Intermezzo - Transparantie (2)

Sinds vrijdagavond staat de tijdlijn online die Capra Advocaten in opdracht van de gemeente heeft opgesteld over de zaak Tegels (de Horster CDA-wethouder die zijn relatie met een ondergeschikte verzweeg en over wie signalen van integriteitsschendingen waren geventileerd; zie ook hier). Die tijdlijn (lees ‘m hier) begint op 27 februari als iemand bij de gemeentesecretaris een melding doet over grensoverschrijdend gedrag van ‘een wethouder’ en eindigt op 13 juni als Capra de definitieve versie naar de gemeente stuurt.

Dat de tijdlijn – negentien A4-tjes – nu openbaar is, valt toe te juichen in het kader van de transparantie. Minder transparant is dat de tijdlijn is geanonimiseerd. Daardoor is de tijdlijn volkomen onleesbaar. De vraag is ook waarom de tijdlijn in zijn geheel is geanonimiseerd. Wat is er op tegen om partijen, gemeenteraadsleden en bestuurders gewoon bij naam te noemen? Bovendien is voor de goede verstaander toch wel duidelijk dat bijvoorbeeld met ‘partij D’ de VVD wordt bedoeld en met ‘collega-wethouder A’ Han Geurts.

De tijdlijn maakt een aantal dingen duidelijk. Bijvoorbeeld dat er grote vraagtekens kunnen worden gezet bij de doortastendheid van het optreden van burgemeester Ryan Palmen in deze zaak. Zo is het onbegrijpelijk dat de burgemeester zich ruim twee weken lang aan het lijntje laat houden door wethouder Tegels en dat hij de overige wethouders en fractievoorzitters pas informeert over wat er speelt als hij echt niet meer anders kan. Onbegrijpelijk is ook dat de burgemeester de onderzoeksopdracht aan bureau Hoffmann in zijn eentje lijkt te hebben geformuleerd, zonder daar bijvoorbeeld de fractievoorzitters in te kennen. Sowieso is het vreemd dat hij pas nadat al twee onderzoeksopdrachten zijn verstrekt tot het inzicht komt dat het wel eens verstandiger zou kunnen zijn ‘het opdrachtgeverschap van de onderzoeken elders (zijn idee: bij de Gouverneur) te beleggen’.

Een van de andere zaken die de tijdlijn duidelijk maakt, is dat wethouder Tegels e-mails direct na lezing verwijderde ‘omdat hij dat een fijne manier van werken vond’. Tegels mag dat dan een fijne manier van werken vinden, voor een openbaar bestuurder is het vooral een ongehoorde manier van werken.

De tijdlijn brengt ook aan het licht dat ‘fractievoorzitter A’ (ik gok Imke Emons) en ‘fractievoorzitter B’ (ik gok Thijs Lenssen) besloten in eerste instantie alleen met de fractievoorzitters van de oppositiepartijen bij elkaar te komen toen hen de contouren van de zaak Tegels duidelijk waren geworden. Wat mij betreft een blunder van de eerste orde: ze hadden moeten beseffen dat dit de indruk zou wekken dat ze politieke munt uit deze zaak probeerden te slaan.

De tijdlijn bevat ook allerlei onbegrijpelijks. Wat dacht u hier bijvoorbeeld van?

‘Collega-wethouder C ontving van een partijgenoot om 17:24u een appbericht met het verzoek de partijgenoot te bellen. Tijdens dit gesprek gaf de partijgenoot aan signalen te hebben gekregen van een derde om in de mailboxen van de andere wethouders te kijken naar relevante mails voor de wethouder c.q. fractie F, deze uit te printen en aan de wethouder te geven. Collega-wethouder C heeft de partijgenoot gezegd dat het niets met deze informatie kon en dat de partijgenoot dit moest melden aan Hoffmann. Partijgenoot gaf aan deze informatie vertrouwelijk te hebben gekregen en niets te mogen delen. Collega-wethouder C heeft deze informatie in verband met het lopende onderzoek van Hoffmann gedeeld met de burgemeester.’

Zo zou ik nog wel even kunnen doorgaan over de tijdlijn. Maar wat de tijdlijn ook allemaal inzichtelijk maakt, in elk geval niet waar het uiteindelijk allemaal om draait: de vraag of Rudy Tegels al dan niet integer heeft gehandeld.

Vanavond meer (klik hier) ...

Ingezonden – Perspectief Horst aan de Maas

Om wat voor reden dan ook verschenen deze week geen bijdragen van de lokale politieke partijen in Hallo Horst aan de Maas. Om in deze leemte te voorzien heeft Horst-sweet-Horst alle aan de gemeenteraadsverkiezingen deelnemende partijen eenmalig de ruimte geboden om hier een stukje te publiceren: het stukje dat normaalgesproken in Hallo zou verschijnen of iets anders. Als tweede Perspectief Horst aan de Maas.  

Er wordt gesjoemeld met ons buitengebied en de raad doet niets

Ook tijdens deze campagneperiode zijn alle partijen weer voor een duurzame, gezonde en eerlijke gemeente. Maar wat doen die campagnepraatjes er toe als je andere besluiten neemt in de raad?

