maandag 18 augustus 2014

Top 5 – Kauwgumplakkaten in Horst-centrum

‘Westerling kauwt steeds minder kauwgum’, kopte De Volkskrant enkele weken geleden (klik hier). Kauwgum is niet hip meer volgens onderzoekers van de Rabobank (gezegend de bank die zich kan bezighouden met onderzoek naar de kauwgumconsumptie). Ook de huidige gezondheidstrend zou een rol spelen. Of komt het door een overvloed aan verpakkingen en smaken, zoals een woordvoerder van het Studiecentrum Snacks en Zoetwaren vermoedt? ‘De vergrijzing’, beweren weer anderen. Wie het weet, mag het zeggen. Feit is dat pepermuntjes en mintsnoepjes in opmars zijn. Een Rabobank-onderzoeker in De Volkskrant: ‘Amerika is een natie van zuigers geworden.’ Zo zie je maar hoe de Rabobank achterloopt op Horst-sweet-Horst en Amerika op Horst aan de Maas: daartoe aangezet door een oplettende lezeres verschenen op Horst-sweet-Horst drie jaar geleden al twee stukjes over de in deze gemeente overal opduikende blauwe papiertjes van Anta Flu Menthol Mint (klik hier en hier).
Terug naar de kauwgum. Mét de kauwgum dreigt ook het kauwgumplakkaat te verdwijnen. Daarmee ligt een verdere aantasting van de openbare ruimte op de loer. Want afgezien van het feit dat die plakkaten iets bijzonder feestelijks hebben, vormen ze ook onontbeerlijke oriëntatiepunten in de zeeën van monotonie die hen omgeven (‘Zullen we afspreken bij het kauwgumplakkaat op de twaalfde stoeptegel links vanaf de muur en de negentiende vanaf de deur?’). Als hommage aan de Horster kauwgumplakkaten leek een Horst-sweet-Horst top 5 van Horster kauwgumplakkaten me daarom wel gepast nu het nog kan. Dat bleek al snel een veel te ambitieuze opgave: hoe spoor je in vredesnaam die tienduizenden plakkaten op en hoe breng je er daarna op objectieve wijze nog een rangorde in aan ook?
Zelfs nadat ik had besloten mijn jachtgebied te verkleinen tot Horst-centrum bleef het een delicate zaak: nog steeds duizenden plakkaten en nog steeds geen idee van objectieve criteria. Moet je een solitair plakkaat hoger of lager inschalen dan een ensemble? Een vers plakkaat hoger of lager dan een antiek? Een rond plakkaat hoger of lager dan een langwerpig of druppelvormig? Een plakkaat op een stoeptegel hoger of lager dan op een trottoirband? 
Uiteindelijk heb ik de objectiviteit maar laten varen en ben ik gewoon op m’n gevoel afgegaan. Dus hier komt-ie dan, de Horst-sweet-Horst top 5 van kauwgumplakkaten in Horst-centrum, tevens bedoeld als eerbetoon aan de kauwgumplakkaatkretser, uitoefenaar van een beroep dat bij voortzetting van de huidige trend tot verdwijnen gedoemd is (en het zou helemaal mooi zijn als deze top 5 de kauwgumplakkaatarcheologie een impuls geeft):

5. steeg tussen Veemarkt en De Smidse:

4. Gasthuisstraat:

3. Kerkstraat:

2. Jan ván Teng gats:

1. Gasthuisstraat:

Actualisatie – Top 5 Vergelijkingen van Horst en omgeving met archetypische plaatsen, streken, gebouwen, wijken en straten (4)

