Klein mysterie 570 – Parkeren (1)

Als het gaat om (gratis) parkeerplaatsen heeft Horst aan de Maas een naam hoog te houden. Er kan geen locatie in het Horster centrum vrijkomen of ze wordt bestemd tot parkeerplaats. Allerlei ambitieuze plannen uit het verleden ten spijt ondergaat momenteel dus ook het gebied tussen Loevestraat en Wilhelminaplein dezelfde metamorfose die bijvoorbeeld de gebieden tussen Hoofdstraat en Doolgaardstraat en tussen Steenstraat en Herstraat eerder eveneens ondergingen.

Waar andere gemeentebesturen groene of culturele aspiraties koesteren, doet Horst aan de Maas z’n best uit te groeien tot mekka voor de heilige koe. Elke gemeente krijgt het gemeentebestuur dat ze verdient, zullen we maar zeggen.

Al jaren ben ik een vurig pleitbezorger voor invoering van betaald parkeren in het centrum van Horst: als die kostbare centrumruimte dan toch zo nodig dient te worden opgeofferd aan blik, moet er ook maar iets tegenover staan. Ik heb niet de indruk dat ik me heel erg populair maak met deze opvatting. Geeft niets, mijn eerste levensdoel is niet om me populair te maken met mijn opvattingen. Bij politieke partijen ligt dat anders. En dus zijn die unaniem van mening dat betaald parkeren in Horst aan de Maas gratis dient te blijven. Want zonder gratis parkeerplaatsen is Horst ten dode opgeschreven. ‘No parking, no business’ is bijvoorbeeld het doembeeld waarmee Essentie zieltjes probeert te winnen. Diezelfde partij noemt gratis parkeren in zijn verkiezingsprogramma ook een randvoorwaarde voor ‘een bruisende lokale economie’.

Voor mijn gevoel allemaal lulkoek van de eerste orde, maar probeer dat maar eens hard te maken als niet ingewijde. Een artikel in Trouw van 31 mei kwam daarom als geroepen (klik hier). Journaliste Dorien Pels voert daarin Giuliano Mingardo op. Mingardo is onderzoeker aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij koppelde gegevens over het winkelgedrag van zeventigduizend Nederlanders aan informatie over parkeren in de winkelgebieden die zij hadden bezocht. Zijn conclusie: er is geen enkel verband tussen het winkelgedrag en hoe of tegen welk tarief auto’s konden worden geparkeerd, ongeacht de grootte van het winkelgebied. Mingardo: ‘Gemeenten hebben de neiging om mee te gaan in de wens van winkeliers voor meer, goedkoop en dichtbij parkeren, maar het slaat eigenlijk nergens op.’  

Geïnteresseerden in de materie zouden beslist ook de samenvatting moeten lezen van een voordracht die Mingardo op 17 april hield (klik hier). In die voordracht rekende hij voor eens en voor altijd af met een aantal ficties, waaronder die van ‘gratis parkeren’ en ‘no parking, no business’.

Zou Mingardo z’n voordacht ook eens voor een Horster gehoor moeten houden? Opdat het roer hier eindelijk omgaat? Ach, die moeite kan hij zich beter besparen. Je hoort het de dames en heren lokale politici al zeggen: ‘Wat weet zo’n man nou van Horst?’, ‘Horst valt niet te vergelijken met andere plaatsen’, ‘Het Centrummanagement is ook niet van gisteren’, ‘Jan Nabben zegt het, dus is het zo’ enzovoort enzovoort. Zoals Mingardo zelft zegt: emoties en onderbuikgevoelens dicteren het parkeerbeleid. Ook in Horst. Juist in Horst. 

Klein mysterie 569 – Scheiven drek

Het is u wellicht ontgaan, maar de FIFA doet momenteel onderzoek naar mogelijk homofoob gedrag van de supporters van Brazilië en Mexico op dit WK. Tijdens de openingswedstrijd tegen Kameroen vergastten de Mexicanen de Kameroenese doelman Itandje bij de aanloop voor een doeltrap telkens op een aanzwellend geloei, gevolgd door een korte kreet op het moment dat Itandje de bal trapte.