Het bestemmingsplan voor Californië 2 moet aangepast worden door een procedure die de omwonenden zijn gestart. Dat is een goed begin, maar wat ons en de omwonenden betreft is het nog steeds een plan dat we niet moeten willen. Het raakt veel thema’s: volbouwen van het buitengebied, licht- en verkeersoverlast, arbeidsmigranten en de energietransitie.

Daarnaast wordt er teveel informatie geheim gehouden. We weten veel te weinig van de plannen met dit gebied om ze zomaar goed te keuren. Wat schetst onze verbazing? CDA, Essentie, D66+GroenLinks, Pvda en VVD stemmen toch vóór dit bestemmingsplan. Vervolgens zijn er ook nog raadsleden die Perspectief ervan beschuldigen het college niet te vertrouwen.

Ik doe mijn werk als raadslid. Ik ben kritisch namens onze inwoners, heb veel contact met omwonenden en kom bovendien met voorstellen hoe het wél kan. Uit de stukken die de buurt via een WOB-procedure heeft gekregen blijkt nu dat er in de plannen behoorlijk wordt gesjoemeld met ons buitengebied. Mogelijk gaat het om véél meer glastuinbouw dan de aangewezen 50 ha. En voor die 50 ha zijn mogelijk stikstofrechten gekocht van een bedrijf dat al tien jaar niet meer bestaat.

Dit is zoiets waarbij je liever geen gelijk krijgt. Collega-raadsleden: het is nog niet te laat. Komende dinsdag stellen wij weer vragen. Willen jullie de daad nu bij het campagnewoord voegen?

Thijs Lenssen, raadslid Perspectief Horst aan de Maas

Intermezzo – Wandelgang (10) | Thijs Lenssen

Tweede wandeling van deze zondag, tweede wandeling van deze zondag met een gemeenteraadslid, tweede wandeling van deze zondag met een gemeenteraadslid met Hegelsom in de hoofdrol. Hij heeft de hele nacht wakker gelegen over de te wandelen route en wat hij gaat vertellen, zegt Thijs Lenssen net niet helemáál gekscherend als ik heb aangebeld bij zijn woning aan de Snellenstraat in Hegelsom. Thijs (63) is materials researcher en bedrijfskundige bij Canon CPP (voorheen Oce) in Venlo. Daarnaast zit hij sinds acht jaar in de Horster gemeenteraad. Enkele maanden geleden heeft hij zich afgesplitst van de fractie van D66+GroenLinks en is hij onder de naam Perspectief Horst aan de Maas doorgegaan als eenmansfractie. We kennen elkaar.

Thijs valt met de deur in huis: 2021 is voor hem een bijzonder jaar geweest. Ga maar na: veertig jaar in dienst bij dezelfde werkgever (hij begrijpt niet dat mensen niet begrijpen dat je veertig jaar voor dezelfde baas werkt), veertig jaar lid van VV Hegelsom, opgestapt bij D66+GroenLinks. Dit laatste is hem zwaar gevallen, zijn stemming was een tijd lang ver beneden peil.

Via Fleursstraat, Reysenbeckstraat en Holstraat wandelen we naar de Bosstraat, naar Thijs z’n ouderlijk huis. Kleine tuinders te midden van kleine tuinders waren ze, zijn ouders. Hard pezen voor een schamel loon. En dan ook nog vijf studerende kinderen. Dat die thuis meewerkten was desondanks vanzelfsprekend. Wat niet wil zeggen dat Thijs daar als puber niet tegen in opstand kwam. Hij verhaalt over de solidariteit tussen de buurtbewoners. ‘De Hei’ heette het hier in de volksmond en dat was niet bepaald bedoeld als een positieve kwalificatie.

We lopen de Bosstraat helemaal af tot de Spoorweg. Op de splitsing blijven we lang staan. Dit was de mogelijk beoogde locatie voor een nieuw sportpark voor America en Meterik en misschien in de verre, verre toekomst Hegelsom. Thijs heeft mensen op het spoor gezet. Het kwam er niet van, mede door allerlei gekonkel. Kom je met een levensvatbaar plan, wordt het achteloos terzijde geschoven. Frustrerend.

Aan de overzijde van het spoor ligt in de verte de Heesbeemden (’De Bengd’). Thijs vertelt over plannen om het gebied tussen spoor en Heesbeemden tot in America vol te bouwen met kassen. Het zal toch niet? Hij hekelt de almaar voortgaande aantasting van het landschap en de dominantie van het economisch belang. Ook op gemeentelijke schaal is het mogelijk daar weerstand aan te bieden, maar dan moet je wel willen.

Via Langstraat, Tongerloseweg, Spoorweg, Stationsstraat en Asdonckerweg belanden we weer in het centrum van Hegelsom. We houden halt bij de lagere school, zíjn lagere school. De school van ‘meister Wiene’, gelukkig behoed voor sloop.

En dan zijn we na 7,28 kilometer weer terug in de Snellenstraat. ‘Nog iets drinken?’ Nee, mijn volgende wandelafspraak dient zich alweer aan, de derde van deze zondag. 