Alweer een nieuwe vergelijking van Horst met een archetypische plaats, streek, gebouw, wijk of straat gevonden! Een ouwetje ditmaal, maar daarom niet minder mooi: de Kerkstraat als Kalverstraat van Horst. Gemunt door het Dagblad voor Noord-Limburg in een artikel van 28 april 1954. Lees mee: ‘In het nieuwe centrum, dat na de oorlog is opgebouwd, heeft deze straat de betekenis van een verkeersslagader gekregen. Men ging nu van de Kerkstraat spreken en zelfs van de “Kalverstraat” van Horst. Men kan er voor de meest uiteenlopende zaken terecht en zelfs de belastingen zijn er neergestreken.’ Een vergelijking met de P.C. Hooftstraat zou vleiender zijn geweest, maar als eenvoudige Horster straat op één lijn worden gesteld met de Kalverstraat is natuurlijk ook al een hele eer.
De opening van een agentschap van het Dagblad voor Noord-Limburg in de Kerkstraat vormde aanleiding voor de krant eens flink uit te pakken over de straat. Zo lezen we dat de straat het predicaat ‘Kalverstraat van Horst’ vooral dankt aan de familie Geurts, beter bekend onder de naam Michels (spreek de i uit als in ‘is’). Vijf zoons van Sjang Geurts hadden namelijk in de Kerkstraat een eigen zaak. Verder wordt uitgebreid stilgestaan bij Lemmen Sjeng, ‘de grote vrachtvervoerder van Van Gend en Loos’, die in de Kerkstaat zijn thuishaven had.
Gooi zo’n krantenartikel zestig jaar later in de groep op een doodsaai Horster verjaardagsfeestje waar de pijnlijke stiltes elkaar in hoog tempo opvolgen en gegarandeerd dat er weer leven in het zaakje komt.
‘Viëf jónges ván Michels en eige zaak?’
‘De loëziepeen, Flits Toën, ’t Babyhoës …’
‘Dát ziën d’r ma drie!’
‘De meubelzaak meschien?’
‘Dát woa op ’t Lambertusplein.’
‘Woa Meulendieks dá ni getrouwd mit en megje van Michels?’
‘Nae, dat woa d’r en ván Slots.’
‘Die woënden doa beej Lemme Sjeng.’
‘Nae, Lemme Sjeng woënde woa later Daenen Drees woënde.’
‘Daene Gradje mende!’
‘Di mit dát lui oëg?’
‘Nae, dát woa Tinus, di woa getrouwd mit en megje van Joëste.’
‘Joëste Lei?’
‘Nae, Joëste Petran. Ván de Smaalbrug.’
‘Ik mende ván De Vlis.’
‘Nae dát woa Joësten Hán, mit die twië ongelukkige kiënder.’
‘Di zien mooder hoe schreef die zich eigelik?’
‘Janssen! Dát woa d’r en van de Sneejer. Wette wal, di zoë zoop.’
‘Mós di ni oëm zegge tegge Wullemsen Toën?’
‘Nae, dát woare naeve. Wullemsen Toën din háj zò’n hiël statige vrouw.’
‘Woa dát d’r gen ván Massen Dötje?’
'Nae, dát gluëf ik ni.'
‘Ma welke jónges ván Michels háje nou nag miër en eige zaak?’

Intermezzo – Greenport Bikeway

Horst, 18 augustus 2014

Betreft: sollicitatie ambassadeurschap Greenport Bikeway

Geachte heer/mevrouw,

Met veel interesse las ik op uw website dat u op zoek bent naar enthousiaste ambassadeurs van Greenport Bikeway. Bij dezen wil ik u mijn belangstelling voor deze eervolle functie kenbaar maken.

Voorheen verstokt autorijder, beweeg ik me sinds ruim anderhalf jaar voornamelijk per fiets voort. Filestress, bumperkleefterrorisme en stoplichtfrustratie hebben bij mij plaatsgemaakt voor stoemperlust, onthaastingsvreugde en trapgenot. Zelf bekeerling zijnde, zou ik deze geneugten als ambassadeur maar wat graag overbrengen op onverbeterlijke autoadepten.
U vraagt om enthousiaste en positieve mensen. Welnu, dan bent u bij ondergetekende precies aan het juiste adres. Mijn enthousiasme is welhaast spreekwoordelijk en positivisme stroomt door mijn aderen. In dit verband zou ik u willen wijzen op mijn weblog Horst-sweet-Horst waarop ik voornoemd positivisme al zes jaar lang wekelijks praktiseer. Een half leeg glas zult u bij mij nooit aantreffen: ik bekijk de zaken altijd liever van de zonnige kant. Niets is zo slecht of er is ook wel wat goeds aan, negativiteit is er al veel te veel op deze wereld.
Uiteraard sta ik ook helemaal open om een interview te geven aan de redactie van uw prachtige website voor een lofzang op de vele zegeningen van die fantastische Greenport Bikeway. En het lijkt me een buitengewone uitdaging op de sociale media in vele toonaarden de loftrompet te mogen steken over al het fraais dat op en rondom de Greenport Bikeway valt te bewonderen. Voorts kijk ik er nu al naar uit op mijn werk en op verjaardagen anderen deelgenoot te mogen maken van leuke weetjes over de Greenport Bikeway. Dat zal ongetwijfeld de bekendheid van de Greenport Bikeway opstuwen tot ongekende hoogten en tevens bijdragen aan verdere verhoging van mijn werkvreugde en verjaardagsgenot. Ook verheug ik me al bij voorbaat op de ongetwijfeld prettige samenwerking met de dames van het Greenport Bikeway Promoteam.
Dat ik als ambassadeur een eigen boom krijg in het plukbos aan de route en een vipuitnodiging ontvang voor alle events in het kader van Greenport Bikeway waardeer ik hooglijk, doch uiteraard is het mij daarom niet te doen. Wel wil ik niet verhelen dat de Groene Greenport Bikeway Fiets bijzonder welkom zou zijn, ook al betreft het dan slechts een bruikleen voor een jaar. Deze confidentie vloeit mede voort uit enige zorg over de gesteldheid van mijn Batavus Bato, mijn hondstrouwe gespaakte vriend, die naar ik vrees niet het eeuwige leven heeft.
Graag ben ik bereid bovenstaande in een persoonlijk gesprek toe te lichten.

