Intermezzo – Het vierogenprincipe

‘Door de ontstane situatie zijn we nu overgegaan op het vierogenprincipe.’ Aldus een woordvoerder van de gemeente Horst aan de Maas vandaag in De Limburger naar aanleiding van een nieuw datalek bij de gemeente.

Tekening: Agata Siwek

Met alle respect hoor, maar met het wapen van het vierogenprincipe ga je de oorlog natuurlijk nooit winnen bij een datalek. Erger nog: het gevaar van het ingekaktehangwangprincipe ligt dan levensgroot op de loer. Waar je eveneens voor moet waken is het heethoofdprincipe. Nee, het is echt veel raadzamer er eerst in alle rust eens het drievoudigeringvingerprincipe op te leggen. Dat kruid je met het gemankeerdekleineteentjeprincipe. Hier laat je vervolgens het lateralesnijtandprincipe op los, waarbij je er wel op moet letten dat het dubbeletongprincipe niet in het gedrang komt. Om het zaakje op stoom te houden pas je daarna het enkelvoudigeblaaskaakprincipe toe. Dit geheel top je ten slotte af met het enormebofkontprincipe.

Kind kan de was doen.  

P.S. 1 Wat in dit soort gevallen trouwens ook nog wel eens wil helpen is het bloemkoolorenprincipe.   
P.S. 2 Hanteer nóóit het driedubbeleonderbuikprincipe.

Intermezzo – Gronddeal

De gemeente Venray en het Waterschap Limburg gaan onderzoek doen naar de rechtmatigheid van een grondaankoop voor privédoeleinden door de Venrayse wethouder Jan Loonen (CDA). Dit naar aanleiding van een publicatie vandaag in NRC Handelsblad. Die is gestoeld op speurwerk van zowel NRC als het Venrayse weekblad Peel en Maas. Je kunt denken ‘Oh, dat is Venray, dat raakt ons hier in Horst aan de Maas niet’. Maar dat is fout gedacht. En wel hierom:

1. De gronddeal werd beklonken door Ger Driessen, inwoner van Horst aan de Maas, toenmalig voorzitter van het Waterschap Limburg, voormalig Horster wethouder en voormalig Limburgs gedeputeerde. ‘Ik zie elk onderzoek met vertrouwen tegemoet’, aldus Driessen in NRC. Kan ik me goed voorstellen: als ervaringsdeskundige in dit soort akkefietjes heeft Ger nog nooit op de blaren hoeven zitten. Slim als hij is, zal hij er in juridisch opzicht ook ditmaal wel weer ongeschonden vanaf komen. Alleen heb je als publiek functionaris een verantwoordelijkheid die verder reikt dan het puur juridische aspect. Denk aan het ethische, het morele aspect. En aan de vraag of je het gemeenschappelijke belang wilt dienen of het individuele. Waar rook is, is niet altijd vuur. Maar je moet behalve vuur ook rook zien te voorkomen. Dat lijken Ger, Jan, die andere Ger, Raymond en noem nog zo maar wat CDA’ers op, niet altijd te beseffen.

2. De Venrayse burgemeester Luc Winants (CDA) heeft druk uitgeoefend op Peel en Maas om het artikel over wethouder Loonen afgelopen donderdag niet te publiceren. De gemeente Venray is de belangrijkste adverteerder in Peel en Maas. Dat verklaart waarschijnlijk mede waarom uitgever Christ van den Munckhof is gezwicht voor Winants. Dat een burgemeester zich bemoeit met de inhoud van een weekblad is op zich al hoogst verwerpelijk, maar helemaal als hij ook nog eens een machtpositie heeft. Juist een burgemeester, juist een gemeente dient pal te staan voor persvrijheid. Wat dit van doen heeft met Horst aan de Maas? Hier is de gemeente de belangrijkste adverteerder in Hallo Horst aan de Maas. Onlangs werd wethouder Rudy Tegels (CDA) in het weekblad beschuldigd van aantasting van de persvrijheid (klik hier). Die beschuldiging hangt bij mijn weten nog steeds boven de markt en dat maakt mijn vertrouwen in een volledig onafhankelijke verslaggeving door Hallo er niet groter op.   

3. Burgemeester Winants in NRC: ‘Ik steek mijn hand voor Jan Loonen in het vuur.’ En in De Limburger: ‘Desondanks zullen we als gemeente een intern onderzoek doen om alle twijfels weg te halen.’ Het onderzoek moet nog worden verricht, maar de uitkomst staat al vast. Precies dezelfde burgemeesterlijke reflex als in Horst aan de Maas vorig jaar bij publicaties over een gronddeal van Raymond Knops (klik hier). Voor Jan Loonen geldt wat voor Raymond Knops gold: alleen een onafhankelijk extern onderzoek kan de lucht klaren. Dat dit in Horst aan de Maas niet is gebeurd, is uitermate triest. Dat Winants in De Limburger verklaart bereid te zijn tot een extern onderzoek als de fractievoorzitters daarom vragen biedt voor Venray en Jan Loonen nog een sprankje hoop. Aan de Venrayse fractievoorzitters om te tonen of ze meer mans zijn dan hun Horster collega’s.

Intermezzo – Ryan (4)

‘Horster burgemeester biedt excuses aan’, kopt dagblad De Limburger vandaag. Aanleiding voor de excuses was de corona-videoboodschap van de Horster burgemeester Ryan Palmen van afgelopen woensdag (klik hier). Ontvanger van de excuses was Antoin Scholten, voorzitter van de Veiligheidsregio Limburg-Noord. Waarvoor de burgemeester precies z’n excuses heeft aangeboden is me ook na vier keer lezen van het artikel niet helemaal duidelijk. Excuses voor wat hij heeft gezegd? Of excuses voor de commotie die zijn woorden hebben opgeroepen? Ik vrees eerlijk gezegd het laatste. Uit het artikel blijkt namelijk dat hij niets terugneemt van wat hij woensdag heeft gezegd.  