Dit was aflevering 10 van Wandelgang, een serie wandelingen in de kerstvakantie met Horst-sweet-Horst. Klik hier voor een toelichting op deze reeks. Wil je ook een keer meewandelen met Horst-sweet-Horst? Dan ben je te laat: helemaal volgeboekt!

Intermezzo – Zachte krachten

Het zal je maar overkomen: binnen een half jaar na je geboorte al in permanente staat van verongelijktheid verkeren. Het overkwam Belang van Horst aan de Maas, de lokale afdeling van BVNL (Belang van Nederland, de politieke partij van Wybren van Haga), die een half jaar geleden in de Horster gemeenteraad belandde. Denk overigens niet dat het louter kommer en kwel is bij deze jonggeborene: binnen datzelfde half jaar is het onze huilbaby al gelukt om bij het minste of geringste op z’n achterste benen te gaan staan. En in olie op het vuur gooien en het afschieten van losse flodders is het kleintje ook al uiterst bedreven. Voorwaar prestaties van formaat.

Overal, van Den Haag tot Horst aan de Maas en Venray, zie je het politieke klimaat veranderen. Verharden vooral. Emoties winnen het van argumenten, redelijkheid legt het af tegen onbezonnenheid, de grote mond overstemt de nuance, schreeuwen staat in hoger aanzien dan fluisteren. Wordt de stem Henriëtte Roland Holst-van der Schalk (1869-1952) nog wel gehoord? Zij dichtte in 1918: De zachte krachten zullen zeker winnen / in ’t eind.

Hebben het ‘innig fluistren’ van Roland Holst, haar ‘aandachtig luistren’, haar tederheid, haar pleidooi voor de liefde dan definitief het onderspit gedolven? Nee, wie er oog voor heeft, ziet dat de zachte krachten nog net niet helemaal zijn weggeblazen. Zowel in Venray als in Horst aan de Maas zagen politieke partijen de afgelopen weken steunpilaren vertrekken. Intern zal dit ongetwijfeld tot tandengeknars en meer hebben geleid, maar de openbare reactie getuigde in beide gevallen van een bezonnenheid die vandaag de dag zeldzaam is.

In Venray stappen Toon Kerkhoff en Cees de Vocht over van Lokaal Venray naar GroenLinks. Fractievoorzitter Tino Zandbergen van Lokaal Venray reageerde gelaten: ‘We hebben respect voor zijn [De Vocht’s] keuze. Wij zijn een lokale partij met een lokaal programma. Als Toon Kerkhoff en Cees de Vocht liever de lijnen van een landelijke partij volgen, dan is dat hun keuze.’ In Horst aan de Maas verliet Thijs Lenssen D66+GroenLinks om in z’n eentje verder te gaan. Maarten Voesten, fractievoorzitter van D66+GroenLinks, over Lenssen: ‘Iemand die van waarde was in de interne discussie en samen trokken we op voor een gezond en leefbaar Horst aan de Maas. Wij zullen dit doel blijven nastreven en ik hoop dat we elkaar vaak kunnen vinden op deze en andere thema’s.’

Geen olie op het vuur, geen achterste benen, geen verongelijktheid. Hoe verfrissend.

(Dit stukje verscheen vandaag ook in Via Horst-Venray)

Ingezonden – In de biechtstoel

Horst-sweet-Horst ontving een ingezonden bijdrage van Jan Duijf (Kloosterstraat Horst), die onderstaand gesprek opving uit de biechtstoel.

IN DE BIECHTSTOEL

Dag meneer Lenssen, hoe komt u zo bij mij in de biechtstoel terecht?

Ik heb eerlijk gezegd behoefte aan een open en eerlijk gesprek.

Eerlijk gezegd heb ik u al tientallen jaren niet meer hier in de kerk gezien. En de deur stond altijd voor u open.

Ik ben eerlijk gezegd te druk met politiek geweest.


Er zijn in Hegelsom toch genoeg mensen waarmee u open en eerlijk kunt praten. Je hebt hier vlakbij toch die Alex die altijd zo open en eerlijk is?

Die is eerlijk gezegd van het CDA. Dus niet open en onbetrouwbaar. Ik mis gewoon die openheid en eerlijkheid bij anderen in de politiek.


Ook bij uw eigen Socialistische Partij?

Daar ben ik eerlijk gezegd bij weggegaan, omdat ze niet open en eerlijk zijn.

En toen?

Ben ik voor D66/GroenLinks in de gemeenteraad gaan zitten. Ik dacht dat die open en eerlijk zouden zijn.

En dat viel tegen?

Eerlijk gezegd: bitter. Net als de openheid en eerlijkheid van de gemeenteraadsleden van Essentie, CDA en PvdA. Ik vergeet de burgemeester. De gemeentesecretaris. De wethouders vooral.


Twijfelt u eigenlijk nooit aan uw eigen openheid en eerlijkheid?

Jawel, ik ben eerlijk gezegd natuurlijk niet voor niets uit mijn éénmansfractie gestapt.

