Ingezonden – De partij van kralen en spiegeltjes

Horst-sweet-Horst ontving de volgende ingezonden bijdrage van Andries Brantsma over het besluit dat de gemeenteraad deze week nam om acht woningen te bouwen aan de Rector de Fauwestraat in Meterik, op de plek van de voormalige basisschool.

De partij van kralen en spiegeltjes

De Rector de Fauwestraat in Meterik werd met een bouwproject bijna het Waterloo voor wethouder Tegels. Alleen omdat er door vervelende omstandigheden twee raadsleden ontbraken werd hij gered, want de meerderheid van de raad was tegen dit voorstel. Een technisch goed plan, maar vol van kralen en spiegeltjes voor de toekomstige bewoners en gewone investeerders bleek uit de raadsvergaderingen. Het was duidelijk dat dit veel te ver ging, tenminste voor de nadenkende partijen. Het CDA belde zich dan ook een week lang wezenloos om zwakke plekken te ontdekken bij deze weldenkende partijen. Maar dat lukte niet. Iedereen was tegen een slechte uitvoering en een veel te genereuze behandeling van de nieuwe eigenaren. Intrekken van het voorstel zou betekenen dat de kralen weer zouden worden ingenomen en nagedacht moest worden over een fatsoenlijke oplossing. Je kunt 8 kopers niet bevoordelen op een manier die op voortrekken lijkt. De handeling van de wethouder kon leiden tot onbetrouwbaarheid richting 8 kopers, het niet corrigeren leidt tot onbetrouwbaarheid richting de andere 40.000 inwoners van Horst aan de Maas. Alleen een wonder kon wethouder Tegels redden om het slechte plan door slechte uitvoering waarvan de wortels in Beesel liggen aan te laten nemen. Op de hondstrouwe weinig kritische eigen CDA-partij kan zelfs deze wethouder altijd bouwen. Voor de PvdA is hetzelfde op te tekenen. Maar dat was te weinig en dus was een wonder nodig.  Er was een rozenkrans voor nodig, een hele rij kralen. Het wonder kwam. Omdat twee raadsleden niet aanwezig waren en raadslid Emons waarschijnlijk door een kanonnade aan telefoontjes waarvan we nooit de inhoud zullen leren kennen en die we nooit op betrouwbaarheid zullen kunnen toetsen, door de knieën ging, werd de wethouder gered.

Toch zal het geknetterd hebben na afloop, want het past niet erg bij deze wethouder dat hij een fout bij zichzelf zoekt. Hij heeft de macht en daar hoort iedereen voor te buigen. Toch… of, ja toch? En ongetwijfeld zullen collegeleden het voor hem draaglijk proberen te maken, want die repareren bijna steeds alles wat deze wethouder stuk maakt. Hij zal denken, als je in deze positie nog niets eens kraaltjes mag uitdelen, wat doe ik hier dan?

Ja, dat vragen velen zich af.

Was getekend,

Andries Brantsma

Intermezzo – Gezondste Regio (3)

Vandaag precies een week geleden brachten Willem-Alexander en Maxima een bezoek aan Noord-Limburg. ‘Het streekbezoek staat in het teken van positieve gezondheid’, berichtte het Koninklijk Huis op 18 mei (klik hier). En verder: ‘De regio Noord-Limburg heeft zich ten doel gesteld de gezondste regio van Nederland te worden. Dit is vastgelegd in de RegioVisie voor de komende twintig jaar.’

Onder het motto ‘Meer gezondheid? Minder vee!!’ voerden de afdelingen Horst aan de Maas, Venlo en Venray van GroenLinks op deze dag actie. Het koninklijk paar heeft er vermoedelijk niets van meegekregen. ‘Maar goed ook’, reageerden sommigen. Zoals Edwin Michiels op Facebook (klik hier): ‘De actie is politiek de koning behoort dat niet te zijn. Daarmee is deze aandachttrekkerij onkies en niet op z’n plaats.‘ Vandaag sluit columnist Niels van Rens zich daarbij aan in Hallo Horst aan de Maas: ‘De koning en koningin zijn hier in Noord-Limburg niet voor politiek en beiden hebben zo ook helemaal niks, nada, noppus in te brengen in de Nederlandse politiek. Ik snap dat je actie wilt voeren, maar nu is het gewoon misbruik maken van de situatie. Dat vind ik uitermate slecht.’

‘Gezondheid is niet politiek’, schreef gemeenteraadslid Thijs Lenssen (D66+GroenLinks) in reactie op Edwin Michiels. Gezondheid geen politiek? Noem mij eens één ding dat niet politiek is. Alles is politiek. Ook gezondheid. En de Gezondste Regio 2025, de voornaamste aanleiding voor het koninklijk bezoek, is bij uitstek politiek. De Gezondste Regio is een vehikel dat ooit mede door politici is opgericht en opgetuigd voor de instandhouding van het agrarisch belang. Dat vehikel werd vervolgens liefdevol omarmd door de politiek, eerst in Horst aan de Maas en vervolgens in heel Noord-Limburg. 