‘Palmen schaart zich volledig achter het coronabeleid van het kabinet’, zegt de krant. Zelf zegt hij: ‘Het is niet mijn intentie om de nieuwe coronamaatregelen van het kabinet in twijfel te trekken.’ Het mag misschien niet zijn intentie zijn de nieuwe coronamaatregelen in twijfel te trekken, hij deed het woensdag in zijn videoboodschap wel en hij doet het vandaag in de krant opnieuw. De Limburger: ‘Zo vraagt hij zich zelf ook af hoe logisch het is dat de koopavonden zijn geschrapt. Als winkels langer open zijn, is het gemakkelijker om klanten te spreiden, stelt de burgemeester.’ De burgemeester zelf: ‘Waarom mag er eigenlijk geen alcohol verkocht worden na acht uur ’s avonds? Ik kom elke dag mensen tegen die zeggen dat ze dit soort regels niet snappen. Ik kan de logica van sommige zaken ook niet zien.’

Als dit niet de nieuwe coronamaatregelen in twijfel trekken is, wat is het dan wel? Wat houden de excuses van de burgemeester dan eigenlijk in? En hoe oprecht zijn ze? Opnieuw verkondigt hij vandaag in de krant een dubbele boodschap. Daarmee zaait hij twijfel, wakkert hij onvrede aan, maakt hij zichzelf ongeloofwaardig en bevordert hij juist niet wat hij zegt te willen: ‘Dat iedereen de regels dient na te leven.’

Dat het ook anders kan, bewijst wethouder Roy Bouten. Ook hij schrijft op Facebook regelmatig over corona en coronamaatregelen. Hij weet doorgaans een goede balans te vinden tussen enerzijds begrip voor onbegrip en anderzijds de noodzaak van bepaalde maatregelen en de noodzaak om je aan die maatregelen te houden. Bij de burgemeester is die balans ver te zoeken.

Klein mysterie 791 – Afslag 10

‘Het is zondagmiddag, 30 augustus 2020. De vakanties zijn voorbij en de zomer kruipt langzaam zijn einde tegemoet. Met een stralend zonnetje aan de hemel belooft het een mooie nazomermiddag te worden. In de Kasteelsche Bossen in Horst is het een drukte van belang, want er valt iets te vieren. Sterker nog, de Grote Dag is aangebroken. Alle stuurgroepadviezen, commissievergaderingen, procesbegeleidersrituelen, visiestukken, draagvlakken, kortom, alles smelt deze middag samen tot het ultieme moment: de officiële opening van de Sportzone.’

In augustus 2016 organiseerde Horst-sweet-Horst een schrijfwedstrijd. Bovenstaande was het begin van de inzending van Franka Jakobs (klik hier voor de rest). De Grote Dag waarover Franka het heeft brak op 30 augustus jongstleden niet aan. Het is de vraag of die Grote Dag voor de Sportzone (inmiddels Afslag 10 geheten) er überhaupt wel komt: ‘Stekker uit Afslag 10’, kopte dagblad De Limburger gisteren op de voorpagina. En in het regiokatern: ‘Gesneuveld door gebrek aan visie en daadkracht.’

Ter opfrissing van het geheugen: Afslag 10 is het gebied terzijde van afrit 10 van de A73. ‘In Afslag10 hebben 10 initiatiefnemers, vanuit de segmenten sport, recreatie, cultuur, onderwijs, bedrijfsleven, zorg en overheid, zich verenigd om met het gelijknamige gebied een nieuwe richting in te slaan en nieuwe verbindingen te leggen’, aldus de website. Aan ambities en grote woorden heeft het Afslag 10 nooit ontbroken. Aan daad- en slagkracht des te meer. ‘Allemaal de schuld van de politiek’, beweren de voorvechters van het Papendal van het Zuiden alias het Valencia van het Noorden. Ze hekelen de trage besluitvorming, met name over een eventueel nieuw zwembad. Inderdaad tenhemelschreiend. Wat evenmin besluitvormingsbevorderend werkt, is de Horster neiging om alles met elkaar te verweven (verkeersafwikkeling, Gasthoês, parkeren, zwembad, sporthal, Afslag 10).

Volgens de Afslag 10-voorvechters associeert iedereen Afslag 10 uitsluitend nog met gedoe over het zwembad. Als dat al zo is, mogen de heren zichzelf natuurlijk ook iets verwijten. Waarom hebben ze niet tegen dat beeld gestreden? Waarom hebben ze zichzelf nooit luidruchtiger op de borst geklopt over hetgeen ze de afgelopen acht jaar hebben bereikt? Misschien omdat er weinig tastbaars is bereikt?

Wat niet wegneemt dat de rol van de gemeente wel degelijk vragen oproept. Hoe is bijvoorbeeld het ‘werkkrediet’ van 100 duizend euro besteed waarmee de gemeenteraad vorig jaar akkoord ging (klik hier)? Hoe heeft de gemeente de aanjaagrol ingevuld die ze voor zichzelf zag weggelegd? En was het wel zo verstandig dat de gemeente zich zo nadrukkelijk committeerde aan Afslag 10 en zitting nam in de Stuurgroep? Wat betreft die Stuurgroep: die trekt nu samen met stichting Afslag 10 de stekker uit het initiatief. Een van de leden van de Stuurgroep is wethouder Rudy Tegels (CDA). Toch komt het voor hem volgens De Limburger als een complete verrassing dat de Stuurgroep het bijltje erbij neergooit. Vreemd, heel erg vreemd. Aangenomen mag worden dat de gemeenteraad de wethouder op korte termijn op het matje roept.

Wat ik me nog wel afvraag: hoe definitief hebben de voorvechters van Afslag 10 eigenlijk de stekker uit Afslag 10 getrokken? Of moeten we dit misschien eerder zien als een gevalletje de knuppel in het hoenderhok gooien in een ultieme en bewuste poging om het zaakje in beweging te krijgen?

Intermezzo – Stinkend rijk worden

Henk Kemperman: ‘Iedereen voelt op zijn klompen (!) aan dat er een relatie is tussen intensieve veehouderij, corona en de volksgezondheid.’ Bart Cox: ‘De gezondheidseffecten van stank op de mens worden steeds manifester.’ Twan Hoeijmakers: ‘Er zijn volgens zogenaamde deskundigen al bewijzen dat Covid-19 harder toeslaat in gebieden met een hoge dierdichtheid.’ Eugenie Dings en Marc Vergeldt: ‘Er is een geitenstop in Limburg: en toch krijgt deze veehouder [in LOG Witveld] het voor elkaar om nog de vergunning te krijgen om geiten bij te plaatsen.’ Andries Brantsma: ‘Eigenlijk stinkt het bijna overal in Horst en het College van B&W vindt dat prima en wil het zo houden ook, want de ontwerp geurverordening houdt dit in stand.’