In afwachting van uw ongetwijfeld positieve reactie verblijf ik,
   
Met vriendelijke groet, uw wannabe ambassadeur,

Wim Moorman

Intermezzo – Voetbalavonturen

Alsof de klok een kleine veertig jaar werd teruggedraaid, werden T. en ik verjaagd van ons eigen sportpark Ter Horst. Eén woest armgebaar, gemaakt van meer dan honderd meter afstand, was voldoende om ons te doen inrukken – zo’n helden zijn we nou ook weer niet. Enigszins triestig maakte het ons wel: zo’n prachtig, ettelijke tonnen kostend kunstgrasveld is toch niet op deze aarde om het grootste deel van de dag mooi te liggen wezen? De bedoeling van voetbalvelden is toch dat er op wordt gevoetbald? Zo vaak en zo intensief als maar kan? We hadden toch afgesproken te denken in kansen, niet in problemen?
Oudergewoonte togen we naar het hockeyterrein. Daar eveneens twee kunstgrasvelden die het grootste deel van de tijd onbenut blijven. Vertoonde het hekwerk rond de hockeyvelden een kleine veertig jaar geleden nog wel eens mazen, nu bleek het een onneembaar bastion. Die DDR-achtige wachttoren ter observatie van indringers, kunnen we derhalve rangschikken onder de categorie ‘overbodig imponeergedrag’.
Onbegrijpelijk dat de gemeente in ruil voor de sloten geld die ze investeert in kunstgras niet als tegenprestatie een maximale toegankelijkheid eist. Maar gelukkig was er nog ‘het veld achter de LTS’. Ik had het in jaren niet meer betreden. In vroeger tijden was het een onmetelijk groot veld, aan de LTS-zijde geflankeerd door een rij hoge populieren. Genoot nooit onze voorkeur, gezien het gebrek aan een voor een trapveldje noodzakelijke intimiteit, gezien de niet overal even optimale toestand van het veld en gezien de afwezigheid van goals. Dit laatste noopte ons het hek als goal te gebruiken, maar dat had weer als nadeel dat als een schot over ging – iets dat mij uiteraard nooit overkwam – je een hele weg af diende te leggen om de bal weer te bemachtigen.
Hoe anders is het nu. En, eerlijk is eerlijk: hoe beter is het nu! De intimiderende populieren zijn verdwenen en de grasmat is van aanzienlijk hogere kwaliteit dan vroeger. De grootste verbetering is evenwel dat het veld nu gedeeltelijk in beslag wordt genomen door de opstallen van het Dendron College. En dat is nu eens niet cynisch bedoeld: er is een aantal blinde en bijna blinde muren verrezen, die wel speciaal lijken te zijn geschapen om lekker tegen te knallen. Wat dacht u hier bijvoorbeeld van?
Ideaal toch om de precisie van je trap te verbeteren, met die raampjes van onverwoestbaar glas als mikpunt? 
Ook deze muur, en dan met name het meest linkse gedeelte, biedt de nodige mogelijkheden:
Getuige de gebruikssporen (inclusief goal!) worden die mogelijkheden ook optimaal benut.
(Al is dat raam natuurlijk vragen om moeilijkheden.)
En ook T. en ik behoren nu tot de dankbare gebruikers.

woensdag 13 augustus 2014

Intermezzo – Aanbiedplek

Vijf losse variaties op het aanbiedplekthema:
‘Nu het aanbod van aanbiedplekken de vraag verre overtreft, eist de LLTB compenserende maatregelen.’