Het klopt dat de koning niets heeft in te brengen in de Nederlandse politiek. Blijkbaar wil hij wel op de hoogte blijven van politieke ontwikkelingen als de Gezondste Regio 2025. Dan lijkt het me alleen maar positief gezond als hij zich zo goed en zo breed mogelijk laat informeren. Hij lijkt me oud en wijs genoeg om zelf te kunnen bepalen door wie en op welke wijze. De koning lijkt me ook bijzonder goed in staat om de tekst op die banners en affiches op waarde te schatten.

De Gezondste Regio is er in enkele jaren tijd glansrijk in geslaagd de betekenis van het woord ‘gezondheid’ zodanig uit te hollen dat het een volkomen inhoudsloos begrip is geworden. Waardoor fundamentele problemen aan het oog worden onttrokken. Banners en affiches die de aandacht van de koning vestigen op zo’n fundamenteel probleem zijn daarom alleen maar positief gezond.

(Onderdelen van dit stukje verschenen gisteren ook in Via Horst-Venray)

Intermezzo – Rudy (2)

 ‘Ik vind dit niet meer kunnen.’

Het knetterde weer eens tijdens een gemeenteraadsvergadering, ditmaal de vergadering van vorige week dinsdag. Het ging over schriftelijke vragen die gemeenteraadslid Thijs Lenssen (D66+GroenLinks) aan wethouder Rudy Tegels (CDA) had gesteld. De antwoorden van de wethouder deden Thijs Lenssen bijna uit z’n vel barsten van woede:

‘Ik ben zéér teleurgesteld. Ik heb heldere vragen gesteld. Ik ben hier ook absoluut heel erg ontevreden over. Ik vind dit niet meer kunnen. Mijn rol als controleur van het college wordt hiermee danig aangetast. Ik vind dit ab-so-luut niet kunnen.’

Had Thijs Lenssen gelijk? Voor de belangstellende buitenstaander was het allemaal wat lastig te volgen omdat niet duidelijk was wat hij precies had gevraagd. Om toch tot een oordeel te komen, mailde ik hem met het verzoek mij zijn vragen aan de wethouder te sturen (die mailadressen van gemeenteraadsleden staan tenslotte niet voor niets op de gemeentelijke website). Ik ontving ze per kerende post. Ze zijn inderdaad helder en feitelijk. Aanleiding voor de vragen was een gemeentelijke presentatie over de zogeheten ‘warme sanering’ van de varkenshouderij in Horst aan de Maas die heeft geleid tot 48 duizend minder vergunde varkens in Horst aan de Maas.

Ik besloot de reactie van de wethouder nogmaals te beluisteren (klik hier en ga naar 2.20 minuten). Die luidt als volgt:

‘Het vraagt veel uitzoekwerk om de vragen van de heer Lenssen te beantwoorden. Als de heer Lenssen deze vragen over een aantal jaren stelt dan kunnen we die antwoorden hopelijk met één druk op de knop uit het systeem halen, maar nu ontbreekt het ons aan die database. Dus de antwoorden gaan wel komen, maar dat heeft wel nog wat tijd nodig.’

Nogal wiedes dat Thijs Lenssen ‘zéér teleurgesteld’ was over dit antwoord. Hoogst verontrustend zelfs dat blijkbaar geen antwoord is te geven op een eenvoudige vraag als ‘Wat is de toename van de milieulast in de vorm van geur, ammoniak, en fijnstof?’ Hoe kun je nu beleid voeren zonder over zulke gegevens te beschikken?

Ook de vraag in hoeverre de handelwijze van het gemeentebestuur voldoet aan het coalitieakkoord moet toch vrij eenvoudig te beantwoorden zijn? En hoe kan het dat blijkbaar wel een afname van 48 duizend vergunde varkens als gevolg van de warme sanering uit de gegevens kan worden gedestilleerd en niet hoe groot tegelijkertijd de toename van het aantal varkens was in niet-gesaneerde bedrijven (63 duizend volgens een vluchtige berekening van D66+GroenLinks)?

Als het bij deze ene keer bleef, viel de schade nog te overzien. Maar hier is sprake van een patroon: telkens opnieuw blijkt dat wethouder Tegels vragen van de gemeenteraad niet adequaat kan en/of wil beantwoorden.

Dit kan inderdaad niet meer.

Intermezzo – Visie veehouderij

In 2018 sloten CDA, D66+GroenLinks, Essentie en de PvdA een coalitieakkoord. Dit vormt de basis waarop deze partijen de gemeente Horst aan de Maas sindsdien besturen. Het akkoord beloofde onder meer: ‘We maken een aparte Visie op de veehouderij (gangbaar en biologisch).’ De partijen spraken af dat de visie ‘in ieder geval’ dertien punten diende te bevatten. Lees ze hier alle dertien (ga naar bladzijde 9). Ik licht er even drie punten uit: ‘In de visie beschouwen we het thema gezondheid uitdrukkelijk’, ‘Een verbetering van het dierenwelzijn is een pré bij de afweging om wel of geen medewerking te verlenen aan een initiatief’, ‘We onderzoeken een Gezondheidseffectrapportage als instrument bij Intensieve Veehouderij-ontwikkelingen’.