Allemaal citaten uit verschillende bijdragen in Hallo Horst aan de Maas van vandaag (klik hier). Het mag duidelijk zijn: de intensieve veehouderij beroert Horst aan de Maas. Niet alleen deze week, al jarenlang. En dan berichtte De Limburger gisteren en vandaag ook nog eens uitvoerig over de uitwassen bij mestverwerker Willems aan de Hoebertweg in America. Die verwerkt volgens de krant jaarlijks meer dan drie keer zoveel mest als vergund, heeft een illegale mestsilo en een defect mestbassin. Bovendien ontbreken hier en daar luchtwassers. Omwonenden klagen over stank, de Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) maakt zich zorgen over de volksgezondheid.

‘Het moet afgelopen zijn dat de provincie Limburg maar van alles toestaat zonder handhavend op te treden. De laatste tijd komt Willems met allerlei overtredingen weg’, aldus de RUD. Als Willems de overtredingen niet snel ongedaan maakt, hangt het bedrijf volgens gedeputeerde Robert Housmans (PVV) een boete boven het hoofd die kan oplopen tot 640 duizend euro. Een farce natuurlijk, als je bedenkt dat het bedrijf aan de illegale mestverwerking opgeteld 1,5 miljoen euro heeft verdiend. Minstens even erg: een collega van Housmans, gedeputeerde Ruud Burlet (Forum voor Democratie), zal vandaag volgens De Limburger zijn goedkeuring hechten aan de aanvraag van Willems om de mestverwerkingscapaciteit op te voeren van 80 duizend tot 450 duizend ton. Bijna zes keer zoveel! Dat Willems de zaak in het verleden heeft bedonderd, lijkt Burlet niet te deren: ‘Het is ondernemers eigen dat ze vaak voor de muziek uitlopen.’

Toch is nog niet alles verloren: weigert de gemeente Horst aan de Maas een verklaring van geen bezwaar af te geven, dan gaat het feestje niet door. Waar weer tegenover staat dat de gemeente(raad) al sinds jaar en dag op de eerste rij wil zitten bij welk feestje dan ook. Of dat ditmaal anders zal zijn? Laten we hoop putten uit de woorden van wethouder Thijs Kuipers (D66+GroenLinks) in De Limburger:

‘Ik heb moeite met ondernemers die zich niet aan de regels houden. We worden beboet op de snelweg als we 5 procent te hard rijden, maar deze ondernemer doet 400 procent teveel. Minstens drie jaar lang heeft hij veel meer mest verwerkt dan is toegestaan. Het gezegde stinkend rijk worden heeft nu wel een gezicht gekregen.’

Top 5 – Kasteelboerderijmomentjes van week 23

Sinds de publicatie van Andries Brantsma’s ‘Totaaloverzicht’ (klik hier) zijn voor Kasteelboerderijwatchers weer gouden tijden aangebroken. Van de relatieve rust van de voorbije twee jaar is weinig meer over: de Kasteelboerderij staat opnieuw in het middelpunt van de belangstelling. Deze week kunnen we in Kasteelboerderijmomentjesopzicht zelfs kenschetsen als een topweek. Aanleiding voldoende voor de Horst-sweet-Horst top 5 van Kasteelboerderijmomentjes van week 23. Komt ie:

5. donderdag 8 juni – Hallo Horst aan de Maas had een week eerder als stelling waarop lezers konden reageren: ‘Dossier Kasteelboerderij moet onderzocht worden’. Vandaag blijkt (klik hier) dat 82 procent van de reageerders het eens is met de stelling. Om hoeveel respondenten het gaat, wordt helaas niet duidelijk.  

4. zaterdag 10 juni – De Limburger onthult dat de provincie 341 duizend euro bijdraagt aan de in totaal bijna 800 duizend euro kostende restauratie van de Kasteelboerderij.

Verder blijkt uit het artikel dat het woongedeelte van de boerderij wordt verbouwd tot bed & breakfast. Mooiste zin uit het stuk: ‘Daarnaast moet er een tweede verdieping komen die bezoekers vanaf de begane grond kunnen bereiken.’

3. donderdag 8 juni – In haar column ‘Marieke ment …’ in Hallo Horst aan de Maas blikt Marieke Vullings terug op de commissievergadering van twee weken geleden waarin het rapport van Andries Brantsma ter sprake kwam (klik hier). Ze besluit de column (klik hier) aldus:

‘Natuurlijk, elk verhaal heeft twee kanten en zoals al tijdens de vergadering van de Commissie Samenleving werd opgemerkt, het zijn ook aannames. Maar toch, je zou denken dat het College van B&W zulke beschuldigingen graag recht wil zetten en uit wil leggen hoe het volgens haar wel is gegaan. En dan maakt het niets uit of er dan al in drie eerdere debatten over gediscussieerd is, zoals de wethouder maar blijft zeggen, de waarheid verdient toch een podium?’

2. dinsdag 6 juni – Naar aanleiding van het rapport van Andries Brantsma stellen D66 en SP in de gemeenteraadsvergadering zes nieuwe vragen over de Kasteelboerderij (klik hier en ga naar 3.01.00). Verantwoordelijk wethouder Bob Vostermans zegt toe die binnen vier weken schriftelijk te gaan beantwoorden. Wat betekent dat Kasteelboerderijwatchers weer een nieuw Kasteelboerderijmomentje hebben om naar uit te kijken!

1. donderdag 8 juni – Voormalig wethouder Leon Litjens (CDA) twittert jammer genoeg nauwelijks meer, maar vandaag slingert Don Leon er voor de verandering toch nog eens een tweet uit (klik hier): ‘Paleis Soestdijk verkocht voor 1,7 miljoen. Werk aan de winkel voor Andries Brantsma!’ Gewoon een onschuldige, geinige tweet? Of een typisch gevalletje frustratietweet? Ik houd het op het laatste.