‘Sevenum was weer eens vergeven van de aanbiedplektoeristen.’

‘Tering man, ik kreeg me vannacht toch een partij last van m’n aanbiedplek, niet normaal zeg.’

‘Hij heeft alles om een hele grote te worden, alleen zoekt-ie de aanbiedplek nog te veel in de diepte. Maar dat halen we er wel uit.’

‘Met precisiebombardementen werden ook de laatste drie resterende aanbiedplekken geëlimineerd.’ 

maandag 11 augustus 2014

Klein mysterie 583 – Onze beschaving

PvdA-gemeenteraadslid Roy Bouten sanctioneerde vrijdag op z’n weblog de Amerikaanse bombardementen op IS-strijders. Een van z’n argumenten: IS is een gevaar voor ‘onze beschaving’. Vervolgens is dat ‘onze beschaving’ het hele weekeinde door m’n hoofd blijven spoken. Dat had alles te maken met de reacties op een ongeval vrijdagavond in Tienray. Veroorzaakt door een naar verluidt dronken automobilist van Poolse afkomst. Nou, dan weet je het wel. Toen precies een jaar geleden twee Poolse tieners verdronken in de Kasteelse Bossen gingen al alle remmen los op internet. Ditmaal werd dat nog eens dunnetjes overgedaan. Is dat ‘onze beschaving’?
‘Ach, die mensen weten niet beter, frustraties van een minderheid, absoluut niet representatief voor Horst aan de Maas/Nederland’, zou u kunnen zeggen. Geloof ik geen snars van. Bij het minste of geringste blijkt telkens weer dat ‘onze beschaving’ niet meer dan een uiterst dun laagje vernis is. Ook bij mensen van wie je zou mogen verwachten dat ze beter weten. Neem de Horster politieagenten die al jaren ongestraft mogen reppen over list en bedrog van ‘zigeunertypes’ en mensen met een ‘Balkan-uiterlijk’. Is dat ‘onze beschaving’? 
Of neem ons geacht Hegelsoms Tweede Kamerlid (‘Samen kunnen we meer’) dat ongestraft links mocht vergelijken met Al Qaeda. Dat ongestraft mocht oproepen koperdieven een stroomstoot van 220 Volt te geven (klik ook hier). Dat ongestraft een juichtweet de wereld in mocht slingeren toen de Horster politie een braakverdachte in z’n been schoot. Dat ongestraft het preventief oppakken van Somaliërs mocht toejuichen. Dat ongestraft mocht twitteren over zwartrijders ‘van marokkaanse komaf’(klik ook hier). Dat ongestraft zwarte VN-militairen belachelijk mocht maken (klik ook hier). Dat ongestraft een insinuerende foto op z’n Facebookpagina mocht zetten. Is dat ‘onze beschaving’? 
Suggesties, insinuaties, het niet met zoveel woorden zeggen, verdachtmakingen zonder een spoor van bewijs: het blijft allemaal niet beperkt tot mensen die niet beter weten. Oók mensen van wie je zou mogen verwachten dat ze beter weten, bezondigen zich eraan, óók ons geacht Hegelsoms Tweede Kamerlid. Het volk vraagt ferme meningen? Dan krijgt het volk ferme meningen! Is dat ‘onze beschaving’?
Dit alles laat onverlet dat er gelukkig ook nog genoeg weldenkende mensen zijn. Zo laat onze burgemeester Kees van Rooij juist op cruciale momenten vaak blijken uit het goede hout gesneden te zijn. Ook gisteren weer. Naar aanleiding van het ongeluk in Tienray en de reacties daarop twitterde hij: ‘Triest ongeval, zorgen om gewonden, dader verdient gerechtelijke straf. Suggestieve opmerkingen verwerpelijk onsmakelijk, onwaardig.’ De juiste woorden op het juiste moment. Nog is niet alles verloren.