Drie jaar na het coalitieakkoord is er dan eindelijk een concept Visie veehouderij (lees het hier). Ruim duizend dagen waren nodig om tot dit concept te komen. Me dunkt dat je dan hooggespannen verwachtingen mag hebben. Worden die waargemaakt? In geen enkel opzicht. Vergelijk de ambities uit het coalitieakkoord met dit concept en de tranen springen je in de ogen: platitudes, nietszeggendheid en verhulgelul troef. Ter illustratie:

‘We zijn trots op onze veehouderijsector en we waarderen de stappen die gezet zijn op het gebied van gezondheid voor mens en dier en voor ons landschap. We zien ook nog volop uitdagingen voortkomend uit diverse maatschappelijke debatten over onder andere de veehouderij in relatie tot duurzaamheid en gezondheid.’

De drie ‘strategische doelen’ tot 2030 zijn zó vaag geformuleerd dat niemand zijn vingers er aan kan branden: ‘Veehouderijen in Horst aan de Maas liggen in 2030 op een toekomstbestendige locatie’, ‘De veehouderij in Horst aan de Maas blijft een economisch gezonde sector’ en ‘De uitstoot van ammoniak, geur en fijnstof door veehouderijen in zijn geheel is in 2030 verlaagd’.  

Over de in het coalitieakkoord beloofde visie op de biologische veehouderij, over verbetering van het dierenwelzijn en over het thema gezondheid in relatie tot de veehouderij: geen woord. Sowieso valt moeilijk aan de indruk te ontkomen dat de concept Visie veehouderij vooral is geschreven vanuit het perspectief van de (gangbare) veehouder en minder vanuit het perspectief van de burger, laat staan het dier.

Vorige week dinsdag besprak de gemeenteraad de conceptvisie (klik hier). Diverse raadsleden hekelden het gebrek aan concreetheid. Jan Wijnen (PvdA): ‘Je kunt er niet op tegen zijn wat er allemaal staat, maar het is niet scherp genoeg.’ Stef van Loo (Essentie): ‘Wat mij betreft mag er meer actie komen.’ Michael van Rengs (SP): ‘De visie ademt vaagheid.’ En de felste criticaster, Thijs Lenssen (D66+GroenLinks): ‘Er zit heel veel licht tussen de visie en het coalitieakkoord. Dat zit in het gebrek aan concreetheid en dat heel veel naar achteren is geschoven.’

In juli stelt de gemeenteraad de definitieve Visie veehouderij vast. Vorige week deed de gemeenteraad een aantal aanvullings- en verbeteringsvoorstellen. Mochten die niet in de definitieve visie belanden, dan is er slechts één plaats waar die visie thuishoort: de prullenbak.

Intermezzo – Zonneweides (2)

Evertsoord uit, altijd lastig. Hij speelde een bij voorbaat verloren wedstrijd afgelopen maandag in de voormalige kerk van Evertsoord, wethouder Thijs Kuipers (D66+GroenLinks). Ga er ook maar aan staan: vrijwel in je eentje moeten opboksen tegen een dorp dat een gesloten front vormt. Ze lustten ‘m rauw, de boeren, burgers en buitenlui van de kleinste kern van de gemeente Horst aan de Maas. Wat hij ook zei, hoe hij het ook zei: z’n woorden leidden tot woede, hoongelach, verwijten, onbegrip, wantrouwen, verontwaardiging. En hij was nota bene te gast: het Overlegplatform Evertsoord had de wethouder uitgenodigd om uitleg te komen geven over de mogelijke komst van honderden hectaren zonneweides in Evertsoord (ik schreef er hier al eerder over).

Het verzet in Evertsoord tegen die zonneweides heeft onmiskenbaar not-in-my-backyard-trekjes: (bijna) elke Nederlander is warm voorstander van zonneweides en windturbines totdat die bij hem of haar in de achtertuin dreigen te belanden. En toch moeten die dingen ergens komen, óók in de achtertuintjes van mensen die daar niet op zitten te wachten – zo heeft Nederland, zo heeft de gemeenteraad van Horst aan de Maas besloten.

Maar het verzet brengt ook hier een diepe kloof tussen burger en overheid aan het licht. De Evertsoordse burger is er heilig van overtuigd dat al lang is besloten dat die zonneweides in zijn dorp komen, terwijl de Horster overheid bezweert dat nog niets vaststaat. Formeel is inderdaad nog niets besloten en staat nog niets vast. Toch zou het ook mij hooglijk verbazen als die dingen uiteindelijk níet in Evertsoord zouden belanden. Wat wil je ook als je als gemeente vindt dat er één grootschalig gebied met zonneweides (‘energielandschap’) in Horst aan de Maas moet komen en je Evertsoord en omgeving daarvoor als enige geschikte plek ziet?

Als er slechts één keuze is, is kiezen vrij eenvoudig. ‘Er is toch eerst een gebiedsverkenning door een onafhankelijke verkenner?’, zegt de gemeente. Maar hoe onafhankelijk is die door de gemeente aangestelde, betaalde en geïnstrueerde verkenner daadwerkelijk? Hij moet in elk geval wel heel sterk in zijn schoenen staan als hij tot de conclusie zou komen dat Evertsoord en omgeving bij nader inzien toch niet geschikt zijn als locatie voor zo’n energielandschap.