De doelman van Brazilië, Julio Cesar, overkwam vier dagen later hetzelfde. ‘Goede vondst’, dachten de Brazilianen en kopieerden dit ritueel bij doeltrappen van de Mexicaanse keeper Ochoa. Onschuldig volksvermaak? Niet volgens FARE, een organisatie die strijdt tegen discriminatie in het voetbal. FARE attendeerde de FIFA erop dat de supporters bij de uittrap van de vijandige keeper niet massaal ‘Mooi weertje vandaag’, ‘Ook goed geslapen vannacht?’ of ‘Zuurkool met vette jus’ schreeuwen, maar puto, een woord dat je met ‘homo’ schijnt te moeten vertalen.

Zou FARE de FIFA ook attenderen (of al geattendeerd hebben) op de excessen in Duitse stadions? Daar wordt de vijandige doelman bij een doeltrap immers steevast getrakteerd op een massaal gescandeerd Arschloch, Wichser, Hurensohn! Zijn alle Arschlöcher, Wichser en Hurensohne dezer wereld ook lekker mee.

Hoe onschuldig ging het er vergeleken bij die Mexicaanse, Braziliaanse en Duitse toestanden dan in de jaren zeventig (tachtig misschien ook nog wel) aan toe in de Venlose Koel. Ook daar een massaal geloei op het moment dat de vijandelijke keeper – denk aan Jaap Bloem, Harry Schellekens, Jan Jongbloed, Bram Geilman, Ton Thie – z’n aanloop nam bij een doeltrap. En ook daar een massaal geslaakte kreet op het moment dat hij de bal raakte. Alleen geen flikker, klootzak, hondenlul, mongool of boerenpummel. Zelfs geen lamzak of zakkenwasser. Nee, hier een oorverdovend scheiven drek! In fatsoenlijk Nederlands: scheef onkruid of scheef vuilnis. Een heerlijke nonsensuitdrukking, die eerder associaties oproept met lieflijke weiden vol boterbloemen, klaprozen, herderstasje en haagwinde, dan met rauw supportersvolk. Scheiven drek, een vleugje romantiek te midden van het stadionbeton.

Of ben ik weer eens slachtoffer van mijn eigen naïviteit en is scheiven drek gewoon de Venlose benaming voor mensen van de verkeerde kant?

Is scheiven drek overigens iets exclusief Venloos of wordt het ook in Horst gebezigd? Zo ja, wat betekent het dan, als het iets betekent?  

Klein mysterie 568 – Fietspad (2)

Geheimtipp voor olifantenpaadjesliefhebbers: sinds kort is een prachtexemplaar te vinden aan de Broekhuizerdijk in Melderslo, van Horst uit gezien iets voorbij motorcamping D’n Toerstop, aan de rechterkant van de weg.

Olifantenpaadjes zijn praktijkcorrecties van de tekentafelwerkelijkheid. Als één olifantenpaadje deze stelling perfect illustreert, dan dit wel. Ter oriëntatie: het paadje bevindt zich aan het begin én het einde – afhankelijk van welke kant je het bekijkt – van het onlangs aangelegde tweerichtingsfietspad aan de zuidelijke zijde van de Broekhuizerdijk.

Ik zou het voor de aardigheid eens moeten turven, maar ik heb het sterke vermoeden dat het vooral uit de richting Horst afkomstige fietsers zijn die het olifantenpaadje (eerst) hebben geschapen en (nu) onderhouden. De voorgeschreven route heeft er namelijk zo’n scherpe bocht dat fietsers nagenoeg tot stilstand komen.

En aan niets hebben fietsers een grotere hekel dan aan tot stilstand komen. Tot stilstand komen impliceert immers dat ze zich ook weer op gang moeten trekken – een krachtenslopende handeling. Het olifantenpaadje voorkomt dit: niks scherpe bocht, niks tot stilstand komen, niks krachtenslopende handeling, alleen even uitkijken voor tegemoetkomende fietsers. Dat de weginrichter hier niet op heeft geanticipeerd, is onbegrijpelijk. Beslist geen fietser. 