Klein mysterie 582 – Gasthoês (1)

‘Waarom moet zo geheimzinnig gedaan worden met zo’n plan, terwijl het bij elk raadslid ter inzage is. Waarom moet zo’n plan behandeld worden in een besloten vergadering? Om tot een zinvolle discussie te kunnen komen is het toch noodzakelijk dat de belangstellenden en belanghebbenden uitvoerig en deskundig worden geïnformeerd. (…) Wie heeft nu besloten tot dit kinderachtig geheimzinnig gedoe?’
Rara, waarop heeft dit citaat betrekking? Wat zegt u? Dat ik wel eens moeilijker vragen heb gesteld? Kom op, laat maar horen dan! Wat zegt u? Zei u nu werkelijk ‘Dat citaat heeft natuurlijk betrekking op het huidige kinderachtig geheimzinnige gedoe rondom ’t Gasthoês’ (klik hier)? Ja?
Welnu, dit citaat is bijna veertig jaar oud (29 augustus 1975) en afkomstig uit een artikel uit De Echo van Noord-Limburg. Het stuk is ondertekend met ‘H.v.L.’. U kunt gevoeglijk van mij aannemen dat dat staat voor Huub van Lieshout, destijds drukker, uitgever, hoofd- en enig redacteur van De Echo. Huub van Lieshout: nooit verlegen om een mening, recalcitrant, eigenzinnig, zelden een blad voor z’n mond nemend, De Echo met z’n scherpe stukjes vaak sjeu verlenend. Ook gezegend met profetische gaven? Niet onmogelijk, alleen wijst het ‘kinderachtig geheimzinnig gedoe’ uit bovenstaand citaat niet vooruit naar wat momenteel gaande is met ’t Gasthoês.
Waarop het citaat dan wel betrekking heeft? Op het Komplan, het plan voor een nieuwe inrichting van het Horster centrum, waarover college van burgemeester en wethouders en gemeenteraad destijds ook al in beslotenheid meenden te moeten overleggen. Tegen het zere been van H.v.L., maar ook tegen het zere been van Wiel Houwen. Uit protest tegen de geheimhouding gooide Houwen op dinsdag 26 augustus 1975 een steen door een ruit van het gemeentehuis. ‘Een onverstandige, maar verklaarbare daad’, aldus H.v.L. Tevens een daad die Houwen later een officieuze en met enige moeite nog altijd te onderscheiden straatnaam zou opleveren (klik ook hier).
Bezien in het licht van die steen uit 1975 getuigt het van moed van het huidige college om de gemeenteraad in besloten zittingen te informeren over de toekomst van ’t Gasthoês. Maar bezien in tal van andere lichten getuigen die besloten zittingen van misplaatste schijterigheid, vloekend met de ‘open bestuursstijl’ en ‘open houding en communicatie’ waarmee in het coalitieakkoord zo wordt gepronkt.
‘Het is jammer dat in 1975 zoiets nog kan plaatsvinden’, schreef H.v.L. in De Echo van 29 augustus 1975. In navolging van hem zeg ik: ‘Het is jammer dat in 2014 zoiets nog kan plaatsvinden.’ En dan druk ik me met dat ‘jammer’ nog heel zacht uit.

Ten slotte voor de aardig- en volledigheid hierbij het volledige stukje van H.v.L. (klik op de afbeelding om haar te vergroten):

Top 5 – Verheven Horster fietsen

Aan ideeën voor Horst-sweet-Horst-top 5-en geen gebrek. Wat publicatie vaak verhindert, is een stokkende teller. Zo zijn de top 5 van Horster borstbeelden en de top 5 van Horster cul-de-sacs nog altijd niet verschenen omdat ik er van beide vooralsnog slechts vier heb weten te verzamelen. Terwijl vijf toch wel het minimale aantal is (mensen die er verstand van hebben, beweren zelfs dat zes het minimale aantal is – zelf ben ik minder recht in de leer).

Een top 5 van verheven Horster fietsen stond al meer dan vijf jaar op mijn verlanglijstje. Alptraum van vroeger: je fiets niet kunnen vinden, tot de ontdekking komen dat-ie boven in een lantaarnpaal hangt, iedereen lachen, niemand die bereid is je een helpende hand toe te steken. ‘Voetbalhumor’ wordt het ook wel eens genoemd. Echt leuk is anders. Misschien wel daarom dat die top 5 van verheven fietsen zo lang op zich heeft laten wachten. Wat evenmin hielp waren mijn strenge criteria. Zo kon een liggende verheven Horster fiets, zoals hier bij de winkelwagentjesstalling van Lidl,
de toets der kritiek niet doorstaan: de verheven Horster fiets moest op z’n minst staan, maar liever nog hangen. Ook de verheven-Horster-fiets-als-kunstwerk, zoals hier in Broekhuizen, kon niet door mijn beugel.
Uiteindelijk is het er toch van gekomen, Horst-sweet-Horst hierbij proudly presents  de top 5 van verheven Horster fietsen:

5. Station Horst-Sevenum
Voordat de alles-moet-netjes-manie ook station Horst-Sevenum in haar greep kreeg, vielen daar zulke fascinerende tafereeltjes te aanschouwen. Benadert de niet door mijn beugel kunnende verheven-Horster-fiets-als-kunstwerk gevaarlijk dicht.  

4. Spoorstraat, Tienray
Naar verluidt heeft Maria even gegromd toen ze deze getormenteerde fiets in de smiezen kreeg.  

3. Meldersloseweg, Horst
Deze hangende Pelikaan ontving in januari van dit jaar de Horst-sweet-Horst maandprijs in de wedstrijd ‘Stabielst hangende fiets zonder framebreuk van Horst aan de Maas’.  

2. Veemarkt, Horst
Maandenlang stond deze Ragazzi in 2010 tegen een hek op de plek waar later De Smidse zou verrijzen. Ineens hing-ie en daarna was de vogel gevlogen.

1. Hombergerweg, Lottum
De foto die dit weekeinde de top 5 van verheven Horster fietsen compleet maakte. Zaterdag geschoten door Johan Kleuskens, met wiens toestemming ik de foto hier publiceer. Op Facebook lichtte hij toe: ‘Vanmiddag verkeersregelaar geweest bij de Rozenfeesten in Lottum. Op een onbewaakt moment stallen twee plebse personen hun fiets tegen een hek, dik slot erop en geen auto die er meer in of uit kan! Gelukkig was het slot van dusdanige kwaliteit dat we het probleem snel konden oplossen.’ Kunnen plebse personen het mee doen.

Intermezzo – Oorlogsmonument

‘Er zijn te veel oorlogsmonumenten’, luidde de stelling die Hallo Horst aan de Maas  zijn lezers onlangs voorlegde. Aanleiding vormde het vrij verse nieuws dat in Broekhuizenvorst en Meterik wordt gewerkt aan in totaal liefst drie oorlogsmonumenten, nadat twee jaar geleden in Melderslo ook al een nieuw oorlogsmonument was onthuld.
Zijn er te veel oorlogsmonumenten? Lijkt me eerlijk gezegd een retorische vraag. Wat zou er tegen kunnen zijn op het feit dat mensen ook meer dan zeventig jaar na dato nog altijd bereid zijn stil te staan bij de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog? Zo lang de oprichting van een oorlogsmonument niet óók bedoeld is ter meerdere eer en glorie van de oprichter(s), kunnen er wat mij betreft nooit te veel oorlogsmonumenten zijn.
Een andere vraag is of die monumenten altijd state of the art  moeten zijn en hun onthulling altijd met tromgeroffel en trompetgeschal gepaard moet gaan. Wat mij betreft is dat niet per se noodzakelijk. De Horster oorlogsmonumenten in gedachten nog eens nalopend (klik hier, hier, hier en hier), kom ik zelfs tot de conclusie dat de meest onopgesmukte, de soberste monumenten en monumentjes het meest veelzeggend zijn, me het meest raken.
Op de fiets onderweg naar Tienray ontdekte ik deze week zo’n oorlogsmonumentje dat me trof door z’n eenvoud en dat boven elke verdenking van zelfverheerlijking is verheven. Het bevindt zich ongeveer halverwege de Tienrayseweg (‘d’n Tiendersen diëk’ is me liever) aan de van Horst uit gezien rechterkant van de weg.
Staat er misschien al jaren, toch altijd over het hoofd gezien. Staat er ook niet om mooi of indrukwekkend te wezen. En precies dat maakt het mooi en indrukwekkend.
Een kort onderzoek in m’n privébibliotheekje en op internet leerde me dat het monument vermoedelijk is opgericht ter herdenking aan het neerstorten van de Canadese Typhoon PD523, op dinsdag 21 november 1944 om 10.35 uur. De bommenwerper was een uur eerder samen met acht andere toestellen opgestegen vanaf vliegbasis Eindhoven met de bedoeling op enkele plaatsen het treinverkeer onmogelijk te maken.
Spoorlijnen en drie treinen werden zwaar beschadigd, maar de toestellen werden zelf ook zwaar onder vuur genomen door Duits luchtdoelgschut. Uit Oud Horst in het nieuws  deel 6 (p. 107): ‘Daarbij werd de Typhoon PD 523 geraakt. Tweede luitenant-vlieger J.L. Duncan kon zich in eerste instantie per parachute in veiligheid brengen maar werd later bij de familie Marcellis door de Duitsers gevangengenomen.’ Getuige een foto bij het stukje vormden de resten van het vliegtuig later overigens een gedroomd speeltoestel voor kinderen uit de buurt.
De passagiers van de drie gebombardeerde treinen? Het verdere lot van J.L. Duncan? Misschien te zijner tijd nog eens een vervolgonderzoekje aan wijden. Of het op het briefje vermelde telefoonnummer bellen.