Dat de wethouder zich telkens beroept op (‘verschuilt achter’, zullen ze in Evertsoord zeggen) een enquête die mede ten grondslag ligt aan de gemeentelijke keuzes, vergroot het Evertsoordse wantrouwen alleen maar. De wethouder noemt die enquête (klik hier) representatief, Evertsoord bestrijdt dat. Ik ben (gelukkig) geen statisticus. Toch heb ook ik wel degelijk vraagtekens bij opzet en representativiteit van de enquête.

Wat allemaal niet wegneemt dat ik wel een beetje te doen had met de wethouder in dit hol van de leeuw. ‘Een beetje’ inderdaad, want hij mag deze Slag van Evertsoord dan verloren hebben, ik ben ervan overtuigd dat hij de oorlog gaat winnen. Wat betekent dat die honderden hectaren zonneweides in Evertsoord er gewoon komen, onder meer omdat dadelijk ongetwijfeld gaten worden geschoten in het nu nog gesloten Evertsoordse front.

Intermezzo – Imke

Op 10 november van het afgelopen jaar werd Imke Emons namens de VVD geïnstalleerd als raadslid van de gemeente Horst aan de Maas. Gisteren maakte ze bekend dat ze de VVD-fractie verlaat en ‘alleen, voor nu nog partijloos maar met veel steun’ verder gaat. In een verklaring op Facebook zegt ze verder:

‘Transparantie, openheid, gelijkheid, eerlijkheid, betrokkenheid, vrijheid een goede communicatie, samenwerking en vooral vertrouwen gaat bij mij voor alles maar bij de VVD Horst aan de Maas vind ik dit helaas niet. Ik voel mij ongemakkelijk door het gevoerde Coronabeleid en kan niet meer vanuit mijn hart spreken. (…). Nu voelen de landelijk opgelegde regels soms als een klap in ieders gezicht. (…) Landelijk maar juist ook intern gebeuren er zaken waarin ik mij niet kan vinden. Kijkend naar de maatregelen en door het zien wat er in mijn omgeving gebeurt kan ik niet met mijn geweten uitkomen voor deze partij.’

Voor iemand bij wie transparantie en openheid voor alles gaan vind ik dit een vrij teleurstellende verklaring. Wat is er in de ogen van Imke precies mis met het coronabeleid? Is het alleen het landelijke coronabeleid of ook dat van Horst aan de Maas waarbij ze zich ongemakkelijk voelt? Wat is er de afgelopen maanden veranderd dat Imke tot dit besluit heeft doen komen, terwijl ze in januari nog schreef ‘Hou je aan de regels!’? Welke zaken gebeuren er landelijk en intern waarin ze zich niet kan vinden? Wat gebeurt er in haar omgeving waardoor ze niet langer de VVD kan vertegenwoordigen? Dat lijken me toch wel vragen waarop Horst aan de Maas, de VVD-kiezers en vooral ook de Imke Emons-kiezers een antwoord mogen verwachten. Zeker in het kader van transparantie en openheid en zonder dat alle vuile was buiten hoeft te worden gehangen. Gewoon. Doen.

Imke gaat alleen verder. Dat mag, geen wet die het haar verbiedt. Hoe fatsoenlijk dit is ten opzichte van de VVD is een andere vraag. Imke heeft haar raadslidmaatschap in de eerste plaats aan de VVD te danken. Bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2018 behaalde ze als nummer twee op de kandidatenlijst van de VVD onvoldoende stemmen voor een zetel. Dat ze een klein half jaar geleden toch in de gemeenteraad belandde, was het gevolg van het vertrek van Peter Elbers. Enige bescheidenheid en dankbaarheid jegens de VVD zouden haar daarom sieren. 

Intermezzo – Grand Palais Oriëntal

Sinds jaar en dag betekent de eerste zondag van mei: kermis in Horst. Alleen in 2020 en 2021 niet.

Exact een eeuw geleden bestond corona nog niet en behoorde de laatste van de drie Spaanse griepgolven al een tijdje tot het verleden. En dus kon de Horster kermis in 1921 gewoon doorgang vinden. Met een primeur nog wel: voor de eerste maal deed het Grand Palais Oriëntal Horst aan. ‘Nederlands gevierd specialiteiten theater’ verzorgde op het huidige Wilhelminaplein blijkens een advertentie in de Nieuwe Venlosche Courant elk uur een ‘groote voorstelling’ en dagelijks om acht uur zelfs een ‘groote gala voorstelling’.

Wat die grote (gala)voorstellingen precies behelsden, blijkt helaas niet uit de advertentie. Ook verslagen of gepubliceerde herinneringen bestaan bij mijn weten niet. Althans geen Horster verslagen of herinneringen. Uit andere plaatsen bestaan die wel. Exact hetzelfde als in Horst zal het er elders niet aan toe zijn gegaan in het Grand Palais Oriëntal, maar veel zal het ongetwijfeld niet hebben gescheeld.