Tot zover de fietsers uit de richting Horst. Nu hun collega’s uit de richting Broekhuizen. Voor hen is het olifantenpaadje minstens zo uitnodigend. En ook voor hen geldt dat ze tot stilstand komen liefst vermijden. Ten opzichte van hun collega’s uit de richting Horst kampen zij evenwel met het nadeel dat ze de drukke, door de bomen onoverzichtelijke Broekhuizerdijk moeten oversteken. Tegemoetkomend verkeer is niet zozeer het probleem: dat kijken ze recht in de ogen. Anders is het met achteropkomend verkeer: dat kunnen ze bij gebruik van het paadje slechts waarnemen als ze achterstevoren op hun fiets gaan zitten en ook nog tussen de bomen door weten te kijken, een handeling die niet geheel van gevaar ontbloot is.

Risicomijders kunnen dus maar beter de voorgeschreven route nemen (al zullen ze ook daar hun best moeten doen door de bomen de weg te zien). Probleem is alleen dat de meest frequente gebruikers van het fietspad, scholieren, doorgaans geen risicomijders zijn. Waarmee we met het fietspad tussen Broekhuizen en Melderslo van de regen in de drup zijn beland: de aanleg van het fietspad moest de veiligheid voor fietsers juist bevorderen, maar op dit punt lijkt eerder het omgekeerde het geval. Werk aan de winkel dus voor de weginrichter. Mijn voorspelling: de bomen op deze locatie hebben hun langste tijd gehad. 

Intermezzo – Verschnaufpause (8)

Horst mag nog zo sweet  zijn, enige horizonverbreding op z’n tijd is natuurlijk nooit weg. Een tiendaagse Verschnaufpause  bracht me via München in Noord-Italië waar ik eerst vier dagen aan het Gardameer genoot van de gastvrijheid van I. en daarna vier dagen Verona als uitvalsbasis had. Enkele indrukken.

In München werd me op de Max-Joseph-Platz duidelijk dat het initiatief van het Horster CDA van vijf jaar geleden om stoelen aan de ketting te leggen (klik hier), nu ook internationaal navolging krijgt:

Het initiatief heeft verder natuurlijk niets op de kous, maar dat tragische lot deelt het met alle CDA-initiatieven.  

Rechtopgezette verloren wieldoppen zijn universeel. Maar voor met beton volgestorte rechtopgezette autobanden (inclusief hagedis) moet je toch echt aan het Gardameer zijn. Ook hiervoor geldt: geen idee wat het op de kous heeft. Zal daarom vast en zeker ook een CDA-initiatief zijn.

Maar als u van dat ding op de voorgrond denkt dat het een Horster champignon is die evenmin iets op de kous heeft, vergist u zich: het is een Gardesaanse bank! Geen CDA-initiatief dus.

Zo, weer voor even genoeg over het CDA. Over naar de Italiaanse honden. Die blijken net als veel van hun Horster soortgenoten de schrijfkunst machtig te zijn. Sterker: Italiaanse honden zijn zelfs de Duitse en Franse schrijfkunst machtig. Alleen als het om de Engelse schrijfkunst gaat, moeten ze passen:

Herinnert u zich de ‘Opruimactie zwerffietsen station Horst-Sevenum’ nog? Als de dienders hun actie op station Horst-Sevenum hebben voltooid, zouden ze hun werkterrein eens moeten verleggen naar station Verona Porta Nuova. Valt óók veel eer te behalen en tegelijkertijd zijn wij van hen verlost.

In Mantova kunnen ze overigens eveneens hun hart ophalen.

Over Mantova gesproken: zou een fontein met LED-verlichting, geluidsinstallatie en 25 spuitkoppen die tot acht meter hoog kunnen spuiten dit oersaaie en oerlelijke plein geen hoogstnoodzakelijke boost  geven?