maandag 4 augustus 2014

Klein mysterie 581 – Bibliotheek (14)

Op 20 mei kreeg ik een telefoontje van X. Hij vertelde me dat de bibliotheek naar ’t Gasthoês zou moeten verhuizen om de komst van Herberg De Troost naar datzelfde Gasthoês mogelijk te maken. Hij vertelde me dat de verhuizing een voorwaarde van de provincie zou zijn om de plannen mede te financieren. Hij vertelde me dat een en ander een publiek geheim was, maar dat iedereen z’n mond erover moest houden, inclusief Hallo Horst aan de Maas.
Het leek me eerlijk gezegd allemaal nogal ongeloofwaardig. Maar omdat in Horst aan de Maas ook het onmogelijke mogelijk is, besloot ik er toch een stukje over te publiceren (klik hier), in de hoop dat de media en de politiek ermee aan de haal zouden gaan. Dat gebeurde inderdaad: vier dagen later kwam Dagblad De Limburger met een artikel dat het verhaal van mijn informant grotendeels bevestigde en een week later stelde de SP-gemeenteraadsfractie schriftelijke vragen over de zaak (klik hier).
Het college van burgemeester en wethouders had binnen de kortste keren een antwoord op de SP-vragen, zo blijkt uit de college-notulen van 10 juni:
Naar mijn beste weten is die raadsinformatiebrief ook bijna twee maanden later nog altijd niet aan de openbaarheid prijsgegeven. Afgelopen week werd uit een bijna onvindbaar bericht op de gemeentelijke website (klik hier) duidelijk waarom: in september gaan college en gemeenteraad vertrouwelijk met elkaar in conclaaf over de toekomst van ’t Gasthoês. Dit gebeurt aan de hand van een evenmin openbaar gemaakt onderzoek naar een betere exploitatie van het cultureel centrum.
De vraag is natuurlijk waar al die geheimzinnigheid voor nodig is. In voornoemd bericht op de website valt niet eens het begin van een antwoord op die vraag te lezen. De gemeenteraad is geen knip voor zijn neus waard als hij niet in elk geval een duidelijke, openbare, verklaring voor de blijkbaar noodzakelijke vertrouwelijkheid eist. Mocht die verklaring bevredigend zijn, dan kan eventueel tot vertrouwelijke bespreking worden besloten. Althans gedeeltelijk: er lijkt me eveneens geen enkel bezwaar tegen een openbare toelichting van het college op opzet en uitvoering van het onderzoek: wie was de opdrachtgever? Wat waren de onderzoeksvragen? Wie heeft het onderzoek uitgevoerd? Waarom was het noodzakelijk al tijdens het onderzoek gesprekken aan te knopen met ‘mogelijke samenwerkingspartners’ en de provincie? Waarom werd juist Herberg De Troost als een mogelijke samenwerkingspartner gezien? Waarom is de gemeenteraad niet tussentijds geïnformeerd over het verloop van het onderzoek?
In de tussentijd kan Hallo Horst aan de Maas misschien de bewering van X ontkrachten dat het onderdeel van het complot is. Gezien de minimale berichtgeving in het weekblad over de recente ontwikkelingen rondom ’t Gasthoês zou je van de weeromstuit immers nog gaan geloven dat die bewering een kern van waarheid bevat.
En laten we vooral ook even stilstaan bij het droeve lot van de bibliotheek. Meer dan 25 jaar gejojo, je zult het maar voor je kiezen krijgen.