In 1930 haalde een zekere Reijnout in diverse kranten herinneringen op aan een bezoek aan het Grand Palais Oriëntal:

Esmeralda was al in 1916 actief in het Grand Palais, zo blijkt uit de Provinciale Noordbrabantsche en ’s Hertogenbossche Courant van 13 september van dat jaar:

Het Eindhovensch Dagblad rept in 1922 van een man die zweeft in een groot aquarium en ‘een dame met de wonderlijkste lichteffecten en kleurverscheidenheden’ in het Grand Palais op de Helmondse kermis:

Een jaar later zijn op de kermis in Breda Miss Bianca, de twee Lino’s en Tarti’s de nieuwe sterren aan het firmament van het Grand Palais:

Wie was die ‘populaire Jean Klein’ eigenlijk? Veel meer dan dat hij ‘als jongmensch het Duitsche gymnasium verliet, naar Amerika trok en in de acrobatiek terecht kwam’ heb ik vooralsnog niet weten te achterhalen. Deze wijsheid ontleen ik aan Tubantia van 3 april 1920. Daarin ontvouwt Klein ook zijn kijk op de menselijke geest: ‘Er zijn vijf temperamenten: het optimistische, het pessimistische, het melancholische, het sanguinische en nog een dat wij tot onze spijt X moeten noemen.’ Welk temperament hij zelf had? ‘Ik heb ’t optimistische.’

De pijn van het gemis van de Horster meikermissen van 2020 en 2021 valt nog te overzien. Wat pas echt erg is? Dat ik de Horster meikermis van 1921 heb moeten missen.

Intermezzo – Arbeidsmigranten (3)

Na de gemeenteraadsvergadering van vorige week ging nogal wat aandacht uit naar de al dan niet vermeende belangenverstrengeling van VVD-raadslid Yvonne Douven (klik hier). Niet meer dan terecht. Toch mag dit niet afleiden van waar het anderhalf uur lang eigenlijk om ging: de huisvesting van arbeidsmigranten (klik hier en ga naar 24.20 minuten).

Voor de verandering liep er nog eens een klassieke links-rechts-scheidslijn door de raadszaal. Yvonne Douven kwam vooral op voor het belang van de ondernemer. Ze riep verontwaardigd uit: ‘We geven bijna het signaal af dat we in Horst aan de Maas tegen de boeren zijn.’ Daar tegenover stonden D66+GroenLinks, PvdA en SP, die zich vooral sterk maakten voor de belangen van de inwoners en de arbeidsmigranten. Eveline Baas (D66+GroenLinks): ‘Draag zorg voor de internationale werknemers die hier komen. Zolang we die zorg niet kunnen garanderen, zeggen wij: verstrek als gemeente geen nieuwe vergunningen meer aan bedrijven voor het huisvesten van arbeidsmigranten. Het beleid is te veel gericht op de ondernemer zelf en te weinig op de maatschappelijke effecten en de arbeidsmigranten zelf.’ Sonja van Giersbergen (SP): ‘Het kan beschaafder en eerlijker.’ Jan Wijnen (PvdA): ‘We mogen niet accepteren dat internationale werknemers structureel kwetsbaar zijn in hun werk en huisvesting. De huisvesting van arbeidsmigranten is te vaak te slecht, te duur en te onzeker door de afhankelijkheid van de werkgever. Het geluid van de internationale werknemers zelf wordt te weinig gehoord.’’

Klassiek is ook dat links vervolgens toch weer onderling verdeeld is. D66+GroenLinks stemden uiteindelijk tegen het voorliggende plan. De PvdA stemde ondanks de doorwrochte analyse en het kritische betoog van Jan Wijnen voor. Jan Wijnen: ‘Dit plan gaat de goede richting op. De huisvesting loskoppelen van de werkgever zien we als stip op de horizon.’ Hij werd in deze opvatting gesteund door verantwoordelijk wethouder Roy Bouten (PvdA): ‘We zetten een goede stap in het belang van de arbeidsmigranten.’

Als Jan Wijnen en Roy Bouten dit 25 jaar geleden hadden gezegd, zou ik er mogelijk mee hebben kunnen leven. Maar na decennia van misstanden die maar blijven voortduren, is de fase van stippen op de horizon en stappen in de goede richting wel voorbij. Zeker nu het erop lijkt dat de gemeente er de komende jaren nog vele duizenden arbeidsmigranten bij krijgt. De praktijk heeft – hoe voorspelbaar – afdoende uitgewezen dat aan wonen bij de werkgever allerlei bezwaren kleven. Stop daar dan ook mee. Vandaag, morgen of desnoods overmorgen, maar niet op een datum ergens aan de horizon. Neem als gemeente gewoon zelf de verantwoordelijkheid voor de huisvesting van arbeidsmigranten en dwing ondernemers daaraan mee te betalen. Dakloosheid, uitbuiting, woekerprijzen, discriminatie en speculatie op de woningmarkt wil, kan en mag je als gemeente toch niet tolereren?

Ingezonden – In Passie Bloeyende

Horst-sweet-Horst ontving een ingezonden bijdrage van Jan Duijf (Kloosterstraat Horst) over het enigszins schimmige partijcomité In Passie Bloeyende:

IN PASSIE BLOEYENDE

Onlangs vond een niet nader te noemen plaatsgenoot bij toeval in Grubbenvorst handgeschreven aantekeningen van bestuurslid A. die een schril licht werpen op het recente publiciteitsoffensief van diens politieke partij. De vondst is een bevestiging van het vermoeden dat ontstond door de in de Markies van Sevenum gemaakte geheime filmopnames die sinds enige tijd op de sociale media circuleren. Dat restaurant, gelegen nabij de ruïne van Huijs ter Donck, staat gemeentelijk bekend als het clublokaal van de bedoelde politieke groepering.