Klein mysterie 738 – De Limburger

Tien jaar geleden, op 14 september 2007, publiceerde Dagblad De Limburger een artikel over de ontruiming van een woning in een van de zestien kernen van Horst aan de Maas. ‘Het huis en twee schuren zaten tot de nok vol met troep, etenswaren, speelgoed en bouwmaterialen’, aldus de krant. Deze zin vormde de inleiding op een artikel waarin de betreffende journalist, Leon Janssen, de bewoners van de woning op even genadeloze als gênante wijze te kijk zette. Nieuwswaarde had het allemaal niet, het stuk leek louter te zijn geschreven om de sensatiezucht van de lezers te bevredigen. 

Ik heb altijd gedacht dat dit artikel niet te overtreffen viel. Niet te overtreffen in schunnigheid, niet te overtreffen in het overschrijden van grenzen, niet te overtreffen in het aantasten van de privacy van mensen. Sinds gisteren weet ik dat het toch te overtreffen valt. Dat het nog erger, nog schaamtelozer kan. En wéér was het De Limburger, ditmaal in de persoon van Daan de Hulster. Zijn artikel op de voorpagina van het regiokatern gaat over een rechtszaak tegen een 20-jarige jongeman die vorig jaar in Horst zijn moeder zou hebben verkracht. Persoonlijk ontgaat me de noodzaak om hieraan een krantenartikel te wijden. Toch kan ik me voorstellen dat sommigen daar anders over denken. Maar als er dan zo nodig over geschreven moet worden, doe het dan alsjeblieft op een integere manier. Doe het dan in godsnaam niet door expliciet en tot in het intiemste detail (en als ik zeg ‘intiemste detail’ dan bedoel ik ook intiemste detail) te beschrijven wat er zou zijn voorgevallen. Doe het dan in godsnaam ook niet door de – niet bepaald alledaagse – voornaam van de jongeman te vermelden. Dan ontaardt het in een ongehoorde schending van de intimiteit en de privacy – van het slachtoffer, maar evenzeer van de verdachte. En dat is dus precies wat er is gebeurd.

Nog iets: in het artikel staat vermeld dat de verdachte in een bepaald Afrikaans land is geboren. Ook hiervan ontgaan me de noodzaak en de relevantie. Stel dat de verdachte in Horst was geboren, zou dat dan ook het vermelden waard zijn geweest? Nee? Waarom is het feit dat de verdachte in een bepaald Afrikaans land is geboren dan wel het vermelden waard? En stel dat de verdachte in Horst was geboren, zou de beschrijving van het voorgevallene dan even expliciet zijn geweest?

Wat heeft De Limburger ertoe gebracht dit artikel te publiceren? Hoe is het eigenlijk gesteld met het morele kompas van de krant? 

Intermezzo – TaalRijk

‘Enkele kinderen die gistermiddag rondhingen bij hun school zeggen niets gemerkt te hebben van de klachten en ook medeleerlingen daar nooit over gehoord te hebben.’

Het zoemde al ruim een week rond, maar donderdag werd officieel bekend dat TaalRijk tijdelijk z’n deuren sluit. De school in Hegelsom, waar kinderen van anderstalige nieuwkomers uit Horst aan de Maas en Venray worden klaargestoomd voor het reguliere voortgezet onderwijs, gaat op slot vanwege gezondheidsklachten van personeel en leerlingen.

Dagblad De Limburger wijdde gisteren een uitvoerig artikel aan de sluiting van de school. Jeffreye Vossen, lid van de centrale directie van de organisatie voor voortgezet onderwijs in Noord-Limburg, verklaart daarin dat de sluiting het gevolg is van toenemende klachten over hoofdpijn, geïrriteerde luchtwegen en droge ogen. Iets waarmee de gemeente en de onderwijsorganisatie geen enkel risico willen nemen, aldus de Horster wethouder Ger van Rensch. 

Tot zover geen vuiltje aan de lucht, althans wat het artikel betreft. Maar het venijn zit in de staart, in het uiteinde van de staart zelfs, in de allerlaatste zin: ‘Enkele kinderen die gistermiddag rondhingen bij hun school zeggen niets gemerkt te hebben van de klachten en ook medeleerlingen daar nooit over gehoord te hebben.’

Mijn aanvankelijke verbazing over deze zin ging al heel snel over in ergernis. De auteur van het artikel, Peter Heesen, kent kennelijk gewicht toe aan de uitspraken van deze leerlingen. Anders had hij ze wel achterwege gelaten. Maar als je er gewicht aan toekent, dan ben je het als journalist ook aan je stand verplicht er iets mee te doen. Deze ene zin met de uitspraken van de leerlingen schoffelt namelijk alle 27 andere zinnen van het artikel onderuit. De uitspraken van de leerlingen wekken de suggestie dat er een andere reden is voor de schoolsluiting dan gezondheidsklachten. ‘Kaasje voor een journalist’, zou je denken: onderzoek doen, het directielid, de wethouder, de docenten en eventueel andere leerlingen van de school confronteren met de uitspraken en noem verder maar op. Moet ongetwijfeld een mooi artikel in zitten. Maar noppes. Ik had nog een sprankje hoop dat de krant vandaag alsnog zou uitpakken met een verhaal naar aanleiding van de uitspraken van de leerlingen. Niet dus. Wat het ten enenmale onbegrijpelijk maakt dat de uitspraken in het artikel zijn opgenomen.

