteigen persoon: ‘De gemeente richt zich meer op dit soort exemplaren c.q excessen.’ Deze tekst ging vergezeld van een foto van de kruising Loevestraat – Gastendonkstraat.
Tekst en foto leidden weer tot een – toegegeven: vrij voorspelbare – Horst-sweet-Horst-reactie:
‘Had ik dit eerder geweten dan had dit unieke ensemble een ereplaats gekregen in de Horst-sweet-Horst top 5 van onder geen beding te verwijderen Horster paaltjes! Geef er bekendheid aan en gegarandeerd dat er busladingen toeristen op af komen. Dit zet Horst op de kaart!’
Dat schreef ik nog voordat ik ter plekke een kijkje was gaan nemen. Nu ik dat wel heb gedaan, ben ik er nog heiliger van overtuigd dat de gemeente Horst aan de Maas een blunder van jewelste begaat als ze dit paaltjesparadijs te gronde richt. Een volksopstand ware toe te juichen, doch te vrezen valt dat hier sprake is van een onomkeerbaar besluit – nog even afgezien van de vraag of het volk bereid is óók in opstand te komen als het echt ergens om gaat.
Wat de toekomst ook mag brengen voor deze paaltjes, het leek me goed ze onder het motto ‘meten is weten’ aan een grondig feitelijk onderzoek te onderwerpen. Zo gezegd, zo (met behulp van Leopold P.) gedaan. Een en ander heeft geresulteerd in de Horst-sweet-Horst top 5 van razend interessante wetenswaardigheden over het Horster paaltjesparadijs. Komt-ie:

5. Dit pleintje, deze hoek, deze kruising, of hoe we het ook moeten noemen, telt 23 houten paaltjes, twee lantaarnpaalpalen en één verkeersbordpaal. In de houten paaltjes vallen drie formaties te onderscheiden: acht Loevestraatpaaltjes, vier bochtpaaltjes en tien Gastendonkstraatpaaltjes.
Eén solitair Gastendonkstraatpaaltje valt buiten elke formatie. Overigens valt erover te discussiëren of het achtste Loevestraatpaaltje in feite niet het eerste bochtpaaltje is.

4. Er bestaan hoogteverschillen tussen de 23 houten paaltjes, maar deze zijn nauwelijks vermeldenswaard. Met zijn 84,5 centimeter is het vierde paaltje na de Loevestraatlantaarnpaal het hoogste van alle paaltjes.

3. De gemiddelde onderlinge afstand tussen de paaltjes is het grootst bij de Loevestraatpaaltjes: 135,2 centimeter. De gemiddelde onderlinge afstand tussen de Gastendonkstraatpaaltjes bedraagt slechts 90,4 centimeter.
De verantwoordelijke paaltjesplaatser wordt bij dezen verzocht opheldering te verschaffen over de rationale van dit hoogst opmerkelijke verschil.

2. Al dan niet toevallig is het hoogste paaltje het enige dat is opgesierd met een plaatje. Dit witte paalplaatje is met vier schroeven bevestigd, waarvan die rechtsonder ernstige sporen van oxidatie vertoont. Op het plaatje zijn tegen een rode achtergrond negen witte cijfers, een witte letter (‘B’) en twee witte komma’s aangebracht.

1. Op de houten paaltjes groeien naar het zich laat aanzien twee soorten mossen.
Al kan het ook zijn dat het de levende en de dode variant van één mossoort (korstmos?) betreft.
Dit behoeft nader onderzoek.

Resteert de vraag waarom niet een 24e houten paaltje is geplaatst om het solitaire Gastendonkstraatpaaltje uit zijn eenzaamheid te verlossen.
En ook de vraag of nooit is overwogen de Gastendonkstraatlantaarnpaal te verplaatsen naar de huidige positie van het solitaire paaltje en dat anderhalve meter op te schuiven richting Gastendonkstraat zodat het onderdeel van de Gastendonkstraatformatie zou worden en het paaltjesparadijs bovendien aan twee zijden zou worden gemarkeerd door een lantaarnpaal.

zondag 1 mei 2016

Klein mysterie 696 – Ontwerpwedstrijd Willem-Alexander

And the winner is … Teun Verbeek!

Herinnert u het zich nog? In februari schreef de gemeente Horst aan de Maas een wedstrijd uit voor een nieuw staatsieportret van Willem-Alexander dat de raadszaal moest gaan opsieren. Goed en mooi initiatief, waarover ik me destijds lovend uitliet, al bleef een enkele kritische vraag niet achterwege (klik hier).
En nu, drie maanden later, is de winnaar bekend. Dat maak ik althans op uit de website van Teun Verbeek: ‘Studio Teun Verbeek ontwikkelt een nieuw Staatsieportret van Koning Willem-Alexander voor de raadzaal van de Gemeente Horst aan de Maas.’ Vreemd genoeg heeft de initiatiefnemer van de wedstrijd, de gemeente, naar mijn beste weten nog geen melding gemaakt van de uitslag. Vergelijk het met Leonardo DiCaprio die zelf bekend moet maken dat hij een Oscar heeft gewonnen. Beetje knullig zo. Was Koningsdag niet de bij uitstek geschikte gelegenheid geweest de winnaar te openbaren?
Wie is Teun Verbeek? Aan zijn website ontleen ik de wetenschap (klik hier) dat hij in 2012 is afgestudeerd aan de Design Academy in Eindhoven. Dat hij meteen daarna Studio Teun Verbeek in Venray begon. Dat hij diverse opdrachtgevers had. Dat hij opdrachten kreeg op het gebied van art direction, adverteren en grafisch ontwerp. Dat hij van 2014 tot 2016 als Executive Show Designer werkzaam was bij ImagicalWorks BV. Dat hij onlangs zijn designstudio nieuw leven heeft ingeblazen.

Maar waar het uiteindelijk om gaat is zijn portret van Willem-Alexander. Daar valt, afgaand op de afbeeldingen op zijn website (klik hier), weinig op aan te merken. De weergave van het hoofd van de koning is, aldus de website, ‘geabstraheerd en respectvol ontdaan van traditionele symboliek’. Het portret wordt opgebouwd uit selfies van Horstenaren. Het gaat om een publieksparticipatief kunstwerk: alle inwoners van de gemeente worden opgeroepen een selfie in te sturen. Daardoor ontstaat ‘een spanningsveld in herkenbaarheid’ – whatever that may be.    

Enfin, op voorhand dus weinig mis met het portret. Wel opmerkelijk is dat het ontwerp dat Teun indiende hemelsbreed lijkt te verschillen van wat nu uitgevoerd gaat worden. Het ontwerp was een digitaal portret, waarin ‘een veelvoud aan uiteenlopende portretfoto’s’ in elkaar over zouden vloeien. In die portretfoto’s zouden ‘alle subgroepen in de samenleving’ aan bod komen. Kijk maar:
In de uit te voeren versie hebben de portretfoto’s van ‘alle subgroepen in de samenleving’ plaatsgemaakt voor selfies van Horstenaren. Wezenlijker nog is dat het dynamische, steeds van aanzien wisselende digitale portret lijkt te zijn veranderd in iets statisch. Rraarrr. Wie of wat zou de kunstenaar hiertoe hebben bewogen? Of sla ik de plank helemaal mis? Hopelijk geeft de geplande tentoonstelling over de ontwerpwedstrijd uitsluitsel.