In Venetië trof ik eveneens een plein aan waarin zo’n fontein het broodnodige nieuwe leven kan blazen:

Olifantenpaadjes zijn evenals rechtopgezette verloren wieldoppen een universeel verschijnsel. In Verona heb ik actief bijgedragen aan de instandhouding van dit prachtexemplaar:

Welgemeend advies aan alle klagers over het zogenaamd tot in het extreme doorgevoerde systeem van afvalscheiding in Horst aan de Maas: beslist niet emigreren naar het Gardameer!

Ten slotte: wat zou zo’n reisje zijn zonder graffiti? Louis van Gaal heeft ooit gezegd dat ie vooral zo graag in München vertoeft vanwege de afwezigheid van graffiti. Altijd in voor een grapje, die Louis. Gelukkig heeft ie – tenminste tot woensdag – van voetbal meer verstand.

Neem van mij aan: van Mönchengladbach tot München en van Verona tot Venetië, het stikt er – tot mijn grote genoegen – van de graffiti. Belofte: als het CDA nou eens het initiatief neemt de meest veelbelovende Horster graffitisten een studiereis aan te bieden, zul je mij nooit meer denigrerend horen doen over CDA-initiatieven. 

Klein mysterie 567 – Vogelverschrikker (2)

Met Je gaat het pas zien als je het door hebt  kun je op z’n laatst sinds vrijdag niet meer aankomen. Is zó 1974. Daarom maar liever die andere, écht hedendaagse voetbalfilosoof geciteerd: ben ik nou zo dom of zijn jullie zo slim?  Feit is in elk geval dat ik het niet zie omdat ik het niet door heb en dat dat waarschijnlijk aan mijn domheid te wijten is.  

Om vogelverschrikkers gaat het. Niet zulke ouderwetse, in lompen gehulde gevallen, ook geen imitatie-windwatermolens (klik op pijl)

of gemankeerde discobollen (klik op pijl)

 – vergis ik me of zijn die allebei alweer over hun hoogtepunt heen? – nee, het gaat om vogelverschrikkers in de vorm van een vogel. Beter: vogelverschrikkers in de vorm van door de wind voortgedreven plastic roofvogels. U heeft ze ongetwijfeld wel eens hun onnavolgbare capriolen zien uithalen in de nabijheid van een kersenboom of boven een pas ingezaaide akker. Een lust voor het oog, zullen zelfs niet-liefhebbers van kinetische kunst moeten erkennen.

Sinds enkele weken zijn twee van zulke neproofvogels ook actief op een perceel van de Lim Group (‘agricultural research’) aan de Veld Oostenrijk in Horst. Op zichzelf zijn de vogels al een stukje waard. Toch weet ik niet of ze het zover zouden hebben geschopt als er niet iets bijzonders met ze aan de hand zou zijn. Althans iets waarvan ik, domkop, vind dat het bijzonder is. U, slimmerik, zult er natuurlijk meteen de onbijzonderheid van inzien, maar het is helaas zoals het is (ik had het ook liever andersom gezien): u bent slim, ik ben dom. 

Welnu, het bijzondere is dat beide vogels hun werk doen boven twee hermetisch afgesloten plastic tunnelkassen. Om eens een andere jaren zeventigfilosoof (klik hier) te citeren: Waar heb dat nou voor nodig? Dat heeft totaal geen nut! Dat is toch overbodig? 

Zijn de tunnelkassen misschien toch niet hermetisch afgesloten? Moeten niet de gewassen maar de tunnelkassen zelf worden beschermd tegen vogels dan wel vogelpoep? Staat op de smalle strook tussen beide tunnelbuizen iets dat de bescherming van de vogels verdient?

Genoemde opties lijken me allemaal even onwaarschijnlijk. Welke slimmerik is bereid deze domkop uit z’n lijden te verlossen?

Klein mysterie 566 – Bever (4)

Ook het Kloosterhofvoorzetje dat Horst-sweet-Horst twee weken terug gaf, is inmiddels vakkundig ingekopt door Dagblad De Limburger. De eigenaar van het winkelcentrum liet de krant weten dat de renovatie van het winkelcentrum nog voor Kerstmis begint.