De  uitspanning zou door de vereende inspanning van kopstukken van de desbetreffende partij indertijd voor een habbekrats in handen zijn gespeeld van de huidige eigenaar, die op zijn beurt als dank voor de door hem ontvangen belasting- en subsidiegelden in een plaatselijk blad steunbetuigingen schrijft aan zijn weldoeners en hun opvolgers. Het wekt dan ook geen verbazing dat juist deze Nouveau Riche D., samen met het eerder genoemde bestuurslid A., bestuurslid B., een oud-wethouder E. en een gemeenteraadslid C., het partijcomité In Passie Bloeyende vormt.

Volgens het veiliggestelde document zou het doel van het comité zijn: ‘Het vergoelijken en maskeren van onkundig, onbehoorlijk en onwettig gedrag van partijgenoten.’ Volgens de gepassioneerde woordvoerder van het comité, gemeenteraadslid C., is de intentie helemaal niet negatief, maar juist gericht op ‘een actieve en positieve ondersteuning van partijgenoten in nood’. Hij zegt absoluut niet te begrijpen dat mensen ‘het nodig vinden om middels ingezonden brieven zwart te maken wat wit is’.

Jan Duijf Kloosterstraat

Intermezzo – Integriteit

Integriteit. Een veel gebezigd woord dezer dagen, vooral ook in Limburg. Nu heeft het zelfs Horst aan de Maas bereikt. De raadszaal van het gemeentehuis zelfs. Gisteravond tegen tienen. Aan de orde was het Voorstel tot het gewijzigd vaststellen van het Paraplubestemmingsplan Parapluplan internationale werknemers Horst aan de Maas 2021. In Tren- en Truuj-taal: het ging ruim anderhalf uur over de huisvesting van arbeidsmigranten (klik hier en ga naar 24.20 minuten).

Yvonne Douven, woordvoerder namens de VVD: ‘Vooraf wil ik even benadrukken dat ik dit thema vanavond behandel vanuit algemeen belang. Ik heb namelijk ook nog een andere betrokkenheid op dit thema.’
Henk Weijs (CDA): ‘Als ik de inbreng van mevrouw Douven hoor, zou ik haar willen vragen of ze wat meer kan duiden waarom ze hiervoor kiest, gezien haar achtergrond.’
Yvonne Douven: ‘Onze partij hecht eraan onafhankelijk te zijn en geen gevoelens van belangenverstrengeling te willen oproepen. Ik wil dat toch telkens even aan de voorkant meegeven. En we staan erin zoals we erin staan.’
Sonja van Giersbergen (SP): ‘Wij vinden het prima dat mevrouw Douven het woord voert over deze zaak. Ze heeft er inhoudelijk gewoon heel veel verstand van. Maar ze heeft ook een persoonlijk belang. In die zin maken wij er bezwaar tegen als mevrouw Douven meedoet aan de stemming over dit plan.’
Yvonne Douven: ‘Wij hebben geen persoonlijk belang. Ik heb zoals gezegd een bepaalde betrokkenheid en ik heb ook duidelijk aangegeven dat ik hier spreek namens het grote belang van de VVD en haar achterban.’
Sonja van Giersbergen: ‘Omdat u gezamenlijk een huishouden voert met iemand die zijn geld mede verdient met het huisvesten van arbeidsmigranten en dit plan dus grote consequenties voor u kan hebben, vinden wij dat u niet objectief kunt oordelen.’
Henk Weijs: ‘Het algemeen belang dat mevrouw Douven zegt te dienen, kwam niet duidelijk naar voren uit haar bijdrage. Het is overigens niet aan mij om te zeggen dat ze niet aan de besluitvorming mag deelnemen. Dat is haar eigen afweging. Ik ga dus niet zover als mevrouw Van Giersbergen.’
Jan Wijnen (PvdA): ‘Ik vertrouw op de integriteit van mevrouw Douven in dezen.’
Yvonne Douven: ‘Het is zo transparant als maar wat.’
Sonja van Giersbergen: ‘Omdat mevrouw Douven toch heeft gestemd over het voorstel gaan we het voorstel aanbieden aan de Kroon ter vernietiging. Dit omdat wij vinden dat de integriteit is geschonden.’

En nu maar wachten op het oordeel van de Kroon. Benieuwd! De schijn van belangenverstrengeling lijkt me op z’n minst aanwezig. Wat niet wil zeggen dat de belangen inderdaad verstrengeld zijn. De vraag is alleen of een volksvertegenwoordiger de schijn van belangenverstrengeling moet willen oproepen. En inderdaad hoe objectief een oordeel kan zijn als je zelf ergens een persoonlijk belang bij hebt.

Intermezzo – Kerkfoto’s

En toen ploften er, enkele weken geleden, zomaar ineens drie foto’s in mijn brievenbus. Twee van een verwoeste kerk, een van een kerk in aanbouw. Drie foto’s zonder enige duiding. Zonder afzender ook. Een schenking van iemand die op de hoogte is van mijn belangstelling voor de lokale geschiedenis? Ik proefde er in elk geval ook een aansporing in om er in stukje aan te wijden op Horst-sweet-Horst.