Ingezonden – Zachte heelmeesters, stinkende wonden (2)

Twee weken geleden publiceerde ik een stukje over mijn zoektocht naar illegale containervelden aan de Midden Peelweg (klik hier). Afgelopen woensdag reageerde Andries Brantsma daarop met een ingezonden bijdrage (klik hier). Hij riep daarin de pers op ‘eens wat dieper de houtwallen in te duiken’. Daan de Hulster van De Limburger liet er geen gras over groeien en publiceerde in de krant van vrijdag een artikel over de containervelden (lees hier een ingekorte versie). Dat verleidde Andries Brantsma op zijn beurt weer tot deze nieuwe ingezonden bijdrage:

Zachte heelmeesters, stinkende wonden (2)

Steun van gemeente Horst aan de Maas voor illegale containervelden aan de Midden Peelweg

Reacties op het eerste stuk: één rechtstreeks, opmerkingen op Facebook en een artikel in De Limburger met door de gemeente aangeleverde gegevens. Prima. De aanhef van het artikel in De Limburger had uit een raadsinformatiebrief van de gemeente kunnen komen: ‘De gemeente Horst aan de Maas komt in actie tegen de containervelden van een bedrijf in America.’ Als je het artikel leest kun je zien, zeker als bekend is hoe normaal door de gemeente wordt gereageerd, dat de aanhef ‘Horst aan de Maas geeft alle ruimte aan ondernemer om door te gaan met zijn overtredingen’ dichter bij de waarheid had gelegen.

Een volgens het artikel in het bestemmingsplan expliciet verbod op het aanleggen van deze voorzieningen in laag gelegen open landschap wordt door de gemeente aan de kant geschoven, een meer voorkomende praktijk in Horst aan de Maas. Al in 2015 zijn illegale velden aangelegd en de gemeente heeft dat laten lopen. Het mag worden aangenomen dat de ondernemer, zo klein is hij nu ook weer niet, best wist dat hij de velden overeenkomstig het bestemmingsplan niet mocht aanleggen. Dat lijkt dus op het schenden van vertrouwen. Als je dat weet en je moet via een dwangsom na een jaar gedwongen worden om in ieder geval niet verder uit te breiden, dan lijkt dat op herhaling van het schenden van vertrouwen. Toch laat de gemeente de illegale velden gewoon liggen (hoeveel was er alweer bijgelegd?). Wat de ondernemer doet is gebruikmaken van de houding van de gemeente, wat de gemeente doet is dat klimaat door deze houding uitlokken.

De rit ging dus niet van Groningen naar Vlissingen, maar de overheid reed al vanaf Bremen achter hem aan, hopende dat het niet gemerkt zou worden tot de wet aangepast was en er 195 kilometer per uur gereden zou mogen worden (zie vorig artikel).

Vertrouwen wordt tot tweemaal toe geschonden. De gemeente voert niet zijn plicht uit om handhavend op te treden (2015). Actie volgt pas als er klachten van buiten komen en dan op de gebruikelijke wijze heel zwak.

De vraag waar ik het antwoord niet op ken, is of hier gezien het grote economisch voordeel van deze overtredingen niet sprake is van een economisch delict, wat door de overheid in stand wordt gehouden. Een goed papieren beleid wordt door de verantwoordelijke bewindspersoon op een treurige manier vormgegeven.

Bij elkaar genoeg onderwerpen om door de journalistiek eens verder uitgezocht te worden, voordat er zwartboeken over deze materie worden geschreven. Materiaal voor de eerste paar hoofdstukken zijn nu al wel voorhanden. Ik vertrouw erop dat de journalistiek hier op zal duiken.

Andries Brantsma

Klein mysterie 691 – Gasthoês (12)

‘Een uitbreiding van cultureel centrum ’t Gasthoês is voor de gemeenteraad van Horst aan de Maas geen bezwaar. De coalitiepartijen CDA, Essentie en PvdA steunden gisteravond dit plan.’

Aldus Dagblad De Limburger afgelopen woensdag. Hallo Horst aan de Maas – dat een week eerder nog kopte ‘Raad wil geen aanbouw ’t Gasthoes’ – trok min of meer dezelfde conclusie uit het debat (klik hier):

Zelf had ik uit de anderhalf uur durende beraadslagingen heel andere conclusies getrokken. Bijvoorbeeld dat het CDA verantwoordelijk wethouder Ger van Rensch carte blanche geeft. Maar bijvoorbeeld ook dat de PvdA en met name Essentie vooralsnog grote vraagtekens zetten bij de geplande aanbouw en nadrukkelijk overtuigd dienen te worden van nut en noodzaak. En bijvoorbeeld ook dat er nog heel wat water door de Maas moet stromen wil met name Essentie over enkele maanden steun geven aan het héle renovatieplan voor ’t Gasthoês. Hoe serieus deze kritische geluiden genomen dienen te worden, valt nog te bezien, maar ik meende ze nu in elk geval heel duidelijk te horen.

Toch ging ik na lezing van Dagblad De Limburger en Hallo Horst aan de Maas ernstig aan mijn oordeelsvermogen twijfelen. Misschien had ik niet geconcentreerd genoeg geluisterd of het allemaal verkeerd geïnterpreteerd – ik ben beslist niet onfeilbaar. Vrijdag bleek die zelftwijfel ongegrond. Weggestopt in een hoekje op een linkerpagina erkende Dagblad De Limburger twee dagen eerder de plank finaal te hebben misgeslagen:

‘In het artikel “Steun voor uitbreidingsplan ’t Gasthoês in Horst” van 3 februari staat dat alle coalitiepartijen het plan steunen om het cultureel centrum met 700 vierkante meter uit te breiden. Essentie ziet de noodzaak daar echter niet van in. PvdA sluit de uitbreiding niet uit, maar wil wel dat eerst ook alternatieven in kaart gebracht worden. Het CDA zal akkoord gaan als de ruimte straks multifunctioneel gebruikt wordt.’

Dat lijkt me een aanzienlijk correctere weergave van de feiten, die een aanzienlijk prominentere plaats in de krant had verdiend. Het zal me benieuwen hoe Hallo Horst aan de Maas dit varkentje komende week gaat wassen.

Intussen is de hele exercitie om de gemeenteraad tussentijds te laten oordelen over de nog onvoldragen Gasthoêsplannen uitgelopen op een faliekante mislukking. Zoals viel te verwachten sprongen de meningen alle kanten uit en bereden de partijen elk voor zich hun eigen stokpaardjes. De wethouder kan er naar believen uitpikken wat hem van pas komt. Positief was in elk geval dat de raad zich door de wethouder geen medeverantwoordelijkheid voor de plannen liet aanpraten. En het heeft er warempel ook een beetje de schijn van dat in dit bijzondere geval het algemeen belang zwaarder gaat wegen dan het coalitiebelang en het persoonlijk belang. Al kan het zijn dat ík nu de plank volledig mis sla. 