‘Maar volgen er bezwaren en komen er procedures, dan kan het ook zomaar zijn dat je er weer een jaar bij moet tellen.’ Dan wéét je: daar gaat de komende jaren dus he-le-maal niets gebeuren. En oh, wat zijn die bezwaren en procedures toch altijd weer heerlijk om je eigen onkunde of onwil achter te verbergen.  

Dagblad De Limburger  vertoonde de voorbije weken trouwens trekjes van een Van Persie in topvorm: ook het beverdamvoorzetje van Horst-sweet-Horst verhief de krant bekwaam tot doelpunt.

Dat de vernielers van de beverdam in het Lottums Schuitwater een proces-verbaal hadden gekregen, kan voor de lezers van Horst-sweet-Horst geen nieuws meer zijn geweest (klik hier). Wél nieuw, althans voor mij, was dat dat proces-verbaal was uitgeschreven door de Groene Brigade. Dat blijkt geen terroristische dan wel activistische groepering te zijn, maar ‘een samenwerkingsverband van de politieregio’s en handhavingspartners’ dat tot taak heeft ‘het toezicht in het buitengebied te intensiveren en de leefbaarheid in het buitengebied te bevorderen’. Wéér wat geleerd.

Een woordvoerder van Staatsbosbeheer liet de krant voorts weten dat de bever zijn vernielde dam inmiddels weer heeft opgebouwd en zelfs versterkt. Aan vandalen laat het dier zich dus niets gelegen liggen. De vraag is nu of hij zich wel laat dwarsbomen door Staatsbosbeheer. Dat heeft namelijk een aanvraag voor het verlagen van de dam ingediend bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland – nog zo’n naam die het Jiskefetgehalte van deze klucht tot ongekende hoogten opstuwt.

Zal de bever buigen voor het gezag van Staatsbosbeheer en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland? Ik kan het me nauwelijks voorstellen, de bever lijkt me eerder een anarchist, een gezagsondermijnend type dat er genoegen in schept de zaken te ontregelen. Zou een goed gesprek waarin van beide kanten water bij de wijn wordt gedaan niet meer effect hebben?

Intussen illustreert het hele gedoe mooi de hedendaagse verhouding tussen mens en dier. Sois belle et tais-toi. Braaf zijn en bek dicht. Anders zwaait er wat. 

Intermezzo – WK-versieringen

Geen opportunistischer volk dan supporters of wat daarvoor door moet gaan. Zijn de verwachtingen hooggespannen of gaat het goed, dan roeren ze zich massaal. Zijn de verwachtingen gering of gaat het slecht, dan geven ze niet thuis. Terwijl het natuurlijk net andersom zou moeten zijn: draait het toch al goed, dan zijn die aanmoedigingen overbodig, maar zit het allemaal tegen of dreigt de ondergang, dan zouden massale steunbetuigingen juist nog een wending ten goede kunnen brengen.

Omdat ik mijn pappenheimers dus ken, verbaasde het me niet dat ik bij terugkomst van mijn Verschnaufpause  nauwelijks Oranjeversieringen aantrof (waarbij zij opgemerkt dat ik nog niet in Kronenberg ben geweest). En het weinige wat er hing en stond, maakte vooral een plichtmatige indruk: ‘Er is een WK aanstaande, dus we moeten weer.’

Hoe anders was het bij het vorige WK, vier jaar geleden. Hele straten kleurden oranje en iedereen leek elkaar te willen overtreffen in creativiteit en originaliteit. Vanwege die overvloed was het samenstellen van een Horst-sweet-Horst top 5 van WK-versieringen destijds a pain in the ass. Nummer 1 werd uiteindelijk een installatie in een voormalige etalage aan de Spoorstraat in Tienray.

Bij het EK van twee jaar geleden beleefde die Tienrayse installatie een reprise, hetgeen me enigszins teleurstelde: ik had gehoopt op een nieuwe eruptie van creativiteit.