Ik denk dat u met uw soort van eerlijkheid en openheid aan het goede adres bent. Wij krijgen tegenwoordig ook niet altijd onze zin. Onze zegen hebt u. Wij zullen u helpen.

Dank u pastoor: ik werk eerlijk gezegd graag samen met gelijkgezinden.

Ja, laten we samen met onze openheid en eerlijkheid voor u de hemel op aarde realiseren. En voor mij het paradijs in de hemel. Ik stap dan ook uit mijn partij.

Intermezzo – Thijs

Thijs Lenssen is een van de beste raadsleden die de gemeente Horst aan de Maas heeft. Hij neemt zijn taak, het controleren van het gemeentebestuur, uiterst serieus, heeft verstand van zaken, kan zijn mening goed verwoorden, is nooit te beroerd die mening ook te spuien en is als een van de weinigen in de Horster gemeenteraad sterk in het debat. Thijs is kortom de luis in de pels die elk gemeentebestuur zich zou moeten wensen. Dat hij zich soms teveel door zijn emoties laat leiden, zij hem vergeven.

Thijs werd in maart 2018 voor een tweede periode gekozen als gemeenteraadslid namens de SP. Ruim een jaar later, in mei 2019, zegde hij zijn lidmaatschap van de SP op. Hij besloot zijn raadszetel te behouden en stapte over naar de fractie van D66+GroenLinks. Nu, weer ruim twee jaar later, houdt hij het ook daar voor gezien, want – ik citeer het persbericht dat hij gisteravond verspreidde –  ‘Ik kan niet bereiken waar ik voor sta in mijn huidige rol in de Horster politiek’. De laatste vier maanden van deze raadsperiode gaat hij ‘vooralsnog’ verder als eenmansfractie, waarna hij met een nieuw te vormen partij deelneemt aan de verkiezingen.

Het is beslist niet uitgesloten dat ik op die nieuwe partij ga stemmen. Dat laat onverlet dat ik grote moeite heb met deze gang van zaken. Niemand is groter dan zijn of haar partij. Dat Thijs in 2018 een raadszetel behaalde, had hij in de eerste plaats te danken aan de SP: hij was bepaald geen stemmenkanon. Het had hem daarom gesierd als hij in 2019 zijn raadszetel had teruggegeven aan de SP. Dat hij ook bij D66+GroenLinks niet kan bereiken waarvoor hij staat, roept de vraag op hoe weloverwogen zijn besluit twee jaar geleden was om zich aan te sluiten bij die partij. Realiseerde hij zich wel voldoende dat een partij die deel uitmaakt van de coalitie per definitie concessies moet doen? En zegt het feit dat Thijs binnen twee jaar tot twee keer toe een partij verlaat misschien iets over zijn vermogen tot samenwerken?

Tot slot: dat Thijs in de resterende vier maanden in zijn eentje wél kan bereiken waarvoor hij staat is natuurlijk een utopie. Hoewel, ‘in zijn eentje’? Wat betekent dat ‘vooralsnog’ eigenlijk in de zin ‘De resterende raadsperiode zal ik, vooralsnog, verder gaan als eenmansfractie’? Is Thijs soms van plan een nieuw wereldrecord te gaan vestigen door in één raadsperiode, na lid te zijn geweest van de fracties van de SP en D66+GroenLinks en z’n eigen eenmansfractie, ook nog lid te worden van een vierde fractie? Of zinspeelt hij er met dat ‘vooralsnog’ op dat een of meerdere zittende raadsleden zich bij hem zullen aansluiten?

Intermezzo – Gezondste Regio (3)

Vandaag precies een week geleden brachten Willem-Alexander en Maxima een bezoek aan Noord-Limburg. ‘Het streekbezoek staat in het teken van positieve gezondheid’, berichtte het Koninklijk Huis op 18 mei (klik hier). En verder: ‘De regio Noord-Limburg heeft zich ten doel gesteld de gezondste regio van Nederland te worden. Dit is vastgelegd in de RegioVisie voor de komende twintig jaar.’

Onder het motto ‘Meer gezondheid? Minder vee!!’ voerden de afdelingen Horst aan de Maas, Venlo en Venray van GroenLinks op deze dag actie. Het koninklijk paar heeft er vermoedelijk niets van meegekregen. ‘Maar goed ook’, reageerden sommigen. Zoals Edwin Michiels op Facebook (klik hier): ‘De actie is politiek de koning behoort dat niet te zijn. Daarmee is deze aandachttrekkerij onkies en niet op z’n plaats.‘ Vandaag sluit columnist Niels van Rens zich daarbij aan in Hallo Horst aan de Maas: ‘De koning en koningin zijn hier in Noord-Limburg niet voor politiek en beiden hebben zo ook helemaal niks, nada, noppus in te brengen in de Nederlandse politiek. Ik snap dat je actie wilt voeren, maar nu is het gewoon misbruik maken van de situatie. Dat vind ik uitermate slecht.’