Intermezzo – Kasteelboerderij (7)

‘De gemeente heeft niet gekeken naar een alternatieve en meer winstgevende bestemming voor de grond. Evenmin is voor de ontwikkeling van de bioscoop gezocht naar andere partijen. In de periode 2006-2008 zou daarover wel contact zijn geweest met andere bedrijven, maar daarvan zijn in de gemeentelijke dossiers geen sporen achtergebleven.’

‘In de gesprekken met Van Pol over de grondprijs is niet overwogen een mediator in te schakelen.’

‘Het college stemde om ondeugdelijke redenen in met de transactie.’

‘Bij alle kritiek op de weinig professionele gang van zaken, vinden de onderzoekers de transactie toch verdedigbaar. Die past namelijk in de bestaande praktijk om ondernemers die zich bij de gemeente melden met een dergelijk initiatief te “faciliteren”. De Rekenkamer zit er echter naast. Het is niet Van Pol die zich in het stadhuis meldt, maar Venlo dat de Roermondenaar opzoekt.’

‘Het valt verschillende partijen ook op dat de VVD wel over een heel ruim campagnebudget kan beschikken.’

Dagblad De Limburger publiceerde zaterdag een uitvoerige reconstructie van de komst van een bioscoop naar Venlo en de laakbare rol daarin van de toenmalige Venlose wethouder Mark Verheijen. Puik stukje journalistiek.

Hoe zit dat eigenlijk met die reconstructies? Zou je daarvoor tips kunnen indienen bij de krant? Ja? Nou, bij dezen dan: de gang van zaken bij de verkoop van een monumentaal Horster pand, een rijksmonument zelfs, door de gemeente aan een lokale horecaondernemer leent zich misschien ook wel voor zo’n reconstructie. 

Intermezzo – Bob

Dagblad De Limburger suggereerde afgelopen zaterdag dat Bob Vostermans een van de kandidaten is voor de tussentijdse opvolging van de Venlose wethouder Ramon Testroote. Horst-sweet-Horst vroeg de anderhalf jaar geleden aangetreden Horster wethouder uiteraard om een reactie.

Is de suggestie van Dagblad De Limburger uit de lucht gegrepen?

Bob Vostermans: ‘Terechte vraag, die op de juiste plaats is geland. Dat wil ik duidelijk zo afconcluderen. Ik denk dat ik ’m even terugpak.’

Dus u ontkent niet dat u in beeld bent voor een wethouderschap in Venlo?

Bob Vostermans: ‘Ik wil daar uiteraard niet op sturen maar uiteindelijk willen we allemaal wel het totaalplaatje zien. Daar sta ik voor aan de lat en dan moet je heel duidelijk met elkaar die stip zetten. Dat is hoe ik erin zit.’

Maar u bent pas anderhalf jaar in Horst aan de Maas. Uw klus hier zit er toch nog niet op?

Bob Vostermans: ‘Die wil ik graag mee terugnemen, daar committeer ik me aan. Het triggert me wel. Laten we zo zeggen: met z’n allen hebben we ons in de positie gebracht om kennislijnen uit te zetten, laat ik daar duidelijk in zijn. Er moet een goede argumentatie onder liggen, als we ’m even aan de voorkant pakken.’

Dus van kiezersbedrog is in uw ogen geen sprake?

Bob Vostermans: ‘Het is niet onlogisch dat je nu eerst die vervlechting doet. De geruststelling ligt voor mij meer in de tweede lijn. Daar zijn we duidelijk in de lead. Maar ik zeg u toe dat ik dat uitzoek. Dan pak ik de vragen terug zoals die er nog lagen.’

Ziet u nog andere beren op de weg?

Bob Vostermans: ‘Laat ik ’m zo pakken: dat hangt ervan af welk nieuw construct je met elkaar gaat optuigen. Er liggen uiteraard nog problemen wat betreft de spaghetti, maar daarvoor staan we met z’n allen aan de lat. Als dat de leidende lijnen zijn, is dat wat mij betreft ook in lijn met het speelveld dat er ligt.’

Dus we mogen er van uitgaan dat u over enkele maanden naar Venlo vertrekt?

Bob Vostermans: ‘Laat ik ‘m zo neerleggen: los van hoe smart je je doelen maakt, mag u afconcluderen dat ik daar ga landen.’

En waar precies?

Bob Vostermans: ‘Aan de voorkant! Zo zit ik er nu eenmaal in.’

Klein mysterie 631 – Urilift (2)

Een enkele keer weet Horst-sweet-Horst wel eens iemand wakker te schudden. Zelfs in journalistieke kringen. Vorige week bijvoorbeeld. Maandagavond verscheen hier een stukje over een gemeentelijke commissievergadering van een week eerder waarin het legaliseren van een autobedrijf in America aan de orde kwam. Twee dagen na de publicatie van het Horst-sweet-Horst-stukje kwam ook Dagblad De Limburger ineens met een artikel over dezelfde zaak.

In een ideale wereld zou het wat mij betreft altijd zo mogen gaan: Horst-sweet-Horst stipt iets aan, de journalistiek diept het verder uit en belicht het wat minder eendimensionaal dan Horst-sweet-Horst pleegt te doen. Maar zoals bekend leven we niet in een ideale wereld. Dus blijft het merendeel van het lokvoer dat Horst-sweet-Horst zo gretig rondstrooit helaas onaangeroerd. Ook als dat lokvoer de journalistiek bijkans door de strot wordt geduwd. Zo riep ik de plaatselijke en regionale journalistiek anderhalf jaar geleden onder het motto U vraagt, wij draaien (‘jukeboxjournalistiek’; klik hier) expliciet op eens na te gaan wat er toch was geworden van de verzinkbare Horster urilift. Die was ons namelijk al in 2011 met enig aplomb door het gemeentebestuur in het vooruitzicht gesteld (klik hier en ga naar agendapunt 18). Sindsdien was er niets meer vernomen van deze aanwinst voor Horst-centrum, ondanks het feit dat de portefeuillehouder, burgemeester Kees van Rooij, in 2011 had verzekerd dat de urilift niet op de lange baan zou worden geschoven.