Op een van de foto’s herkende ik Leonard Debye, voormalig pastoor-deken van Horst. En die verwoeste kerk, was dat niet die van Meterik, met op de ene foto het nog altijd bestaande transformatorhuisje? Ik kon het zo snel niet achterhalen. Geleidelijk verdwenen de foto’s uit mijn blikveld. Totdat ik deze week Joop, mijn oom uit Blerick, aan de telefoon had. Enigszins terloops meldde hij enkele weken geleden drie uit het familiearchief afkomstige foto’s van de Sint-Lambertuskerk in Horst in mijn brievenbus te hebben gedeponeerd. Op een ervan stond zijn broer, tevens mijn vader. Vandaar dat ik ze kreeg. Raadsel opgelost!  

Laten we beginnen met de foto waarop mijn vader als misdienaar prijkt (rechts). Naast mijn vader inderdaad deken Debye (met wie m’n vader later nog wel eens de degens zou kruisen) en links Leo Wijnen, eveneens in de rol van misdienaar. Ik vermoed dat de foto is gemaakt op 26 augustus 1951 – mijn vader was toen 12 –, de dag van de officiële eerstesteenlegging van de nieuwe Sint-Lambertuskerk. De huizen op de achtergrond zouden dan aan de Hoofdstraat moeten liggen. Overigens meen ik mijn vader ook te herkennen op een andere foto van de eerstesteenlegging, helemaal rechtsonder. De misdienaar naast hem zou dan logischerwijze weer Leo Wijnen moeten zijn.

De belangstelling voor de eerstesteenlegging viel overigens tegen omdat diezelfde middag aan de Herstraat het rieten dak van villa De Roskam, bewoond door de familie Vullinghs, vlam vatte. Deken Debye was not amused, bleek enkele dagen later in De Echo van Noord-Limburg:

‘We zijn niet tevreden over de opkomst der parochianen. Zelfs als we brand en andere dingen in aanmerking nemen dan was deze nog beneden peil te noemen. We moeten eerlijk bekennen dat we dit geen ogenblik hadden verwacht.’

Dan die twee andere foto’s. Enig geblader in diverse publicaties leidde tot de onomstotelijke conclusie dat het hier niet de naoorlogse puinhopen van de Meterikse kerk betreft maar die van de Sint-Odakerk in Melderslo. Beide foto’s zijn (onder meer) afgedrukt op bladzijde 111 van deel 6 van Oud Horst in het nieuws. Ook dit trafohuisje bestaat trouwens nog steeds: het ligt op de kruising Vlasvenstraat – Odastraat – Rector Mulderstraat.

P.S. Ik vroeg Joop of ik hem in dit stukje ‘J.’ moest noemen of dat ‘Joop’ ook was toegestaan. Zijn reactie is te mooi om onvermeld te laten: ‘Ik ben geen boef, je mag mijn naam noemen. Terzijde: als dank voor het kordate optreden van de vrijwillige brandweer van Horst tav de brand rieten dak De Roskam is Vullinghs de brouwer toegetreden tot de vrijwillige brandweer. Jammer dat Jun [mijn vader] kerkelijke bezigheden had anders had hij beslist vooraan gestaan in Herstraat.’

Intermezzo – Rudy

Wie wil weten hoe moedeloosheid eruit ziet, zou ik willen aanraden om de raadsvergadering van de gemeente Horst aan de Maas van afgelopen dinsdag terug te kijken (klik hier). Ga naar 57 minuten en let vervolgens vijf minuten lang op het gezicht van Henk Kemperman, gemeenteraadslid namens D66+GroenLinks.

Aan de orde is de bestemmingsplanwijziging Venrayseweg 81 in Horst. Henk Kemperman vraagt verantwoordelijk wethouder Rudy Tegels (CDA) waarom in dit geval wordt afgeweken van het bestemmingsplan.
Rudy Tegels (CDA): ‘We handelen hier naar iets dat u zelf heeft vastgesteld. In een document. Dat heet de Structuurvisie. Dat is een document van 148 pagina’s. Daarin staat het precies omschreven.’
Henk Kemperman: ‘Dat is geen antwoord op mijn vraag. Dat in de Structuurvisie staat dat het mag, is geen overweging voor de afwijking. Afwijken van een bestemmingsplan doe je op basis van specifieke overwegingen. Bijvoorbeeld: “Hier is sprake van een algemeen maatschappelijk belang.”’
Burgemeester Ryan Palmen: ‘Wethouder Tegels, wat zijn de overwegingen bij dít plan?’
Rudy Tegels: ‘Het is toegelicht waarom we daarvan afwijken. In het groter geheel is dit vastgelegd in de Structuurvisie. Dus we stellen het bestemmingsplan vast, maar we kunnen ook, bij nader inzien, van een bestemmingsplan afwijken. Er is één bevoegd gezag dat dat kan, en dat is de gemeenteraad, dat bent u. Hoe we dat met elkaar geregeld hebben, dat is vastgelegd in de Structuurvisie, meneer Kemperman. U komt hier een aantal keer op terug en daarom verwijs ik u naar het document waarin staat wat in z’n algemeenheid de afwegingen zijn.’
Ryan Palmen: ‘De heer Kemperman vraagt naar het waarom van de afwijking.’
Henk Kemperman: ‘Ja! Ik krijg geen antwoord en dat vind ik heel vervelend.’
Kay Thijssen (Essentie): ‘Ik geloof dat het antwoord op de vraag van de heer Kemperman op bladzijde 17 staat.’
Ryan Palmen: ‘Ik denk dat de heer Kemperman meer naar het waarom en niet zozeer naar het hoe vraagt.’
Henk Kemperman [diepe zucht]: ‘Ik geef het op.’
Henk Weijs (CDA): ‘Vraagt de heer Kemperman zich af welke economische of maatschappelijke afwegingen zijn gemaakt? Is dat de richting waarin hij denkt? [Henk Kemperman knikt bevestigend] Dat is inderdaad een vraag die de wethouder moet beantwoorden.’ [De wethouder doet er het zwijgen toe]