‘Gezondheid is niet politiek’, schreef gemeenteraadslid Thijs Lenssen (D66+GroenLinks) in reactie op Edwin Michiels. Gezondheid geen politiek? Noem mij eens één ding dat niet politiek is. Alles is politiek. Ook gezondheid. En de Gezondste Regio 2025, de voornaamste aanleiding voor het koninklijk bezoek, is bij uitstek politiek. De Gezondste Regio is een vehikel dat ooit mede door politici is opgericht en opgetuigd voor de instandhouding van het agrarisch belang. Dat vehikel werd vervolgens liefdevol omarmd door de politiek, eerst in Horst aan de Maas en vervolgens in heel Noord-Limburg. 

Het klopt dat de koning niets heeft in te brengen in de Nederlandse politiek. Blijkbaar wil hij wel op de hoogte blijven van politieke ontwikkelingen als de Gezondste Regio 2025. Dan lijkt het me alleen maar positief gezond als hij zich zo goed en zo breed mogelijk laat informeren. Hij lijkt me oud en wijs genoeg om zelf te kunnen bepalen door wie en op welke wijze. De koning lijkt me ook bijzonder goed in staat om de tekst op die banners en affiches op waarde te schatten.

De Gezondste Regio is er in enkele jaren tijd glansrijk in geslaagd de betekenis van het woord ‘gezondheid’ zodanig uit te hollen dat het een volkomen inhoudsloos begrip is geworden. Waardoor fundamentele problemen aan het oog worden onttrokken. Banners en affiches die de aandacht van de koning vestigen op zo’n fundamenteel probleem zijn daarom alleen maar positief gezond.

(Onderdelen van dit stukje verschenen gisteren ook in Via Horst-Venray)

Intermezzo – Rudy (2)

 ‘Ik vind dit niet meer kunnen.’

Het knetterde weer eens tijdens een gemeenteraadsvergadering, ditmaal de vergadering van vorige week dinsdag. Het ging over schriftelijke vragen die gemeenteraadslid Thijs Lenssen (D66+GroenLinks) aan wethouder Rudy Tegels (CDA) had gesteld. De antwoorden van de wethouder deden Thijs Lenssen bijna uit z’n vel barsten van woede:

‘Ik ben zéér teleurgesteld. Ik heb heldere vragen gesteld. Ik ben hier ook absoluut heel erg ontevreden over. Ik vind dit niet meer kunnen. Mijn rol als controleur van het college wordt hiermee danig aangetast. Ik vind dit ab-so-luut niet kunnen.’

Had Thijs Lenssen gelijk? Voor de belangstellende buitenstaander was het allemaal wat lastig te volgen omdat niet duidelijk was wat hij precies had gevraagd. Om toch tot een oordeel te komen, mailde ik hem met het verzoek mij zijn vragen aan de wethouder te sturen (die mailadressen van gemeenteraadsleden staan tenslotte niet voor niets op de gemeentelijke website). Ik ontving ze per kerende post. Ze zijn inderdaad helder en feitelijk. Aanleiding voor de vragen was een gemeentelijke presentatie over de zogeheten ‘warme sanering’ van de varkenshouderij in Horst aan de Maas die heeft geleid tot 48 duizend minder vergunde varkens in Horst aan de Maas.

Ik besloot de reactie van de wethouder nogmaals te beluisteren (klik hier en ga naar 2.20 minuten). Die luidt als volgt:

‘Het vraagt veel uitzoekwerk om de vragen van de heer Lenssen te beantwoorden. Als de heer Lenssen deze vragen over een aantal jaren stelt dan kunnen we die antwoorden hopelijk met één druk op de knop uit het systeem halen, maar nu ontbreekt het ons aan die database. Dus de antwoorden gaan wel komen, maar dat heeft wel nog wat tijd nodig.’

Nogal wiedes dat Thijs Lenssen ‘zéér teleurgesteld’ was over dit antwoord. Hoogst verontrustend zelfs dat blijkbaar geen antwoord is te geven op een eenvoudige vraag als ‘Wat is de toename van de milieulast in de vorm van geur, ammoniak, en fijnstof?’ Hoe kun je nu beleid voeren zonder over zulke gegevens te beschikken?

Ook de vraag in hoeverre de handelwijze van het gemeentebestuur voldoet aan het coalitieakkoord moet toch vrij eenvoudig te beantwoorden zijn? En hoe kan het dat blijkbaar wel een afname van 48 duizend vergunde varkens als gevolg van de warme sanering uit de gegevens kan worden gedestilleerd en niet hoe groot tegelijkertijd de toename van het aantal varkens was in niet-gesaneerde bedrijven (63 duizend volgens een vluchtige berekening van D66+GroenLinks)?

Als het bij deze ene keer bleef, viel de schade nog te overzien. Maar hier is sprake van een patroon: telkens opnieuw blijkt dat wethouder Tegels vragen van de gemeenteraad niet adequaat kan en/of wil beantwoorden.

Dit kan inderdaad niet meer.