Mijn oproep bleek helaas aan dovemansoren gericht: ook de afgelopen anderhalf jaar werd vanuit de journalistiek niets meer vernomen over de urilift (vanuit de politiek evenmin). Zelfs nu de lokale politie zich sinds enkele weken onledig meent te moeten houden met het uitdelen van monsterlijke boetes aan wildplassers in het centrum van Horst blijft het stil. Ja, Hallo Horst aan de Maas hield een poll over het beboeten van wildplassen en in hetzelfde blad verscheen een column over de kwestie. Best leuk en aardig, maar ik zit toch echt eerder te wachten op harde informatie over het lot van de urilift. Waarom is de lift uiteindelijk toch op de lange baan beland? Gesneefd omdat ie te duur is? Vergeten, al dan niet bewust? Een onoplosbaar conflict tussen ondernemers en de gemeente over de vraag wie de aanschaf dient te bekostigen? Of is het wachten op de aanschaf soms tot de wildplasboetes voldoende hebben opgebracht? Je hoort, leest of ziet er niets over. Waarom niet?

Overigens lijkt de kans me vrij groot dat het CDA het wildplasprobleem morgenavond in de gemeenteraadsvergadering aan de kaak stelt. Het is immers verkiezingstijd en dan ontwaakt het CDA traditiegetrouw uit z’n winterslaap. Nog twee dagen en dan kan het zich weer voor lange tijd koesteren in de behaaglijke luwte van het pluche.

Top 5 – Motto nieuwe gemeentebestuur

Waar zijn de tijden gebleven dat ons regionale dagblad er zelf nog wel eens op uit trok om nieuws te vergaren? Tegenwoordig zijn het de social media die agenda en inhoud van de krant bepalen. Dat leidt tot waanzinnige, de voorpagina van het regiokatern halende artikelen over het gebroken fietsframe van een wethouder, over al dan niet toeterende vrachtwagenchauffeurs en over de vraag of een gemeenteraadslid supporter van een voetbalclub mag zijn.

Over dingen die er werkelijk toe doen lees je dan weer niets. Zo hult de krant zich al weken in stilzwijgen over de vorming van een nieuw Horster gemeentebestuur. Hoe verlopen de onderhandelingen? Wie met wie? Waar wringt het nog? Wie zijn de beoogde wethouders? Wanneer denken ze eruit te zijn? Hoeveel wethouders? Hoe is de stemming bij de oppositie? Lijken me stuk voor stuk interessante en relevante vragen, desondanks geeft de krant niet thuis. ‘Die vervelende dames en heren politici laten er potdomme ook niets over los’, zou de tegenwerping kunnen zijn. Zal best, maar de journalistiek is er toch (ook) om tegels te lichten?

Horst-sweet-Horst bedrijft geen journalistiek en is geen nieuwsmaker. Toch heeft Horst-sweet-Horst uit doorgaans betrouwbare bron vernomen dat de coalitievorming twee weken geleden al op een oor na gevild was. Sindsdien verkeren de onderhandelingen echter naar het schijnt in een impasse. Oorzaak: onenigheid over het motto van het nieuwe gemeentebestuur. Want u weet, zonder motto kun je het tegenwoordig wel schudden. Waarover de onderhandelaars wel overeenstemming zouden hebben bereikt, is dat het een motto in dialect behoort te zijn. Dit met het oog op de aanraakbaarheid van het nieuwe college. Tal van opties zijn al gewikt en gewogen, maar ook weer afgeschoten. Inmiddels zou er nog een tiental motto’s in de running zijn, zo heeft Horst-sweet-Horst opgevangen. Waarmee de weg is geopend naar een top 5 van kandidaat-motto’s van het nieuwe Horster gemeentebestuur:

5. Dwársliggers hálden ut spoar raecht

Om de oppositie de indruk te geven dat ze er echt toe doet.

4. As ut hárd waejt, sloape de verkes ut best

Ben gerust: Behoud De Parel mag nog zoveel rechtszaken aanspannen, dat Nieuw Gemengd Bedrijf komt er echt wel.

3. Kóm de schaaj enne kiër trughale, má ut deut gennen hast

Jullie kunnen ons altijd aanspreken op ons beleid, maar het zou fijn zijn als jullie daar een jaartje of tien mee willen wachten. 

2. Enne gójjen bessem is álles

Nieuwe bezems vegen schoon, er gaat écht iets veranderen in deze mooie gemeente.

1. Kwój biën en goj wîeve motte vánne stroat blîeve

Als de Horster vrouwen zich nou maar toeleggen op de mantelzorg komt het heus allemaal goed met die gevreesde decentralisaties. 

Intermezzo – Verkiezingen (2)

Nog twee dagen, dan is het circus weer voorbij. Hoewel, circus? Circus staat gelijk aan acrobatiek, amusement, sensatie, spanning, spektakel, stunts. Welbeschouwd staat circus gelijk aan alles wat de bijna voorbije Horster verkiezingscampagne allemaal niet was. Het was saai, saai, saai, iedereen vastgeroest in z’n eigen gelijk, nauwelijks inhoudelijk debat, angstvallig wegblijven van de heikele punten, amper reflectie op de afgelopen vier jaar, lief zijn voor elkaar.

De politiek en politici mogen het de afgelopen weken dan hebben laten afweten, de lokale en regionale journalistiek (of wat daar voor door moet gaan) heeft als waakhond van de lokale democratie nog veel grotere steken laten vallen. Heeft u de afgelopen weken in Dagblad De Limburger, in Hallo Horst aan de Maas, op Reindonk, op InHorst of op L1 ook maar iets gezien, gehoord of gelezen over de voorwaarden waaronder de SP zitting neemt in het nieuwe gemeentebestuur? Over hoe de partijen de Horster graffiticultuur nieuw leven denken in te blazen? Over het verschil tussen het PvdA- en het SP-standpunt over het Nieuw Gemengd Bedrijf? En gaat het CDA wéér voetstoots akkoord als zich iemand mocht melden met plannen voor een tweede megastal?