Hoe zou het ditmaal zijn? Niets? Weer op de automatische piloot kabouter Willem met voetbalplaatjesbord tevoorschijn getoverd? Of toch iets nieuws? Ik kon mijn nieuwsgierigheid niet bedwingen en toog vrijdag naar Tienray. En ziedaar:

Een compleet vernieuwd, fraai ensemble, waarvan een enigszins pikante kleurplaat (nog daterend van het EK 2000) een van de meest in het oog springende elementen vormt:

Wel heeft het er alle schijn van dat hier op twee paarden wordt gewed: tegenover het oranjesjaaltje, de oranje bal, de juichleeuwen en kabouter Willem staan een Braziliaans petje, shirt en broek en een in een Braziliaans shirt gehulde leeuw. En een foto van juichende Brazilianen is nog tot daar aan toe, maar waarom juist een foto waarop David Luiz, de verschrikkelijkste (en meest overschatte) aller Brazilianen, zo prominent aanwezig is?

Enfin, laat ik mijn zegeningen tellen, niet klagen en gewoon tevreden zijn tenminste één originele WK-versiering te hebben gevonden.

N.B. Als de observatie waarmee dit stukje opende (alleen als het goed gaat, doen supporters van zich spreken) klopt, staat ons de komende dagen (weken?) tegen alle verwachtingen in nog een hausse aan WK-versieringen te wachten. Komt het misschien alsnog tot een nieuwe top 5.

Top 5 – Horster haspels

De Horster haspels zijn een typisch voorbeeld van zo’n onderwerp dat hier veel te lang onbesproken is gebleven. Niet dat ik de Horster haspels geen blik waardig keurde – om de dooie donder niet – maar tot een stukje kwam het gewoon nooit. Altijd was er wel weer iets anders dat hogere prioriteit genoot. Zo werden de Horster haspels jarenlang en ongewild veronachtzaamd. Tot vandaag. Vandaag is dan eindelijk het moment aangebroken de Horster haspels de hen toekomende aandacht te gunnen.

Nu hoor ik u denken ‘Zijn die Horster haspels dan zo bijzonder?’. Nee, die Horster haspels zijn inderdaad niet bijzonder. Maar in al hun onbijzonderheid geven ze wel mede vorm aan de Horster buitenruimte. Dat kon je van hun voorganger, de buizenkar, moeilijk zeggen. De buizenkar cijferde zichzelf weg, hield zich liefst verborgen voor het grote publiek. Deed zijn werk en dat was het dan. Grote woorden waren aan de buizenkar niet besteed. Maar, het kan u onmogelijk zijn ontgaan, het stadium van de donkere Buizenkareeuwen hebben we inmiddels achter ons gelaten (behalve aan de Slikweg in America dan).   

Na een zeer harmonieus verlopen overgangsperiode verkeren we momenteel in de Haspeltijd. Als ware representant van de huidige tijdgeest eist de haspel veel meer dan de buizenkar de aandacht voor zich op. Bescheidenheid is de haspel vreemd: waar de buizenkar bij voorkeur wegkroop in een hoekje, daar staat de haspel het liefst in het middelpunt van de belangstelling. Zijn doorgaans felle kleuren en steeds groter omvang maken de haspel tot een prominente buitengebiedfactor. Of je nou wilt of niet, om de haspel kun je heden ten dage niet meer heen. Aan een Horst-sweet-Horst top 5 van Horster haspels viel dan ook niet langer te ontsnappen. Komt ie:

5. Seurenweg, Meterik

Walgelijk toch, deze Rainstar E51xl van Bauer? De verwaandheid druipt ervan af, maar leveren? Ho maar!

4. De Hees, Sevenum

De Nettuno 820. Italiaans design om je vingers bij af te likken. Heeft zo z’n nukken, totdat je ’m voor je hebt weten te winnen, dan heb je een gouwe aan ’m.

3. Slikweg, America

Een ouwetje, dit model van Kaweco. Wel een beestje met karakter, al is ie niet bepaald flashy.  