Intermezzo – Visie veehouderij

In 2018 sloten CDA, D66+GroenLinks, Essentie en de PvdA een coalitieakkoord. Dit vormt de basis waarop deze partijen de gemeente Horst aan de Maas sindsdien besturen. Het akkoord beloofde onder meer: ‘We maken een aparte Visie op de veehouderij (gangbaar en biologisch).’ De partijen spraken af dat de visie ‘in ieder geval’ dertien punten diende te bevatten. Lees ze hier alle dertien (ga naar bladzijde 9). Ik licht er even drie punten uit: ‘In de visie beschouwen we het thema gezondheid uitdrukkelijk’, ‘Een verbetering van het dierenwelzijn is een pré bij de afweging om wel of geen medewerking te verlenen aan een initiatief’, ‘We onderzoeken een Gezondheidseffectrapportage als instrument bij Intensieve Veehouderij-ontwikkelingen’.

Drie jaar na het coalitieakkoord is er dan eindelijk een concept Visie veehouderij (lees het hier). Ruim duizend dagen waren nodig om tot dit concept te komen. Me dunkt dat je dan hooggespannen verwachtingen mag hebben. Worden die waargemaakt? In geen enkel opzicht. Vergelijk de ambities uit het coalitieakkoord met dit concept en de tranen springen je in de ogen: platitudes, nietszeggendheid en verhulgelul troef. Ter illustratie:

‘We zijn trots op onze veehouderijsector en we waarderen de stappen die gezet zijn op het gebied van gezondheid voor mens en dier en voor ons landschap. We zien ook nog volop uitdagingen voortkomend uit diverse maatschappelijke debatten over onder andere de veehouderij in relatie tot duurzaamheid en gezondheid.’

De drie ‘strategische doelen’ tot 2030 zijn zó vaag geformuleerd dat niemand zijn vingers er aan kan branden: ‘Veehouderijen in Horst aan de Maas liggen in 2030 op een toekomstbestendige locatie’, ‘De veehouderij in Horst aan de Maas blijft een economisch gezonde sector’ en ‘De uitstoot van ammoniak, geur en fijnstof door veehouderijen in zijn geheel is in 2030 verlaagd’.  

Over de in het coalitieakkoord beloofde visie op de biologische veehouderij, over verbetering van het dierenwelzijn en over het thema gezondheid in relatie tot de veehouderij: geen woord. Sowieso valt moeilijk aan de indruk te ontkomen dat de concept Visie veehouderij vooral is geschreven vanuit het perspectief van de (gangbare) veehouder en minder vanuit het perspectief van de burger, laat staan het dier.

Vorige week dinsdag besprak de gemeenteraad de conceptvisie (klik hier). Diverse raadsleden hekelden het gebrek aan concreetheid. Jan Wijnen (PvdA): ‘Je kunt er niet op tegen zijn wat er allemaal staat, maar het is niet scherp genoeg.’ Stef van Loo (Essentie): ‘Wat mij betreft mag er meer actie komen.’ Michael van Rengs (SP): ‘De visie ademt vaagheid.’ En de felste criticaster, Thijs Lenssen (D66+GroenLinks): ‘Er zit heel veel licht tussen de visie en het coalitieakkoord. Dat zit in het gebrek aan concreetheid en dat heel veel naar achteren is geschoven.’

In juli stelt de gemeenteraad de definitieve Visie veehouderij vast. Vorige week deed de gemeenteraad een aantal aanvullings- en verbeteringsvoorstellen. Mochten die niet in de definitieve visie belanden, dan is er slechts één plaats waar die visie thuishoort: de prullenbak.

Top 5 – Van top 5’en van meer of minder memorabele uitspraken gedaan tijdens de gemeenteraadsvergadering van 12 januari 2021

De exclusieve Horst-sweet-Horst top 5 van top 5’en van meer of minder memorabele uitspraken gedaan tijdens de voorbereidende gemeenteraadsvergadering van de gemeente Horst aan de Maas van 12 januari 2021:

5.

4.

3.

2.

1.

Ingezonden – Een typische Horster maat politieke maand

Horst-sweet-Horst ontving de volgende ingezonden bijdrage van Andries Brantsma naar aanleiding van de gemeenteraadsvergadering van afgelopen dinsdag en de raadsvergadering die daaraan vooraf ging. 

Een typische Horster maat politieke maand

In de voorbereidende gemeenteraadsvergadering van 27 oktober werd het voorspel gespeeld. Twee hoofdzaken: als eerste de exorbitant dure sporthal in Meterik en als tweede het, zoals later blijkt, vanuit de provincie aangestuurde project Californië 2 om een innovatieve vulfabriek neer te zetten van met groentesnijsel gevulde plastic zakken. De natte droom voor Henk Weijs.

In deze voorbereidende vergadering werd het voorstel van wethouder Han Geurts voor de sporthal afgekraakt. Te weinig overleg, slecht uitgewerkt en eenzijdige bevoordeling van voetbalvereniging Meterik. Duidelijk en eigenlijk de enige mogelijke conclusies: ofwel de wethouder definitief afserveren of het plan terug naar de tekentafel. De rol van adviseur (CDA) in het SAAM project, de CDA dominantie in de dorpsraden van Hegelsom (zie ook uitspraken van Alex Janssen) en Meterik en de CDA-wethouder zouden zijn enige redding kunnen zijn.