Waarom wil D66 eigenlijk geen windmolens in het buitengebied en waar moeten ze dan wél komen? Moet zwembad De Berkel dicht? Wat als al die decentralisaties financieel toch minder goed uitpakken dan wethouder Birgit op de Laak nu voorspelt? Gaan de gemeentelijke belastingen dan omhoog of wordt er bezuinigd op de zorg? Functioneren die schoolbibliotheken wel zo goed als ons wordt voorgespiegeld? Vindt het CDA met z’n gehamer op het verenigingsleven dat de sportparken in de kleinere kernen gehandhaafd moeten blijven of is centralisatie gewenst? Is Essentie het eens met burgemeester Jorritsma van Almere die vindt dat jongeren niet meer naar de psychiater maar naar de voetbalclub moeten worden gestuurd? Is de persoonlijke smaak van de wethouder ook de komende periode bepalend bij de aankoop van kunst? Hoe denken de parijen de uitholling van de lokale democratie als gevolg van allerlei regionale samenwerkingsverbanden een halt toe te roepen? Is het voortbestaan van Horst aan de Maas als zelfstandige gemeente wel gewenst?

Allemaal onbeantwoord gebleven vragen. Maar nooit te vroeg wanhopen: wie weet brengt het Reindonkdebat morgenavond wél waaraan het de afgelopen weken zo zeer heeft ontbroken.

Overigens kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat het ‘de gewone burger’ allemaal maar matig interesseert. Was het dan geen volle bak bij de twee debatten die ik bezocht? Jawel, maar trek de partijgangers van het aantal aanwezigen af en er resteerde slechts een plukje belangstellenden. En Horst-sweet-Horst-stukjes over de verkiezingen en politiek in het algemeen worden aanzienlijk minder vaak gelezen dan ‘leuke’ stukjes, de Facebook-pagina’s van politieke partijen worden bijna uitsluitend geliked door verwanten van kandidaten en door partijleden en zelfs thema’s als het Floriadefiasco, het afvalinzamelingsysteem, de mogelijke sluiting van zwembad De Berkel en de voorgenomen bouw van een megastal lijken de overgrote meerderheid van de bevolking koud te laten.

Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen in Horst aan de Maas bedroeg het opkomstpercentage 50,6. Het lijkt niet al te gewaagd te voorspellen dat ditmaal meer dan de helft van de stemgerechtigden thuisblijft. Eeuwige, niet te beantwoorden vraag: hebben de thuisblijvers het moede hoofd in de schoot gelegd of vinden ze het allemaal wel goed zoals het gaat?

Intermezzo – Jachthut (25)

‘Dierenactivisten en anti-jachtlieden hebben sinds kort een machtig wapen in handen: de virtuele schandpaal, www.jachthutten.nl. Daarop staan afbeeldingen van de bouwsels, die als jachthut dienen. H. Voss is de man, die voor de site, de foto’s schiet van de bonte schoonheid aan jachthutjes en kijkoptrekjes.’

Aldus Ray Simoen zaterdag in Dagblad De Limburger. Hoe slecht geïnformeerd kun je eigenlijk zijn als journalist? Jachthutten.nl ‘sinds kort’ een machtig wapen voor ‘dierenactivisten en anti-jachtlieden’? Het is maar wat je kort noemt: jachthutten.nl zag al op 3 juni 2004 het levenslicht. En Harry Voss, de initiatiefnemer van de site, zal zelf best een hoop plaatjes hebben geschoten, het merendeel van de foto’s is ingezonden door bezoekers van de site. De afbeeldingen die als een soort fotostrip een vast onderdeel van elke jachthutten.nl-pagina vormen, zijn bijvoorbeeld bijna allemaal afkomstig van Horst-sweet-Horst. En dat Ray elders in het artikel stelt dat ‘de weidse natuur geen Vinex-hut of Jan des Bouvrie-uitkijkpost [verdraagt]’ bewijst dat hij in elk geval deze jachthutten in Broekhuizen

en Kronenberg

nooit onder ogen heeft gehad. Als dit al geen Jan des Bouvrie-uitkijkposten zijn, dan toch op z’n minst Vinex-hutten. Maar goed, dat Ray deze kijkoptrekjes in de Noord-Limburgse periferie zijn ontgaan, zij hem vergeven. Ernstiger is dat hem ook al helemaal is ontgaan dat jachthutten.nl sinds 30 juni 2013 is gestopt. De site is nog wel in de lucht, maar wordt niet langer ververst. Staat allemaal keurig vermeld, niet met reeënletters, wel met fazantenletters.

Jachthutten.nl heeft gelukkig wel een opvolger: jachtkaart.nl van GroenFront. Daarop zijn 1131 jachtobjecten in heel Nederland weergegeven. Helaas staan mijn meldingen van Horster jachtobjecten aan jachthutten.nl niet op die nieuwe virtuele schandpaal. Misschien moet ik de Horster jachthutten en hoogzitten die ik de afgelopen jaren ben tegengekomen – naar schatting omstreeks vijftig – maar eens opnieuw aanmelden. Nu bevat de kaart slechts negen objecten in Horst aan de Maas, allemaal in Meerlo.

Om de tijd tot de aftrap van Feyenoord-Ajax (gaap) en Atletico Madrid-Real Madrid (wat een spektakel) te doden, heb ik die Meerlose objecten gisteren in ogenschouw genomen. Het betreft vier hoogzitten, drie voederbakken en twee likstenen.

Eén hoogzit met voederbak bevindt zich aan de rand van een bosperceel tussen Veestraat en Oirloseweg, de andere objecten staan allemaal betrekkelijk dicht bij elkaar aan de oostzijde van de Vossevenseweg.

Verder weinig bijzonders over te melden, behalve dan dat in laatstgenoemd gebied vijf reeën niet wisten hoe snel ze zich uit de voeten moesten maken toen ze me in het vizier kregen. Je hoopt dan maar dat hen datzelfde ook lukt als de mannen (zijn er überhaupt vrouwelijke jagers?) die het wel op hun leven hebben gemunt hén in het vizier krijgen. Echte mannen zijn dat trouwens niet, als we de sticker van Faunabescherming – die ik (toevallig?) ook in het gebied aantrof, moeten geloven.