2. Griendtsveenseweg, America

Daterend uit de tijd dat Bauer nog een Bauertje was. Van hooghartigheid nog geen spoor, betrouwbaar tot op het bot, slechts hoogstzelden een uitglijer. 

1. Wevertweg, Horst

De Ocmis Variorain VR5. Al z’n plussen even op een rijtje: hydraulisch bediende sproeierwagenlift, hydraulisch bediende steunpoten, turbine-aandrijving met interne by-pass, gegalvaniseerd chassis, gelakte drum, slanggeleidersysteem, gegalvaniseerde sproeierwagen. En desondanks heel gewoon gebleven. Dan ben je pas een echte grootheid als haspel.

Klein mysterie 565 – Wilgefortis

Soms zit het mee, soms zit het tegen. Enkele weken geleden zat het tegen. Het Eurovisiesongfestival was gewonnen door Conchita Wurst, manvrouw met baard. Was dat geen prachtige aanleiding eens uit te wijden over Wilgefortis, de vrouwelijke heilige met baard, waarvan in de Horster Sint-Lambertuskerk een prachtig middeleeuws beeld hangt?

Nog volop in de weer met de voorbereidingen van wat ongetwijfeld zou resulteren in een gedenkwaardig stukje, sloeg ik de daaropvolgende zaterdagmorgen Dagblad De Limburger open. Shit! Is die Guus Urlings me verdorie voor! Onder de kop ‘Een vrouw met baard’ gaat meneer uitvoerig in op de vrouwelijke baardheilige en refereert daarbij ook aan de Horster Wilgefortis. Weg gedenkwaardig stukje!

Voor het mysterie van Wilgefortis kunt u dus bij Guus Urlings terecht en ook hier of hier. Maar daarmee zijn de mysteries van het Horster beeld van Wilgefortis nog allerminst ontrafeld. Vragen over datering, vervaardiger, verering en het waarom van de doornenkroon en de gouden schoentjes hebben bijvoorbeeld nog altijd geen sluitend antwoord gekregen. Het grootste mysterie schuilt wat mij betreft echter in de onbekendheid van het beeld. Het enige Wilgefortisbeeld van Nederland, middeleeuws houtsnijwerk van fenomenale kwaliteit, Sagenumwoben en tóch blijven de busladingen cultuurtoeristen weg en tóch is het beeld bij Horstenaren volledig onbekend. Is dat niet vreemd? Je kunt het zo gek niet verzinnen of het wordt aangewend om Horst aan de Maas op de kaart te zetten, hier ligt een gouden kans waarmee je je echt kunt onderscheiden en er gebeurt niets mee. Onbegrijpelijk. 

Overigens moet je opletten met generalisaties als ‘en tóch is het beeld bij Horstenaren volledig onbekend’. Iemand die daarmee ook op de koffie kwam, is dr. Jan Gessler (1878-1952), een Belgisch hoogleraar en Wilgefortisdeskundige. Gessler bezocht de Sint-Lambertuskerk op een zondagmiddag in 1937. Twaalf jaar later deed hij in de Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg verslag van zijn tocht naar de Horster kerk, waar hij het ‘prachtige’ Wilgefortisbeeld en vele andere kunstschatten bewonderde. Zijn bezoek bracht hem nog meer: het deed hem tevens de waarheid inzien van het Romeinse gezegde Testis unus, testis nullus (‘Eén getuige is geen getuige’), zo schrijft hij in een mooie passage die hij betitelt als ‘petite histoire’, maar die het beslist waard is aan de vergetelheid te worden ontrukt (klik op de afbeelding om haar te vergroten):

Zouden er heden ten dage nog Horster herbergprinsessen zijn bij wie de Wilgefortislegende bekend is? Wordt op Horster scholen de gehele historie van Wilgefortis nog verhaald? Retorische vragen, ben ik bang. Je zou er warempel nog cultuurpessimist van worden ook, ware het niet dat de huidige koster met het grootste gemak alle details over Wilgefortis, haar legende en het beeld oplepelt.