Ik heb over deze gênante vertoning vijf opmerkingen:
1. De moedeloosheid en frustratie van Henk Kemperman zijn meer dan begrijpelijk
2. Alle lof voor Henk Weijs dat hij het opneemt voor Henk Kemperman
3. Lof voor de interventies van Ryan Palmen
4. Onbegrijpelijk dat Ryan Palmen de wethouder niet dwingt tot een antwoord op de eenvoudige vraag van Henk Kemperman en zich uiteindelijk neerlegt bij het lulverhaal van de wethouder
5. Dit is het zoveelste bewijs dat Rudy Tegels volkomen ongeschikt is voor zijn functie

Intermezzo – Broclie

Broclie. Toegegeven: ik had zelf ineens ook een lichte twijfel hoe je het precies spelt. Broccoli toch? En geen broccolie? Inderdaad. Broccoli en champignons zijn ongetwijfeld de producten die op boodschappenbriefjes het vaakst verkeerd worden gespeld. Met dit verschil dat er voor broccoli misschien wel tien varianten bestaan en voor champignons slechts één, namelijk champions.

Alsof spelling er trouwens toe doet op boodschappenbriefjes. Tuurlijk niet. Al schrijf je het als broekolie, zolang jíj maar weet dat het om broccoli gaat, is het goed.

Het broclie-briefje, twee weken geleden opgeraapt op het trottoir voor de ingang van Lidl en Plus in Horst, is ook interessant omdat het een toonbeeld is van de spreekwoordelijke Hollandse zuinigheid. Mijn veronderstelling is dat het liefst drie keer is gebruikt om boodschappen te doen: één keer voor mik, spek en broclie, één keer voor witlof, wortels, ketjap, stokbrood en zalm en één keer, aan de achterzijde, voor slagersham, 2 mik, vis en pudding.

Betweters zouden kunnen opperen dat het gaat om één keer boodschappen doen bij drie verschillende winkels. Mij lijkt dat stug: waarom zou je mik bij twee supermarkten halen?

Resteert die ‘99’. Slagersham die 99 cent kost? Onwaarschijnlijk. ‘Niet vergeten nog eens dat heerlijke 99 van Toto af te spelen?’ Nog veel onwaarschijnlijker. 99 Luftballons dan? Iets minder onwaarschijnlijk. Maar neem van mij aan: 99 is het huisnummer van degene aan wie Jan vanmiddag zijn elektrische fiets heeft verkocht en die hij hem vanavond gaat bezorgen.

Wat betreft boodschappenbriefjes ontkom ik er ditmaal ook niet aan ongegeneerd reclame voor mezelf te maken. Op Horst-sweet-Horst gaat het altijd om boodschappenbriefjes uit Horst aan de Maas. In Venray gaat het om Venrayse boodschappenbriefjes. Dit in het kader van de door Odapark  georganiseerde kunstwandelroute in het kader van Het Laatste Avondmaal. (Wie deed eigenlijk de boodschappen voor het Laatste Avondmaal? Maria? Zou ze ook een boodschappenbriefje hebben gemaakt?)

Venrayse Boodschappen beslaat drie ruiten van Schoolstraat 26 en bestaat verder ook nog uit een Boodschappenbriefjesbrievenbus. Vergelijkbare brievenbussen staan ook in een aan aantal Venrayse supermarkten. Venraynaren konden en kunnen er hun boodschappenbriefjes in deponeren. Dat is de afgelopen weken al in ruime mate gebeurd.

Eén ruit van Schoolstraat 26 is beplakt met korte Whatsappdialogen over boodschappenbriefjes. De twee andere ruiten zijn beplakt met (Venrayse) boodschappenbriefjes én (wekelijks wisselende) commentaren op een aantal van die briefjes, onder het motto ‘Toon mij uw boodschappenbriefje en ik zeg u wie u bent’. Een en ander mondt uiteindelijk eind mei uit in zoiets als ‘Een typologie van het Venrayse boodschappenbriefje’. Oh ja, een Horster element is er natuurlijk ook: op de achtergrond klinkt het geluid van Horstenaren die Horster boodschappenbriefjes voorlezen.

Volg vooral ook de Venrayse Boodschappenpagina’s op Facebook en Instagram met telkens nieuwe foto’s en teksten: https://www.facebook.com/VenrayseBoodschappen en https://www.instagram.com/venrayseboodschappen/