Het gehele proces rond het project in Californië werd afgekraakt, de buurt was niet gehoord, het bedrijf hoorde op die plek niet thuis en er werd één bedrijf echt bevoordeeld. En hoe innovatief was dit bedrijf nu eigenlijk? En alles in het diepste geheim. De lijn van aansturing was weer duidelijk. De CDA-gedeputeerde had al veel leningen toegezegd, de oud-wethouder/CDA-adviseur had zijn provisie al binnen en de CDA-wethouder had gewoon te doen wat hem verteld werd. De conclusies konden alleen maar zijn om het plan terug naar de tekentafel te sturen en een fatsoenlijk proces te starten of de wethouder naar huis te sturen.

En toen kwam afgelopen dinsdag de besluitvormende vergadering. En dus was het speelveld heel anders. Het door de wethouder verziekte project van de sporthal werd aangepast in die zin dat een opblaas ballentent niet mocht worden geplaatst en dat de wethouder een minimum en maximum uitvoering van het project moest uitwerken tot een bedrag van 8,1 miljoen. Zowel minimum als maximum. Hoe veel gekker had Alex Janssen (hoe toevallig ook CDA) dit niet kunnen vertellen. Daarbij had de wethouder ook nog geprobeerd via vuile spelletjes een raadslid in diskrediet te brengen. Hoe Horsters vanuit de macht.

En dus werd het gezicht van de wethouder volgens de Horster maat gered. Liegen over een oplevertijd van het Gasthoês was al geen probleem, laat staan deze Meterikse wanprestatie. Zo leert de wethouder nooit dat zijn ambt wel macht levert, maar absoluut geen waarborg is voor wijsheid.

Bij de zaak Californië liep het in wezen niet anders. Weliswaar werden er moties en amendementen aangenomen die de directe macht van het college iets inperkt, maar die ook makkelijk genoeg later weer aangepast kunnen worden. Vergelijkbaar met kaders die de raad regelmatig vaststelt zoals bv voor het zwembad. De werkwijze was hierbij wat anders. De wethouder werd in feite in de weken na de voorbereidende vergadering buitenspel gezet en de besluiten werden door andere collegeleden en de provincie genomen en voorbereid. Vervolgens was de raad onder aanvoering van Henk Weijs heel trots op wat er allemaal in Horst gebeurde (zijn Horster maat) en sloten de andere partijen zich hierbij aan. Een bedrijf dat veel werkgelegenheid zou bieden, maar tegelijk elders veel werkgelegenheid zal vernietigen zal met risicokapitaal van de provincie (van u dus) geplaatst worden op een plek en met voorzieningen die daar niet thuis horen. Reden genoeg om de wethouder door gebrek aan sturing naar huis te sturen of het plan terug te brengen naar de tekentafel. Maar dat is niet de Horster maat. Hier gaat dat anders en blijft de grootste brekebeen met steun van het CDA altijd zitten.

En roept dat verbazing op? Niet bij mij, dit is een typische Horster maand met een typische Horster maat.

Andries Brantsma

Intermezzo – Californië 2

2 uur, 12 minuten en 15 seconden. Zo lang sprak de gemeenteraad van Horst aan de Maas vorige week dinsdag over bestemmingsplan Californië 2. Zeker gezien de huidige situatie waarin vertier niet voor het oprapen ligt, zou ik u dringend willen adviseren die 2 uur, 12 minuten en 15 seconden uit te gaan zitten (klik hier en ga naar 1.33.05) en vervolgens zelf een oordeel te vellen. Hier alvast wat inleidende beschietingen.

Waar gaat het om? Californië 2 is een gebied van 68 hectare dat ruwweg wordt begrensd door Dijkerheideweg, Sint Jorisweg en Grubbenvorsterweg. Een grote groenteverwerker waarvan de naam niet mag worden genoemd, met een adviseur waarvan de naam niet mag worden genoemd, wil er een bedrijf vestigen. Dit gaat bestaan uit glastuinbouw, groenteverwerking en huisvesting van arbeidsmigranten. Voordat het zover is moet eerst een bestemmingsplan worden vastgesteld. Dit gebeurt in de raadsvergadering van komende dinsdag. Vorige week besprak de gemeenteraad het alvast oriënterend.

Verkeersafwikkeling, landschap, natuur, kwaliteit van werkgelegenheid, aantasting van woongenot, energievoorziening, huisvesting van arbeidsmigranten, verdozing: zo maar wat aspecten die buurtbewoners en gemeenteraadsleden te berde brachten. De wethouders Eric Beurskens (Essentie) en Roy Bouten (PvdA) beantwoordden de voor hen bestemde vragen naar genoegen van in elk geval de raadsleden. Hoe anders was het, andermaal, met wethouder Rudy Tegels (CDA). Om te beginnen zette hij de buurtbewoners weg als een onbetrouwbare gesprekspartner. Zelfs als dat al zo zou zijn (wat nog maar de vraag is, gezien de heftige reactie van de insprekende buurtbewoner) dan nog kun je je afvragen of een iets diplomatieker optreden uiteindelijk niet constructiever is.

Maar de wethouder schoffeerde ook de gemeenteraad door vragen niet of onvolledig te beantwoorden en door steeds weer argumenten voor zijn uitspraken achterwege te laten. Er kwamen geen adequate antwoorden op volstrekt legitieme vragen als ‘Kunt u uitleggen waarom dit bedrijf geen kwantitatieve maar een kwalitatieve toevoeging is?’, ‘Waarom kunnen de drie activiteiten van het bedrijf niet op drie verschillende locaties plaatsvinden?’, ‘Waarom wordt via een achterdeur mogelijk toch plaats geboden aan logistieke bedrijven in dit gebied?’, ‘Waarom kan dit plan niet op een later moment in behandeling worden genomen?’. De reactie van de wethouder kenmerkte zich telkens door een heel hoog we-doen-dit-zo-omdat-we-dit-zo-doen-gehalte. Verder bleef hij maar benadrukken dat het om een uniek bedrijf gaat.

De hele beschamende vertoning roept de vraag op wie hier eigenlijk de regie voert: de gemeente? Of de groenteverwerker waarvan de naam niet mag worden genoemd met de adviseur waarvan de naam niet mag worden genoemd?  

Kan de wethouder nu z’n borst nat maken voor de raadsvergadering van komende dinsdag? Mwah, dat valt nog te bezien. Hoezeer Kay Thijssen (Essentie) en Richard van der Weegen (PvdA) de wethouder ook onder vuur namen, ik ga er vanuit dat ze genoegen zullen nemen met hier en daar wat aanpassingen en toezeggingen. Voor de felste criticasters, Henk Kemperman en Thijs Lenssen (D66+GroenLinks), kon dat wel eens anders liggen. De SP stemt sowieso tegen lijkt me, CDA en VVD vóór. Komt dus wel goed voor de wethouder. Helaas.

Intermezzo – Ashorst

Enkele jaren geleden was ik een tijdje postbezorger. Mijn route was zo’n beetje het buitengebied van Horst-noord ten westen van de A73. Molengatweg, Molenveldweg, Veld-Oostenrijk, Venrayseweg, die omgeving zo’n beetje. Mooi werk, heerlijk in de buitenlucht. Het enige wat me eraan tegenstond was de bijna dagelijkse stank, bij westenwind (meestal dus) op de Venrayseweg, bij oostenwind (minder vaak) op Veld-Oostenrijk. Hoe vaak heb ik me niet gelukkig geprezen dat ik elders woon?

Bron van de stank was Ashorst, een groot varkensbedrijf aan Veld-Oostenrijk met een nog grotere mestverwerkingsinstallatie. Ashorst is sinds jaar en dag een hoofdpijndossier, letterlijk en figuurlijk. Het bedrijf stoot stelselmatig aanzienlijk meer kwalijke geuren uit dan toegestaan, met gezondheidsklachten bij de omwonenden tot gevolg. De provincie, bevoegd gezag in dezen, weigert vervolgens om handhavend op te treden en probeert legaal te maken wat illegaal is. De gemeente zegt steeds machteloos te staan. Intussen gebeurt er niets en zijn de buurtbewoners en de leefbaarheid ter plekke het slachtoffer.

Afgelopen dinsdag tijdens de gemeenteraadsvergadering deden de buurtbewoners bij monde van Mirjam Cuppen voor de zoveelste keer hun beklag over de situatie bij deze ‘stinkende geldmachine’ (klik hier en ga naar 23.00 minuten). Ook ditmaal speelde wethouder Vostermans het balletje vakkundig door naar de provincie. Tot ergernis van D66+GroenLinks, Essentie, PvdA en SP. Terwijl de oplossing toch vrij eenvoudig is, aldus Thijs Lenssen (D66+GroenLinks):

‘Volgens mij is de oplossing heel eenvoudig: dat bedrijf houdt zich aan de richtlijnen. Dat houdt in: in de omgeving is maximaal 14 odeur aanwezig. Wordt dat overschreden dan gaat het bedrijf dicht. Daarmee kiezen we een benadering die ook bij andere bedrijven gehanteerd wordt. Als er een overschrijding is van afspraken die we in Nederland gemaakt hebben, dan gaat de tent dicht tot nader order. Als het bedrijf meer produceert, dan gaat het zich maar aanpassen totdat het onder de 14 odeur zit. Volgens mij zou het een goede zaak zijn als het college van burgemeester en wethouders met de provincie in gesprek gaat om dit te realiseren.’

Even eenvoudig als briljant. De afgemeten reactie van wethouder Vostermans: ‘Op het moment dat daar wettelijke mogelijkheden toe zijn, moeten we dat zo snel mogelijk inreguleren in de visies die we hebben.’ Vrij vertaald: ‘Thijs jongen, wat ben je toch weer naïef, je wéét toch dat er geen wettelijke mogelijkheden zijn om dit bedrijf dat zich niet aan de wet houdt, aan de wet te houden?’

Soms begrijp ik de wereld niet meer.